D-NL

Twitter is niet van mij

2012-02-07T08:27:00.000+01:00

Een bijzondere dag. Geen analyse van mijn kant. Geen samenvatting van drieënhalf jaar. Geen zucht van verlichting. Geen mening die uitgebreid geventileerd wordt. Ik twitter niet. Maar als ik het zou doen, had ik wellicht meerdere klaar gehad voor en over vandaag. Op die manier wel een hele pagina blog.
Mijn top tien…
Kort en bondig: game over. Wie heeft ervoor gezorgd dat de flipperkast op tilt slaat en het spel beëindigd wordt? De speler zelf? Of toch iemand anders?
--------------------
Dapper. Zonder duidelijk perspectief ergens mee kappen. Het besluit dwingt respect af. Zelfs mij. Dat noemen we: de eer aan jezelf houden. Of is dat alleen buitenkant?
--------------------
In alle opzichten een bijzondere dag. Einde en begin. Einde van waar zo velen onder leden. Begin van iets nieuws: nog onduidelijk, spannend, hopelijk inspirerend.
--------------------
De weg is weer open. Geen blokkades meer van venijn, onkunde of wankelmoed. Waar leidt de weg naartoe? In ieder geval naar openheid. Logisch als de weg weer open is?
--------------------
En nu? Gaat de directie zich er echt mee bemoeien? Of stijgt de werkdruk nog meer? Een ding is zeker: de grenzen in Europa zijn open maar ze zijn er nog wel. Ook op school.
--------------------
Vrouwlief stuurde een sms: super, ga zelf solliciteren. Ja, hoor. Dichter bij het vuur? Dichterbij een ijskoningin? Je krijgt het er koud én heet van.
--------------------
Één ding is duidelijk. Het zijn roerige tijden. Resultaten onder druk, aanmeldingen die beter moeten. Stuurloos? Nee, maar wel nog steeds zonder duidelijke koers.
--------------------
Samen. Mooi woord. We zijn met zijn allen. Als iedereen alles doet, doe je niets. Wellicht: iedereen een tandje bij. Ieder op zijn vlak. Wel samen maar niet langs elkaar heen.
--------------------
Kwaliteit. Energie. Kracht. Het is er allemaal. De school als Doorn Roosje. Nu nog wakker kussen. Kom maar. Ik ben dol op zoenen.
--------------------
Morgen weer een dag. Het zal mijn tijd wel duren. Het is maar werk. Ze zoeken het maar uit. Heb ik niets mee te maken. Hopelijk volgende keer beter. Ja, ze zijn er ook, hoor.

multinationale brouwerij

2012-01-17T08:18:00.001+01:00

Is het erg om toe te geven dat iets grondig is mislukt? God, wat zat ik er vandaag weer grondig naast! Dat hoor je niet zo vaak in onderwijsland. Als je altijd anderen vertelt wat goed en wat fout is, lijkt het er ingebakken te zitten. Ik maak geen fouten. De leerling heeft dit, de collega heeft dat. Maar ik? Ik wijt het hooguit aan de omstandigheden die tegen vielen, de tijdsdruk die geen betere oplossing toeliet, de stroperige communicatie waardoor ik iets te laat te weten ben gekomen. Maar echte fouten maakt niemand in onderwijsland. Laat ik maar de eerste zijn die breekt met deze traditie. Ik heb grote fouten gemaakt. Mijn opvoeding thuis is he-le-maal mislukt. In de vakantie werd het helemaal duidelijk. Het duurde twee weken voor ik het kon toegeven maar nu is het dan zo ver. Ik kan niet anders dan het bekennen.
Wat is er nou gebeurd dat ik deze conclusie moet trekken? Vakantie. Tijd om te ontspannen, om eens andere dingen te doen. Dingen die het gezinsleven én de rust zouden moeten bevorderen. Tegelijkertijd kerstvakantie. Einde van het jaar. Tijd om terug te kijken, tijd om te relativeren of tijd van de consequenties. Normaal gesproken gingen vrouwlief, dochtertjes lief en papa dwaas altijd naar Beieren om vrienden te bezoeken. Deze keer niet. Te druk was het reisschema van de vrienden, dus kwamen zij naar ons toe. Prima, niets aan de hand. Wel een gemiste vakantie – vonden de meiden. Dus afgesproken dat we een dagje Amsterdam zouden doen. Daar is ook nog niets mis mee. Alleen: de enige dag in de vakantie die niet bezet was door doktersbezoeken, kappersbezoeken (de dames dan want ik hoef daar niet meer heen) of andere afspraken was de dag waarop storm was aangekondigd. Nou, zo erg kan dat nooit zijn, dachten we nog. Dus, ’s ochtends na het ontbijt vol enthousiasme in de auto gestapt en na een kleine twee uur gearriveerd bij het Olympisch stadion om te parkeren. Daar de tram gepakt om naar het centrum te gaan. Het weer werd met de minuut ongemoedelijker. Wat doen je dan als je op Centraal uit de tram stapt? De winkels in. Er waren immers drie dames mee waarvan twee de laatste maanden met groot enthousiasme al het zakgeld in diverse kledingzaken hebben op gemaakt. Vrouwlief en dochterlief II bij een modezaak naar binnen. Dochterlief I en papa dwaas op de Kalverstraat achter gebleven. Tot dochterlief I tegenover een typisch Amsterdams souvenirwinkel ontdekt. Je kent de winkels wel. Een hoop onzin, vooral in Amsterdam veelal seksueel getinte voorwerpen. Een eigen modecollectie van de gemeente Amsterdam, veel Ajax en uiteraard in het jaar waarin mijn thuisland het EK voetbal gaat winnen natuurlijk ook voetbalshirts van allerlei landen. Oké, Argentinië neemt niet deel aan het EK maar toch hing er een shirt. Echter: Argentinië heb ik al. Gewonnen op een personeelsuitje van gekke vogel die een kansloze weddenschap aanging toentertijd.
Dochterlief I wilde opeens een oranje shirt hebben. ‘Dan kan ik lekker provoceren bij L.O. ‘ Ja, ja, ze komt langzamerhand in de leeftijd dat elke aandacht van jongens goed lijkt. Vrouwlief zag man dwaas en dochterlief I bij de shirts staan en gaf duidelijk te kennen: ‘Engeland, Nederland en Italië zijn uit den boze. Dan kun je in de kelder slapen…’ Tja, wie wil nou een shirt van Oekraïne of Polen? Met een Duits shirt zullen in de zomer weer duizenden over straat lopen. Hoe kun je dan nog opvallen?
Dochterlief I was vastberaden en wilde per se één kleur. Het worden roerige tijden in juni en juli. Dochterlief I zal tijdens wedstrijden niet op de bank mogen. Met heel veel geluk mag ze op een andere kamer voetbal kijken. En dochterlief II – zo zijn broers en zussen gewoon – heeft sindsdien met grote regelmaat maar één lied dat ze te pas en te onpas aan tafel, in de auto, op straat en waar je maar kunt bedenken gaat zingen: ‘Orange trägt nur die Müllabfuhr’… Leven in de brouwerij dus. Dolle pret in huize Don Quixote. O ja, een Spaans shirt kan natuurlijk ook niet, zeker na het vorige WK...
Mooi dit Europa dat steeds meer naar elkaar toe groeit… Vooral als je in het ene land woont, in het andere werkt (en eerlijk is eerlijk: je daar ook een beetje thuis voelt) en op internet een pseudoniem van een Spanjaard hebt. Geen wonder dat de noodzakelijke nationale opvoeding dan achterwege blijft…;))
Grandioos mislukt onze opvoeding… - tenminste als je Henk of Ingrid heet. Gelukkig heet ik anders. En vrouwlief ook. Ik vind het meer een multinationale brouwerij aan het worden thuis. En daar is eigenlijk he-le-maal niets mis mee.

Stresstest

2012-01-02T08:09:00.002+01:00

Stresstest is verkoren tot woord van het jaar in mijn thuisland. Een woord dat veel en vaak langs kwam afgelopen jaar. Banken, eurocrisis, kerncentrales. Allemaal moesten ze een stresstest doorstaan. Maar niet alleen de publieke discussie werd gedomineerd door dit woord. Beter zou ik 2011 in één woord ook niet samen kunnen vatten. Maar het jaar is voorbij, het nieuwe jaar is begonnen.
Oud en nieuw. Een jaarwisseling. Zonder stress, een goed begin. Verbroken met een traditie, de meiden waren er niet blij mee. Voor het eerst in jaren niet in de auto gestapt om vrienden in Beieren te bezoeken. Nee, deze keer kwamen de vrienden naar ons toe. Ontspannen om niet gelijk na de kerst in de auto te stappen. Lekker thuis, geen programma, geen afspraken, geen plannen. Lekker ontspannen. Wat mij betreft kan het jaar zo door blijven gaan. Nog een heerlijk lange week vakantie. Geen seconde meer gedacht aan school, nadat ik op 23 december in de auto ben gestapt om een kleine 250 km afstand te scheppen tussen mij en mijn werkplek.
Na de vakantie is de agenda meteen bomvol. Een gesprek tussen vijf mensen dat helderheid moet brengen over de verdere samenwerking of: het tot stand brengen hiervan. En direct daarna een brainstorm over de koers die de school moet volgen de komende jaren. Een opdracht de nog uitgevoerd moet worden: een presentatie voorbereiden van maximaal twee minuten waarin ik het toekomstperspectief voor mijn school schets. Het is helaas niet gedaan met: oprotten van de valse vogel aan top.

Maar dat is voor later. Wat nu overheerst is rust en het grote niets. Geen stresstest. Laten we dit zo houden in 2012.

Vakantie

2011-12-23T08:03:00.001+01:00

Vakantie – een periode waarin je niet hoeft te werken. Zo staat het in mijn van Dale. Laat ik me hier dan maar aan houden. Lange zestien dagen vol met niets. Uitrusten, bijkletsen met vrienden, lekker eten, gezelligheid en de warmte van het gezin. Wellicht een dagje uit. Misschien ook niet. Lekker een keer. Helemaal geen plannen. En als er plannen ontstaan dan gaan die zeker niet over resultaten die behaald moeten worden.
Vandaag was de laatste echte werkdag. Nog eens leerlingen die druk zijn, collega’s die vermoeid zijn. Een dag die nog eens duidelijk maakte waarom onderwijs twee dingen betekent: boeiend en slopend tegelijk. Leuk om leerlingen te zien die helemaal feestelijk gekleed op school komen voor een kerstdiner met een aansluitende disco. Allerlei lekkernijen meenemen van thuis voor het diner. Massa’s eten waarmee de hele school kerst zou kunnen vieren. Van alles: zoet, hartig, pittig, Surinaams, Indisch, Marokkaans en Turks. Een enkele leerling – een van de weinige Nederlanders op school had kibbeling meegebracht. Enigszins verbaasd werd hij door alle klasgenoten aangekeken.
Een disco waar veel leerlingen gewoonweg twee uur lang aan een stuk door dansen, met de grootst mogelijke lol op hun gezicht. Dan weet je waarvoor je werkt. Gevoel van eensgezindheid. Collega’s die lekker gek meedoen of – als ze niet zulke feestbeesten zijn – drank schenken of de rust bij de deur bewaken. Een super geslaagd feest. Op twee leerlingen na. Vervelend, zuigend, irritant. Proberen vanaf de allereerste minuut de boel op stelten te zetten. Na ruim een half uur werden ze verwijderd. Wederom zuigen, irriteren, proberen in discussie te gaan. Met moeite waren ze weg te krijgen. Achter het hek kreeg ik nog te horen dat de een wenste dat ik dood zou gaan in de vakantie. De ander meende nog dapper hieraan toe te moeten voegen dat hij ging bidden dat de wens van zijn medeleerling in vervulling zou gaan. Nou, ik mijn grote twijfels dat Allah nog naar een van de twee gaat luisteren. Het doet me helemaal niets. Straatjongens die denken dat hun asociaal gedrag ook maar een rudimentaire indruk op mij maakt. Ik zal er straks geen seconde van wakker liggen. Zij bepaalden hun eigen toekomst: verwijdering van school want hun dossier vult al bijna een hele kast. Opzouten, liefst meteen. Dat is de andere kant die we helaas te vaak belichten. Twee van de driehonderd leerlingen waar we helaas te vaak op focussen.
Maar nu: vakantie. Oké: morgen nog een bijeenkomst waarin de pinguïn terugkijkt op het kalenderjaar. Ze zal het haast niet over Fukoshima hebben. En dat terwijl haar beleid en stijl van leidinggeven hetzelfde effect heeft op de school. Een korte eigen bijdrage en dan snel in de auto stappen en doen waar vakantie voor bedoeld is.
Lange zestien dagen vol met niets.
Ik wens iedereen die dit lees teen geweldige vakantie, fijne kerstdagen en een voortreffelijk 2012. Dat wordt vast een boeiend jaar.

Ikke

2011-12-20T17:12:00.000+01:00

De vorige keer meldde Stuiterbal dat ik maar eens over mezelf moest schrijven. De eerste zin: ‘ik ben een flapdrol’, vond ze wel overdreven. Classicus stemde gelijk in. Altijd over anderen…
Oké mensen. Zo belangrijk vind ik mezelf niet dat ik erover schrijf. Maar ja: de klant is koning…
Ik: tja. Wie ben ik? En met hoe velen ben ik hier? Een povere poging:

…ca. 1,89 meter lang.
Ook groot? Dat moeten anderen maar bepalen. Wat is groot? Is het groots dat ik een luisterend oor heb voor Stuiterbal? Is het groot dat ik probeer mijn nieuwe collega wat wijzer te maken? Is het grot dat ik probeer collega’s die niet zo lekker in hun vel zitten probeer te coachen? Groot hangt af van het perspectief. Iemand die erg klein denkt vindt sommige zaken misschien wel groot. Kleine geesten bijvoorbeeld. Maar voor hen is groot dan ook gelijk weer een bedreiging. Als je zelf erg klein bent lijkt gemiddeld al erg groot. Maar ik dwaal af: de lengte van mijn lichaam is om een enkele centimeter gekrompen. Dit komt door…
Een kromme rug:
Dat is al veel beter geworden, vergeleken met een jaar of vijf geleden. Suoperdure medicijnen die de reuma onderdrukken. De kromme rug komt niet door zwaar werk of enorme zorgen. Ik ben en gelukkig mens. Vergeleken met anderen om me heen moet ik vaststellen dat het bij mij wel heel erg meevalt met de tegenslagen. Maar dat is vanuit de ander geredeneerd. Ik heb een prachtige vrouw en twee super dochters. Wat heb je nog meer nodig om gelukkig te zijn? Een mooie baan? Heb ik, ook al zijn de dieptepunten momenteel overheersend. Collega’s die me op de been houden. Eengezindheid tegen het front van venijn en onvermogen. Collega’s zijn lichtpunten voor mij. Jammer dat ik momenteel twee enorme kanjers moet missen. De twee topwijven die gevloerd zijn door hun rug of door anderen. Ik mis jullie enorm!!

Blauwe ogen:
ja, dat is nou heel bijzonder. Zegt dochterlief. Soms stralen ze, dochtertjes lief. Maar ook de ogen. De laatste tijd wat minder. Vandaag gaf ik de kennen dat ik een abonnement heb op tissues en wellicht darom anderen aan het huilen breng. Doe ik dat echt? Ja, emotie ergens uit halen, dat lukt me aardig. Maar hoe dan verder? Ik voel me daarbij soms onbeholpen. Soms denk ik dat ik zaken moet oplossen voor de ander, wetend dat ik dat niet kan. Oude nummer van The Kinks: Wish I could fly like Superman… Mijn eigen ogen blijven meestal droog. Nuchter proberen de wereld te verkennen. Mijn oude baas noemde me weleens ijskonijn. Is dat zo? Ik denk het niet.
Blond haar:
Nou ja. Wat er nog van over is. De kaalheid maakt zich steeds meer meester van mij. Wellicht kan ik hierdoor charisma ontwikkelen. Kojak had toch wel erg veel charisma. Dan nog een loli en mijn nieuwe stijl is perfect. Wel gekunsteld. Dat heb ik in de jeugd al niet voor elkaar te krijgen om mij een geheel eigen stijl eigen te maken. Tja, ik ben wie ik ben. Goede kanten, slechte kanten. Net als iedereen. Een kale kop verandert niet wat er binnen zit.
Een gescheurde kruisband:
Niet zo opvallend misschien. Wel waar. Heb ik er last van? Soms, niet erg vaak. Iets dat gescheurd is, is eigenlijk nooit zo fijn. Het betekent namelijk dat er geen verbinding meer is. Een vaste band is belangrijk. Ik dacht altijd dat ik vrij autark ben. De laatste tijd merk ik steeds meer dat alleen ook niet alles is. Samen is een prachtig woord. Hier is aan gewerkt vandaag. Met elke dag wordt een band steviger. Dat is fijn en een troostende gedachte dat de breuk met een pinguïn op zijn ijsblok met een ijskoningin in de rug maar één ding mag doen: bewegen of vertrekken. Dit band zal ze niet kunnen verscheuren want het is sterker dan venijn. Het is namelijk gemaakt van begrip en solidariteit.
Een buitenlander:
Ja, ik kan het niet ontkennen. Mijn accent zal ik houden. Niet zo erg als Prins Claus maar wel hoorbaar. Ik voel me in beide werelden thuis: hier en daar. Daar en hier. Thuis is voor mij geen plek maar een gevoel. Mijn hele opvoeding en schoolopleiding heb ik echter ergens anders gevolgd. Ik heb regelmatig het gevoel dat ik een heleboel dingen niet snap. Als ik echter met mensen die me dierbaar zijn hierover in gesprek ga merk ik dat zij het ook niet begrijpen. Was ik Nederlander zou ik kunnen zeggen: we snappen ons regelmatig zelf niet meer. Mag ik dat als buitenlander over Nederlanders zeggen: ze snappen zichzelf niet meer. Soms kijk ik met ongelovige ogen naar wat er gebeurt. De befaamde Nederlandse botheid is de laatste tijd verandert in een ongezonde verharding. Er is te weinig oog voor de ander. Nu is dit in mijn thuisland ook niet allemaal hosiana. Maar de manier waarop vooraanstaande politici hier met elkaar omgaan en dus uitstralen naar de rest van het land zal voor mij een raadsel blijven. In managementkringen zijn Nederlander berucht. Een vriendin uit mijn thuisland zei het ooit als volgt: ik word geregeld ziek van het Nederlandse mangementjargon. Volgens mij is coaching en los je problemen lekker zelf op echt een Nederlandse uitvinding. En als dat niet zo is, hebben Nederlanders dit wel geperfectioneerd.
Tot slot:
Ik ben ik. Ken je me? Ik ben er wel in mijn eentje. Maar gelukkig heb ik veel mensen om me heen die ervoor zorgen dat ik er niet alleen voor sta.

Dirigenten

2011-12-16T08:45:00.000+01:00

Is dit nou toeval? Het stukje in mijn scheurkalender van vandaag gaat over dirigenten.
Vandaag dan maar uit andermans werk:

Hoe een dirigent dirigeert
De dirigent ziet vanaf zijn plek meer dan de individuele orkestleden. Bovendien wordt hij geacht een visie op de muziek in te brengen. Daarom gaan de meeste dirigenten ervan uit dat de meeste orkestleden hun autoriteit wel accepteren. Toch moet een dirigent telkens door de orkestleden worden gelegitimeerd in zijn rol.
Hoe doet hij dat?
• Hij maakt duidelijk dat het niet om macht gaat, maar dat hij de orkestleden mee wil nemen in zijn visie op het muziekstuk.
• Hij vraagt het orkest om respect voor zijn visie op muziek, niet noodzakelijkerwijs ook voor hem als persoon.
• Hij weet dat als hij gaat controleren, de muzikanten hun passie voor de muziek verliezen. Hij moet ze dus uitnodigen om binnen zijn visie hun eigen kundigheid en elan in te brengen.
• Hij laat de leden horen wat er gebeurt als iedereen voor zichzelf speelt als op een auditie, zonder rekening te houden met de rest. Dat klinkt niet!
• Hij merkt meteen dat hij het contact kwijtraakt als zijn idee belangrijker wordt dan de orkestleden.
• Hij laat merken dat het na verloop van tijd niet veel verschil maakt als hij weggaat: het orkest kan het uiteindelijk ook zonder hem.
Dirigenten zijn dus meester in communiceren, in verbinding leggen. Ze doen dit door te luisteren: daar zijn ze heel goed in.

Een dwaas die denkt dat dit ook maar iets te maken heeft met school…

ZO!!

2011-12-13T11:06:00.001+01:00

Zo. Dat had kennelijk impact. Te veel domheid kan ook ziek maken. Stuiterbal had het hier al over. Het weekend. Tijd voor doortrapte acties. Werk over de mail flikkeren. Dit kun je niet meer alleen met domheid verklaren. Machtvertoon van de goedkope soort. Zoals ik eerder schreef: een goede leider voert geen oorlog, een slechte leider kan het niet. BAS probeert oorlog te voeren. We wisten al langer dat ze een slechte leider is. Alhoewel: slecht veronderstelt een geringe mate aan capaciteit.
Wat doet eigenlijk iemand die geen leider is?
Niet alleen Stuiterbal had er mee te maken. Ook ik kreeg een mail. Een stukje tekst geëigend voor dossiervorming. Zogenaamd was ik twee keer gevraagd om – let op: uit eigener beweging – informatie op schrift te zetten voor BAS. Een deadline – geëigend om een avond in het weekend door te werken – en precies op een rijtje gezet wat BAS allemaal wilde weten: acties om de discipline en de resultaten in de afdeling te verbeteren en de resultaten ervan. Tja: wat is een passende reactie? Verhoogd bloeddruk? Niet gezond! Een opgestoken middenvinger? Helpt even maar houdt niet lang voor! Dus: een eindeloze opsomming van wat werkzaamheden van de afgelopen maand. Als je wekelijks zo’n 55 uur in onze bouwput doorbrengt moet je toch wel iets gedaan hebben. Opsommen, zonder venijn. Zakelijk, ordelijk, puntsgewijs. Volledig? Ik denk het niet maar dat geeft niet. Het waren ook zo drie pagina’s.
Maar wat echt helpt is de mail die ik erbij schreef. Vrouwlief keek verbaasd hoe kalm ik was toen ik schreef. Eigenlijk was de mail ook niets anders dan een opsomming. Een opsomming van beloftes die BAS niet nagekomen was. Een opsomming wat het met me deed. Een afbreuklijstje. Afbreuk aan mijn gezondheid, afbreuk aan mijn motivatie, afbreuk aan perspectief. En dit allemaal door gebrek aan leiding, gebrek aan inspiratie, gebrek aan overzicht van haar kant (gevoel van pingpong?). Een mededeling dat het gevoel groeit terug bij af te zijn. Geen samen. En dat terwijl BAS had aangegeven hieraan te willen werken. Het gevoel dat er niets is wat ons bindt, behalve dan de school waar we toevallig allen op werken. Aangeven steeds meer moeite te hebben met de manier hoe zij leiding geeft aan mij en de andere middenvelders. Twee zaten al een keer ziek en kwaad thuis. Ik was niet van plan om dit te doen maar: zo kan ik niet werken, zo wil ik niet werken.
Toen ik het vertaalde voor vrouwlief werd ze helemaal bleek. ‘Schat, ik heb het niet over jou, hoor. Jij leidt dit gezin uitstekend!’ Niet grappig…
Nee, maar ze kon zich levendig voorstellen wat dit met iemand zou doen. Vrouwlief kent mij beter. Als ik echt kwaad word maakt zich een verontrustende kalmte meester van mij. IJzig, zakelijk tot op het bot kan ik dan worden. Nee, dan ben ik geen leuke gesprekspartner. Maar ja: BAS hoeft niet in gesprek met mij. Ik heb haar zelf de keuze gelaten of ze dat wil. Of ze überhaupt iets wil met mijn mail.
Vandaag later op school. Bezoek bij de specialist. Pas in de tweede pauze een eerste ontmoeting met BAS. Ongewenst amicaal gedrag van de pinguïn. Te doorzichtig om er in te trappen. Dan het babbeluurtje. Weinig concreets, algemeenheden die uitgewisseld worden, banaliteiten die als een pingpong bal heen en weer gaan. Wederom uitstellen van zaken die al lang af zouden moeten zijn. Een aankondiging dat de vergadering volgende week alleen door zou gaan als er echt iets te bespreken was. Vergaderen om het vergaderen zou geen zin hebben. En toen? Een verrassing. Opeens kwam BAS aanzetten met een format. Een format voor al die informatie die ze wil hebben. Het was één van de vele punten die ik had opgesomd. Één van de vele zaken die beloofd maar nooit geleverd zijn. Laat ik er kort over zijn: haar format stelt niet zo veel voor. Dat is ook niet anders te verwachten. Een gebaar? Inzicht in eigen falen? Actie uit eigener beweging????
BAS gaf aan heel goed te snappen waarom ik kwaad was. Ze zat echter ook in een spagaat. Laten praten, luisteren, hier en daar een vraag instrooien. Verhelderende informatie. Verheldering hoe groot haar onvermogen is. Dat de ijskoningin druk uitoefent is glashelder. Dat de ijskoningin succes wil zien is logisch. Niemand kent haar anders. Vriendelijk in tijden van succes, een draak als het niet loopt. Alleen: dat is niet mijn probleem. Ik heb met BAS te maken, niet met de ijskoningin. BAS wilde de plek aan top, ik heb er niet naar gesolliciteerd.
Het was verhelderend omdat op pijnlijke wijze duidelijk werd dat BAS niets snapt van de overzichten die permanent worden aangeleverd. Alle lijsten worden doorgestuurd. En dan is het de ijskoningin die schrapt, commentaar levert, ontevreden is. Te uitgebreid, wat is het resultaat, weinig concreet – dit soort uitspraken. Je zou kunnen verwachten dat een locatiedirecteur in staat is om aangeleverde informatie te rangschikken. Hoofdzaken van bijzaken onderscheiden is één van de kerndoelen voor de vernieuwde onderbouw bij het vak geschiedenis…
Je zou kunnen verwachten dat een locatiedirecteur zelf de goede vragen stelt bij de geleverde overzichten. Dat is toch wat BAS altijd wil? Overzicht?
Je zou kunnen verwachten dat een locatiedirecteur zelf weet welke informatie belangrijk is voor de ijskoningin. Maar het werd op pijnlijke wijze duidelijk dat ze alleen maar oplepelt wat ze krijgt voorgeschoteld. En als de ijskoningin ontevreden of venijnig wordt, geeft BAS dat ongefilterd door. In principe dus geen pinguïn maar een doodgewone papagei. Napraten, twee kanten op. Maar ach: dat zijn ook rotbeesten…
In een ultieme poging gaf BAS aan dat ze de ijskoningin zou vragen om een keer aan te schuiven bij het babbeluurtje. BAS zelf zou dan als een mediator erbij zitten.
IK DACHT HET NIET. Een mediator bemiddelt tussen twee partijen die ruzie met elkaar hebben. Ik heb geen ruzie met de ijskoningin. Geen van de middenvelder heeft ruzie met de ijskoningin. Zo makkelijk komt ze er niet van af.
Helemaal tot slot – het was immers alweer kwart over vijf – de mededeling dat BAS graag in gesprek wil morgen. Dat zou moeten lukken tussendoor – vindt BAS.
‘Tuurlijk. Ik herhaal nog een keer het lijstje. Zakelijk, ordelijk, puntsgewijs. Pingpong.
Of ze hier wijzer van wordt? Ik heb geen illusies. BAS is aan zet. Ik kan hooguit het een of ander toelichten.

Een opgestoken middenvinger

2011-12-07T10:27:00.000+01:00

Een opgestoken middenvinger. Dat is alles wat ik over het onderhoud met BAS vandaag kwijt wil. Alleen: dat lost niets op. Niets lost iets op. Spiegelen, confronteren, benoemen, vragen. Geen uitweg, geen opening, geen perspectief. Vooral geen samen. BAS die in haar vooringenomenheid een gesprek begint en opent met: ‘Ik zie op je format helemaal geen acties staan.’ De toon is gezet. Klassieke benadering van BAS. De ander gelijk proberen in de verdediging te krijgen.
Ik ben er helemaal klaar mee. Dit laten merken heeft geen effect. BAS zit in haar comfort zone als ze haar politiek spelletje van onbegrip en venijn kan spelen. Sterker nog: opeens moet alles wat mondeling besproken is nog eens op schrift worden gesteld. Vragen aar een reden wordt van tafel geveegd. Omdat ik het wil. Geen oog voor energietekorten, geen oor voor voorstellen, vooral geen mond om alternatieven te laten zien. Logisch want er ontbreekt een stel hersens dat alternatieven kan bedenken.
Leiderschap gestoeld op venijn en zelfingenomenheid. Gebaseerd op kromme redeneringen, horen zeggen en valse beschuldigingen.
Dit is ver onder mijn niveau. De drie opties liggen duidelijk op tafel. Een verhelderend gesprek met vrouw lief in het weekend maakte het nog eens duidelijk.
1. Zorg ervoor dat BAS op gaat rotten.
2. Zoek zelf een nieuwe uitdaging elders.
3. Word weer gewoon docent en wellicht krijg je een vrije dag ervoor terug.
Grappig genoeg dat vrouw lief geen seconde twijfelt aan mijn capaciteiten. ‘Je bent gewoon geen docent. Dit is eigenlijk helemaal je baan, eigenlijk zou je op de plek van BAS moeten zitten.’ Lief gezegd, misschien heeft ze nog gelijk ook. Ik twijfel hier steeds vaker aan. Waar ik niet over twijfel is dat het punt dichterbij komt dat ik een beslissing moet nemen.
Glashelder. Het besef groeit met de dag dat ik hier geen zin meer in heb. Irritatie, vermoeidheid, frustratie. Ze groeien met de dag.
Hier vind ik mezelf te belangrijk voor. Het gaat me niet overkomen dat ik op iemand die zo dom is afknap. Veranderen zal diegene niet meer. Een dood paard kan alleen maar nog gebruikt worden om er salami van te maken.
En dan is het op gegeven moment niet meer de vraag of je talent hebt of niet. Dan is alleen maar nog de vraag relevant of je hier zin in hebt of niet.
Het moment van de opgestoken middenvinger dus.

Een doodgewone week

2011-12-02T16:01:00.001+01:00

Maandag: 7.30 tot 17.30 uur = 10 uur
Dinsdag: 7.30 tot 19.00 uur = 11.5 uur
Woensdag: 7.45 tot 17.15 uur = 9,5 uur
Donderdag: 7.30 tot 19.00 uur = 11,5 uur
Vrijdag: 7.30 tot 16.00 uur = 8,5 uur
In totaal 51 klokuur. Het was een rustige week omdat er geen ouderavond in zat, toch?
Als we uitgaan van 36 werkweken kom ik dus uit op 1836 uur werken in een jaar. Teken van een slechte planning, zo te zien. Ik krijg namelijk maar 1659 klokuur betaald. Leren plannen is dus kennelijk een ontwikkelpunt voor mij…
51 klokuur: dan heb ik het maar over rustige, overzichtelijke weken zoals deze. Normaal gesproken komt er regelmatig ook nog avondwerk bij om bijvoorbeeld een mail met 23 vragen te beantwoorden…
Het was een doodgewone week. Oké: het was druk omdat de leerlingen druk waren. Het was onwijs druk omdat leerlingen met de meest belachelijke redenen uit de les zijn gestuurd om met mij een onderhoud te voeren. Het was druk omdat er de meest onnozele vragen werden voorgelegd.
Dus: een doodgewone week want: is dat nou ooit anders?
Leest hier iemand een bepaalde vermoeidheid?
Dan krijg je een voldoende voor begrijpend lezen van mij.

Mag ik nu naar huis?

Kansloos (2)

2011-12-02T14:49:00.000+01:00

Vandaag gebeurde het dan. De ijskoningin begaf zich uit het torentje en liep door de gangen van de school. Wat ze zag was schokkend. Vuil op de grond, smerige ramen, stoffige gangen en – dat was wellicht nog het allerergste - luidruchtige leerlingen. De ijskoningin was niet blij met wat ze allemaal tegen kwam. Nee, begrijpelijk. Niemand is er meer blij mee. Als er zo’n 70 leerlingen een tussenuur hebben maar geen ruimte beschikbaar wordt gesteld waar ze kunnen verblijven dan is dat allemaal niet zo gek. De beschikbare ruimtes die er normaal gesproken zijn waren bezet door basisschoolleerlingen die de school gingen bezoeken.
Als een verbouwing maar eindeloos blijft voortduren en het rooster bij sommige leerlingen meer tussenuren bevat dan lesuren dan is het niet zo gek dat deze leerlingen zich gaan vervelen en rotzooi gaan trappen. De vraag is echter: hoe kan het nou zo zijn dat er zo veel tussenuren zijn? Hoe kan het nou bijvoorbeeld zo zijn dat een klas al vier weken geen wiskunde meer krijgt zonder dat er het rooster op is aangepast. En dan nog niet eens de vraag: waarom is er nog geen brief naar ouders gestuurd of nog gekker: waarom is er nog geen nieuwe docent wiskunde aangezocht?
Tegelijkertijd heeft de ijskoningin een uitdraai laten maken. Absentie van de school. Per klas en per leerling staat opgesomd welke leerling hoe vaak geen huiswerk had, boeken vergeten was, te laat is gekomen, uit de les gestuurd is of geschorst is geweest. Per klas stonden de totalen vermeld. Dat werd voorgelegd aan de pinguïn. En die – tja wat anders: stond met haar mond vol tanden. Want: ze weet nergens van, ze heeft geen flauw benul. Dus was het afreageren. De eerste die haar tegen kwam was de nieuwe middenvelder die bezig is om zich vrij te zwemmen. Al eerder waren er botsingen. Als je nieuw bent en voor het eerst met een stortgolf van kort door de bocht redeneringen wordt vol gebabbeld, voor het eerst geconfronteerd wordt met het alom bekende venijn, met eindeloze riedeltjes en kansloze opdrachten dan ben je nogal van streek. Niet voor het eerst verliep het gesprek niet prettig. Maar de reactie was anders dan anders. Niet afreageren en stoom afblazen op de kamer die ik deel maar rechtstreeks een mail met de mededeling van boosheid en teleurstelling. Met de mededeling: ik ben er morgen niet en ik wil een gesprek met de ijskoningin.
Vanavond – na een lange vergadering – vroeg ik aan BAS wat er aan de hand was. Een onhandig riedeltje was het gevolg. Ook ik kreeg een overzicht overhandigd. Altijd moest ze maar zeuren om overzichten van ons over acties en cijfers dat het geen wonder was dat ze moest afreageren. Hier, Don Quixote, dit is jouw afdeling.
Nou en? Is dit nieuw? Heb je van mij geen overzichten gekregen? Heb ik niet twee weken geleden tegen jou gezegd dat ik niet meer weet wat er nog meer gedaan kan worden? Heb je toen hulp geboden? Wat verbaast je dan aan deze overzichten? En wat zeggen deze overzichten nou eigenlijk?
Vervelend. Vijf gesloten vragen en dan een open vraag. Klassieke overbelasting voor iemand die maximaal drie lettergrepen kan onthouden. ‘Ik honger’ bijvoorbeeld of ‘Pip is lief’ of ‘oh mijn god’. Ja, ja. Leiderschap ten top. Vanochtend liep ik bij BAS binnen. Mag ik een probleem signaleren? Nou, was het vermoeide antwoord, alleen als je de oplossing weet. Leiderschap nieuwe stijl. Ik wil niets weten van je problemen. Ik wil alleen maar oplossingen. Die zoeken de middenvelders altijd, BAS biedt ze namelijk niet.
Morgen wil BAS verder praten. Ik heb aangegeven dat ik morgen geen tijd zal hebben. Twee middenvelders zijn er niet en de derde werkt maar vier uur morgen. Moet ik dan op je kamer zitten terwijl de school op instorten staat? Het antwoord was wederom tekenend: ik moet morgen ook controleren of alle surveillanten er zijn.
KANSLOOS!!

2011-12-01T08:19:00.001+01:00

Ongeloof is toch wel de beste religie die bestaat. Het is namelijk niet te geloven wat er allemaal gebeurt – of niet gebeurt. Als je sowieso al ongelovig bent kun je ook niet meer verbaasd zijn over dat er zoveel gebeurt – of niet gebeurt. Ongeloof als passend korset voor persoonlijke zingeving lijkt me echter ook niet wenselijk. Te beperkend, te nauw, te benauwend.
Vragen waar volgens recente onderzoeken een leider bij stil zou moeten staan: Wat gebeurt er rondom mij? Wat wil ik ermee? Welke bijdrage wil ik leveren aan de wereld om me heen? Waar wil ik voor staan?
Nou, dit zijn nogal vragen. Ze raken namelijk de kern van je functie. Beseffen wat er rondom jezelf gebeurt is voor menigeen al een tamelijk ingewikkelde. Mijn eigen leidinggevende ziet en hoort redelijk weinig. Ingegraven in haar eigen loopgraven van onkunde, vergeetachtigheid en onbeholpen communicatie dringen er maar flarden tot haar door van hetgeen zich afspeelt in the real world die we school noemen. Inmiddels kijkt zij helemaal scheel van alles wat ze heeft laten liggen en moet oprapen. En als er iets doordringt tot haar trekt ze voorbarige conclusies die soms ook nog behoorlijk krom zijn. Ze begint weer van alles over de schutting te flikkeren met deadlines die er in principe voor zorgen dat je de hele nacht zou moeten doorwerken. Nee, nu niet wordt inmiddels het standaard antwoord.
Ik zie dat rondom mij mensen die ik zeer waardeer en die mij enorm dierbaar zijn vastlopen. Mensen die de vanzelfsprekendheid kwijt zijn, mensen die twijfelen, mensen die gefrustreerd raken, mensen die de goede weg niet meer zien. En ik zie mensen die de benen uit hun reet lopen om van alles recht te breien. Ik hoor dagelijks iemand met een enorm zendingsbewustzijn. Iemand die van alles verklaart vanuit een erg theoretisch denkbeeld. Iemand die soms een beetje als een autist heen en weer loopt om zijn gedachten op gang te houden of te brengen. Alsof die vanuit je voeten denkt. Zelf houdt die van lange afstanden hard lopen. Zijn gedachten verwoorden doet die op dezelfde manier… Vandaag kort afgehandeld. Sorry, ik ben bezig. Kom to the point. Wat wil je nou eigenlijk zeggen? Dan volgt er tenminste een denkpauze. Ga maar eerst je gedachten stretchen, wellicht komen ze dan iets soepeler uit je voeten. Vermoeiend…
Veel lastiger is de vraag wat je ermee wil wat om je heen gebeurt. Eigenlijk is de vraag niet zo ingewikkeld. Ik wil de lieve mensen allemaal een dikke knuffel geven omdat het zulke geweldige mensen zijn. Ik wil ze helpen, ik wil dat het goed gaat met hen. De vraag is dus helaas veel vaker: wat kan ik ermee? Ze zitten voor een deel thuis, liggen in het ziekenhuis of zijn overladen met werk, studie of zorgen en twijfels waardoor ze weinig tijd hebben voor een goed, verhelderend gesprek.

De theorie over leiderschap gaat echter verder dan de schuin gedrukte vragen boven.
In tijden van crisis verkrampen veel leiders van angst. Ze proberen hun hachje te redden, waardoor ze terugvallen in oude, beperkende patronen. Ze zijn meer met zichzelf bezig dan met duurzame verbinding met elkaar. De kramp van de leider slaat razendsnel over op de organisatie. Medewerkers voelen meteen het verschil tussen een manager die hen ziet als middelen om zijn doelen te realiseren en een leider die hen beschouwt als gelijkwaardige reisgenoten. Een goede leider verbindt mensen een positieve bijdrage te leveren aan een uitdagend hoger doel.

Ik vind dit stukje zo doeltreffend dat ik het maar integraal over heb genomen. Het heeft de passende titel: een goede leider zal geen oorlog voeren, een slechte kan het niet.
Het is alsof iemand met verstand een kijkje heeft genomen in onze organisatie en nu op metaniveau daar een uitspraak over doet.
Ik heb bij dit stukje een diagnostische toets gemaakt. Die is weliswaar niet RTTI-proof maar daar komt pas volgende week een nieuwe kansloze studiemiddag voor. Maar dat is ook niet het doel van een diagnostische toets. Ik geef er daarom ook alleen maar een diagnostisch cijfer voor.

Beantwoord de volgende vragen met ja of nee.
1. Hebben we een crisis?
2. Handelt BAS vanuit angst?
3. Vertoont BAS beperkende gedragspatronen?
4. Probeert BAS vooral haar eigen hachje te redden?
5. Is BAS vooral met zich zelf bezig?
6. Is hierdoor de organisatie verkrampt?
7. Hebben we draagvlak voor de koers van BAS?
8. Ziet BAS medewerkers alleen als middelen?
9. Is BAS geregeld op oorlogspad?
10. Is BAS een slechte leider?
Bonusvraag: Haak je ook geregeld af als BAS aan het woord is?

De normering:
De normering is vrij simpel. Alle goede antwoorden leveren 1 punt op. Alle punten bij elkaar opgeteld leveren je een cijfer op. Voorbeeld: heb je zes antwoorden goed dan heb je een voldoende gescoord (namelijk een 6).

Het antwoordmodel:
1. Ja
2. Ja
3. Ja
4. Ja
5. Ja
6. Ja
7. Nee
8. Ja
9. Ja
10. Ja
Bonus: ja

De oplettende lezer heeft gemerkt dat 1 antwoord met ‘nee’ beantwoord moest worden. Dit is met opzet gebeurd. Doel van deze vraag was om je concentratieboog te testen. Omdat dit niet de capaciteit meet of een relevante uitspraak doet over de toestand van de school is er een bonusvraag toegevoegd.
Heb je een voldoende gehaald maak je kans op een nieuwe log. Laat wel je score weten door te reageren.

Kansloos

2011-11-30T09:01:00.001+01:00

Kansloos wordt het woord van het jaar wat mij betreft. En wel met hoofdletters. Ik ken geen ander woord dat dit bijna afgelopen kalenderjaar beter omschrijft. Andere kansrijke woorden zijn wel redderen, mopperen, buffelen, akkeren, babbelen. Op een school echter die volgens de pinguïn aan top zich zelf gaat vernieuwen en profileren als opbrengstengericht beschrijft kansloos het beste het resultaat en het vooruitzicht. Kansloze opdrachten, kansloos leiderschap, kansloos beleid, kansloze plannen zorgen uiteindelijk voor een missie die maar één woord kent: kansloos.
Zinspreuk vandaag in mijn fantastische coachingskalender: Wantrouwen is een dure hobby. Zonder vertrouwen kom je nergens. Vertrouwen van managers in medewerkers. Dat ze zich inspannen voor hun werk, ook zonder direct toezicht of voortdurende controle. Vertrouwen van medewerkers in managers. Dat ze er niet zitten voor hun eigen belang, om snel een stapje omhoog te komen (of om hun functie te mogen behouden), desnoods ten koste van hun medewerkers.
Het tegenovergestelde is het geval. Een pinguïn aan top die geen enkel vertrouwen uitstraalt maar ook geen enkel vertrouwen verdient. Hoe kun je nou nog vertrouwen dat het allemaal goed komt? Ik ben een rasoptimist. Ik vertrouw op heel veel zaken. Maar als er één ding is waar ik absoluut geen vertrouwen meer in heb dan is dat – juist!
Kansloos is hier een korte samenvatting van. Allerlei beloftes om tijd te rekken, tijd te winnen die vervolgens alleen maar benut wordt om nog meer ballonnetjes op te blazen en de organisatie in te sturen. Vanmiddag – na een lange cursus – terug op mijn eigenlijke werkplek om nog even mijn mails te checken. Weer zo’n kansloze opdracht. ‘Graag actie in dezen’ staat er dan bij een van haar vier of vijf ‘aandachtspunten’. Dat stond namelijk in de betref regel: aandachtspunten. Het woord aandachtspunten is al volledig misplaatst. Aandacht is de manier waarop je laat merken dat je iemand of iets opmerkt. BAS merkt van alles op, weinig is echter echt relevant of snijdt echt hout. BAS mist van alles: deadlines, overzicht, afspraken, inspiratie, leiding, charisma, intelligentie (toegegeven: dit is een volledig onvolledige opsomming). Uitstellen, aankondigen, dommig grijnzen, nog dommere vragen stellen, kansloze opdrachten verstrekken en venijnige opmerkingen plaatsen zijn haar favoriete leiderschapsstijlen (toegegeven: dit is een volledige opsomming).
‘Graag actie in dezen’ slaat op een onderdeel dat BAS zelf de afgelopen drie jaar volledig heeft laten liggen. Ouderparticipatie. Niemand die zou zeggen dat dit nou niet belangrijk is. Maar nu - opeensoutoftheblueuithetnietsplompverloren – moet dit – binnennotimemeteengelijk – worden opgezet. Kaders, doelen, tijdpaden of – pas op: aandachtspunten hierbij – nowaynergenszoekniettevinden.
Hier heb ik dan maar één woord voor: kansloos.

Mea Culpa

2011-11-24T09:24:00.000+01:00

Confiteor Deo omnipotenti et vobis, frates
quia peccavi nimis cogitatione, verbo, opere et omnissione
mea culpa, mea culpa, mea mexima culpa
Een belijdenis van Christenen om aan te geven dat zij schuldig zijn. Zo ver hoeft iemand natuurlijk niet te gaan als hij reflecteert. Maar een beetje hand in eigen boezem is soms niet alleen handig maar vooral sympathiek. We zijn allemaal niet perfect en fouten maken is menselijk. Sterker nog: juist het maken van fouten hoort bij een leerproces. Als je nooit fouten maakt, leer je niet zo hel erg veel, lijkt me. Het is de vraag wat je doet met de fouten die zijn gemaakt. Zwartepieten is de meest voorkomende therapie om schuld aan anderen toe te wijzen. Het zijn de omstandigheden die dan graag als reden worden aangevoerd. Mees, ik kon niet leren omdat mijn kat diaree had. Pip was ongesteld, had hoofdpijn of liefdesverdriet. Wie zal het zeggen. Een baas die aan het begin van het nieuwe schooljaar tegen zijn teamleden zegt: jongens vergeet het afgelopen jaar maar. Zand erover, het was een klotenjaar is wel eerlijk. Lost het iets op?
Dat is de ene kant van de medaille. Jongens, ik was niet in vorm. Kan gebeuren, toch? Kritiek is dan zinloos. Op iemand intrappen die al op de grond ligt is niet erg sportief. En los hiervan. Ik houd van een Chinees spreekwoord. Het luidt: als je een probleem hebt, zoek dan naar de oplossing en niet naar een schuldige. Het probleem wordt anders namelijk niet opgelost. Tenzij een bepaalde persoon natuurlijk het probleem is maar dat is een ander verhaal.
Als dezelfde persoon - die dus zei dat je een heel jaar gauw moet vergeten - drie maanden later echter komt aanzetten met een evaluatie over het jaar dat iedereen maar moet vergeten en hierin vooral haar eigen straat schoon gaat vegen dan werpt dat – tenminste – enkele vraagtekens op. En jij dan?, is de allereerste vraag. Een typische zou ook zijn: En, waar ga je er nu aan doen? (Het is me gelukt, ik heb het opgeschreven zonder over te moeten geven!!!). Of: hoe los je dit nu op? (weer niet gekotst!!) Wat heb jij hier nou zelf aan bijgedragen? Wat was jouw rol hierin? Welke consequenties trekt je voor jezelf hier nou uit? Wat vind je zelf van je evaluatie? Waarom zijn wij als middenvelders hier niet in betrokken geweest? Wanneer rot je op? Was je altijd al zo lelijk? Ben je – oh sorry, ik dwaal af…
Confronteren met eigen gedrag. Ontwijkings- en ontkenningsgedrag. Iedereen heeft het gedaan, behalve ik. Externe attributie noemen psychologen dit. Jullie zijn de fouten, ik ben de goede. Het oude cowboy- en indianenspel. (Helaas ben ik hier een beetje te oud voor…). De voorbeelden zijn legio hoe mensen buitenspel zijn gezet, het moeras zijn ingestuurd, in de steek zijn gelaten, met onzinnige opdrachten zijn overladen, met dooddoeners zijn weggestuurd, met babbeluurtjes zijn vermoeid of voor het hoofd zijn gestoten. Maar nee hoor, hier lees ik niets over. Maar hier gaat het kennelijk ook niet om.
Interessant in het schuldbelijdenis boven zijn vooral de twee woorden ´opere et omnissione’ – door mijn doen en laten. Twee woorden die onlosmakelijk aan elkaar verbonden zijn. Bij de een is het te veel doen, bij de ander is het juist niets doen, dus laten. Er zit een grote discrepantie tussen haar bijdrage 21 november die alleen maar aankondigingen bevat (zo kennen we BAS) en de papieren tijger die zij zelf - absurd - ook nog eens evaluatie noemt.
Tussenopmerking: ik kan er nog steeds niet bij dat iemand een bestand rond stuurt met een titel die laat zien dat dit al minimaal de derde versie is van iemand die – onder embargo (sic!) – onder curatele staat van een ijskoningin en lijkt te acteren als een poppetje waarvan iemand anders aan de touwtjes trekt. Praten kan dit poppetje nog steeds niet. Aangepaste conceptversie (2). Eigenlijk zou iemand zich hiervoor diep moeten schamen. Geef zo’n bestand dan tenminste een nieuwe naam. Flut.doc of poep.xls of ik_ga-weg_en_kom_nooit_meer_terug_echt_waar_ik_zweer_het_je.html.In die zin lees ik dan ook de tekst. Veel interessanter dan hetgeen wat in de tekst staat is namelijk vooral wat er niet in staat. Zaken die worden verzwegen maar die iedereen wel ziet. Zaken die niet gedaan zijn maar waar BAS wel een vinkje achter zet onder het mom: zie je wel? Ik doe dit allemaal. Nu jullie nog.
Of zaken die opeens opduiken waarvan iedereen zich af mag vragen of die ooit wel besproken zijn. En zo ja: met wie? Pip weet hier waarschijnlijk alles van. Maar die zit qua intelligentieniveau waarschijnlijk op hetzelfde niveau als BAS.
Dat is het probleem aan een evaluatie die niet besproken wordt. Het is je eigen waarheid of je eigen waarneming. Het heeft geen zin om nog te puzzelen aan een versie die toch maar de helft bevat van wat er wel allemaal in zou moeten staan.
Conclusie:
De menselijke intelligentie is zo beperkt dat wij weinig weten. Daarom geloven we ook. Geloven betekent immers niet weten. Daaruit vloeit dan zo’n schuldbelijdenis voort als het ‘Mea culpa’. Het is ook BAS haar schuld allemaal niet. Want: geen mens is intelligent genoeg om zijn eigen domheid te begrijpen. Daar heb je meestal anderen voor nodig. Ik heb hier mijn vrouw en mijn dochters voor. BAS heeft Pip..

Wat een stomme trut...

2011-11-23T08:34:00.001+01:00

Laat ik maar een keer vroeg naar huis gaan, dacht ik vanmiddag. Eindelijk weer eens de tijd nemen om een log te schrijven. Maar ach: ik ben op tijd vertrokken maar heb wel één grote fout gemaakt. Bestanden die je dezelfde dag van een onkundige beleidsmaker gemaild hebt gekregen op een stick zetten om ze thuis in alle rust te kunnen lezen.
Om te beginnen een bestand met de passende titel ‘bijdrage 21 november’. Niet meer dan enkele aankondigingen. Typerend. BAS komt nooit verder dan aankondigingen. In actie komen, sluitend beleid formuleren, overzicht is anders. Vreselijk, eigenlijk wel om misselijk van te worden. Niets wat BAS zelf gaat doen. Geen uitleg waarom bepaalde zaken gaan zoals ze gaan. Schrijf maar op: ik heb geen flauw idee wat ik aan het doen ben want ik ben een flapdrol. Dat zou tenminste eerlijk zijn.
Bestand twee: een voorzet om gesprekken met secties te voeren. In het bestand een aangekondiging, die in een mail direct daarna afgelast wordt. Dan bestand twee. Een povere poging om inhoud te kunnen geven aan gesprekken. Het is een armoedig afvinklijstje geworden. Zaken die je al lang had kunnen constateren. Als je kunt lezen tenminste. Hier moet nog over gesproken worden. Een gesprek moet immers ergens over gaan en dan liefst natuurlijk niet op dezelfde ongelooflijk amateuristische manier zoals vorig jaar. Ik kan hier kort over zijn: dit wordt niets. Een hulpeloze poging om iets op papier te krijgen, het papier niet waard waarop het uitgeprint gaat worden. Flut, poep allereerste klasse.
En dan het stukje dat nog streng geheim is, onder embargo. BAH, weer zo’n slijmerige, nietszeggende managementkreet. Rot op met je rottaal die niets anders doet dan ervoor zorgen dat het op school net zo mistig is als de afgelopen dagen buiten. Dodelijke ongelukken op de weg zijn het gevolg. Op school is het minder dodelijk maar even erg. Mensen haken af of zetten de hakken in het zand. Of: branden af. Zie mededeling 1 in de povere bijdrage van 21 november. Het derde bestand heet ‘aangepaste conceptevaluatie’. Versie 2 nota bene. Er is dus een concept geschreven. Dat concept is aangepast. Vervolgens is er een tweede versie van gemaakt. Tijdsverspilling allereerste klas van iemand die minimaal honderd vijftig pogingen nodig heeft om iets te zeggen dat vervolgens toch weer rechtgetrokken moet worden en dan nog steeds onduidelijk blijft.
Je eigen hachje redden zou een betere titel zijn dan evaluatie. Een eindeloze opsomming van zaken die wel of niet geregeld zijn. Stellige uitspraken over de nalatigheid van mij (en anderen) in een hoofdstuk. Zonder hierover gesproken te hebben. Nergens een gebaar van ‘jongens, ik ben ook niet bij machte geweest om maar een klein steentje bij te dragen’. Schunnig is het, niet geëigend om mensen mee te krijgen. Geen enkele keer hand in eigen boezem. Iedereen heeft het gedaan. Steken die BAS zelf heeft laten vallen wijten aan omstandigheden. Als je voor jezelf allerlei excuses gelden die voor anderen niet gelden ben je manipulatief bezig. Zaken mooier voordoen dan ze zijn, het aandeel van anderen uitvergroten en je eigen aandeel klein praten. Kortom: je eigen hachje redden. Goedkoop, zo makkelijk te doorzien voor diegene die kijkt en leest. Overal dezelfde kreten, het klakkeloos napraten van kort door de bocht redeneringen van alle betweters die rondlopen op deze school.
Ik ben er voor vanavond klaar mee. Morgen een mail dat ik enkele conclusies ronduit schunnig vind en een vraag om hierover in gesprek te gaan. Zo makkelijk kom je er niet van af. Stomme trut!! Zoek het maar zelf uit. Van mij komt er geen enkele constructieve bijdrage meer.

Een klas met een docent

2011-11-18T11:25:00.001+01:00

Fijn is dat. Een klas in een klaslokaal. Iedereen aanwezig, iedereen druk aan het werk. Zo hoort dat. Zou je denken. De situatie die ik hier op dit moment – vrijdag 11.09 uur – voor me zie zou dus eigenlijk ideaal zijn. Alle tijd om een log te schrijven terwijl de leerlingen werken.
De situatie is echter niet ideaal. Het is een strafuur. En wel een van de meest bizarre die ik de afgelopen jaren heb meegemaakt. Een collega had die klas gistermiddag. Halverwege de les kwam ik twee leerlingen tegen. De hele klas was uit de les verwijderd. Ik dacht dat ik niet goed hoorde. Maar dat leek alleen maar zo. Inderdaad. Een collega had een hele klas weggestuurd. Één leerling had een gum uit elkaar gehaald en als een soort clusterbom richting docent gegooid op een moment dat die niet keek. Begrijpelijk dat de collega helemaal kwaad werd. Maar ja: een hele klas wegsturen? Niemand hierover inlichten. In ging het gesprek aan. Je mag blij zijn als alle leerlingen gezond thuis komen. Als er één van hen onder de tram beland, zijn voet onderweg verstuikt of beroofd wordt ben je echt de pieneut. Ze zijn dan niet verzekerd want ze horen in de les te zitten. Oeps, dat had de collega in kwestie zich niet gerealiseerd. Sterker nog: dezelfde dag kwamen alle ouders naar school om het eerste rapport van zoon of dochter lief in ontvangst te nemen. Vreemd dat de mentor deels verontwaardigde ouders mocht ontvangen. Ook niet vreemd is echter dat heel veel leerlingen dit incident thuis helemaal niet hadden verteld.
Ik heb de klas een uur eerder besteld op school. Ze zitten voor me, muisstil, iedereen aan het schrijven. Geen discussie, geen napraten over, geen kat- en muisspel over wat er wel of niet is gebeurd. Geen donderpreek, geen kringgesprek. Alleen een blad papier en een keuzeopdracht.
Schrijf een opstel over het nut van projes gooien. Dappere poging om in protest te komen. Hier ben ik heel snel klaar mee. Prima, maar zorg er wel voor dat beride kantjes vol geschreven staan met nuttige informatie, anders herhalen we deze oefening met zijn allen volgende week nog een keer. En als je hierover niets zinnigs te vermelden hebt doe je maar de andere opdracht. Daarom heet dit ook keuzeopdracht. De andere opdracht luidt: Maak een plan voor een vakoverstijgend project over propjes. Een hele week lang lessen over propjes waar alle vakken aan meewerken.
En… - succes. Het is nu 11.29 uur. Ze zijn nog steeds stil. Een enkeling durft op te kijken. Voor de rest hoor ik vooral pennen en potloden op papier schrijven.
Ik ben benieuwd naar het resultaat. Menigeen zal wel van zich afschrijven, een enkeling heeft wellicht wel een leuk idee en schrijft dit op. En de grote rest zal wel klagen over deze dicatatorische maatregel. Ja, propjes gooien is natuurlijk wel democratisch.
Ik kan het de leerlingen niet echt kwalijk nemen. Ik heb zelf een hekel aan collectief straffen. Maar meer nog heb ik een hekel aan eigenwijze natuurwetenschappers die woorden als pedagogisch en diactisch nog nooit hebben gehoord en anderen met een probleem opzadelen.
Fijn is dat. Een ideale klassituatie voor me. Iedereen is aan het werk. De opdracht is helder. Wat echter ontbreekt is een goed kader voor deze les. Tja, en dan valt elke les in het niets. De collega zal dit merken de eerstvolgende keer dat hij deze groep kinderen weer voor zijn neus krijgt. Oplossing gevonden? Nee, zoek maar verder.

Lichtpuntjes

2011-11-17T17:28:00.001+01:00

Lichtpuntjes, zo broodnodig in de donkere tijd van het jaar. De een koopt kaarsjes, de ander vliegt naar het Zuiden. Weer een ander zoekt de warmte van gesprekken op. Iedereen kiest hierin zijn eigen weg.
Er zijn wel dagelijks zaken waar je tegenaan kunt lopen. Mensen die hun werk niet doen, leerlingen die vervelend zijn, een koffiezetapparaat die slappe koffie biedt.
Er zijn net zo veel minpuntjes die je kunt bedenken dat je gefrustreerd raakt. Op gegeven moment wordt dan alles negatief. Fijn om te horen dat ik helemaal in de flow zit. Wie dat geconstateerd heeft loopt rond met een gigantisch boord voor zijn hoofd. Zoals ik in een mail aan de lieve stuiterbal schreef. Watervallen zitten ook in een flow, totdat ze op gegeven moment met geweld naar beneden donderen. Mooi spectacel voor diegene die ernaar kijkt. Hoe het water zich erbij voelt is echter nog niet onderzocht. Wellicht kan dezelfde pinguïn die dit asoort uitspraken over flow verzint ook maar eens de visjes in het water bevragen hoe zij zich voelen als ze met een waterval naar beneden zijn gedonderd.
Er zijn dagelijkse enorm veel steken die BAS laat vallen. Te veel om op te noemen en vooral te vermoeiend. Tegenwoordig maak ik er wel een gewoonte van om het direct te benoemen. Als je op een doodgewone dinsdagnacht – om 00.39 uur om precies te zijn – komt ereen mail binnen dat mevrouw zich heeft bedacht dat zij nog een aantal vragen heeft. Afspraak de komende ochtend om 9.00 uur. Dan lees je zo’n mail en denk je: niet weer. Maar ja: ‘tuurlijk zijn het weer de bekende vragen. Welke actie hier, welke actie daar. Net geen 23 vragen. De reden voor zo’n hapsnap overleg zie je als je in haar agenda kijkt. Werkoverleg met de ijskoningin. Ja, dan gaat het schriftje weer open en wordt er alles genoteerd. Oplepelen van je dagelijkse bezigheden. Opzich moet BAs inmiddels blaren aan haar vigers hebben. Geen strafklant van mij moet zoveel opschrijven als zij. Het grote verschil is wel dat de meeste strafklanten hier van leren.
Nadat BAS alle informatie had gekregen vroeg ze of het allemaal nog ging. Wat een vraag ook. Wat gaat allemaal nog wel? Plassen? Nou, ik ben nog net niet incontinent. Verteren en slapen lukt ook nog net. De financiële crisis? Silvio heeft niet nar mij geluisterd. Tja, dan moet die gewoon aftreden. Dat krijg je als je niet naar mij luistert. Luister jij nu wel??
Ik heb maar drie dingen aangegeven. Je weet dat ik niet zo in elkaar zit. Ik heb vorige week vorgelegd waar ik tegenaan loop. Met een heleboel vragen. Helaas zonder resultaat. Ik kom echt niet elke week binnen om uit te huilen.
Een schuchter: je weet dat je hier alles op tafel kunt gooien. Ja, dat heb je aangegeven. Maar praten zonder resultaat hoeft van mij niet. Het is dat ik geen emotioneel imeand ben, anders zou ik meten in elkaar storten. Fijne dag nog, ik heb ouders die op me wachten.
Helpt het? Nee. Lucht het op? Een beetje. Verandert dit iets? Jawel. De noodzaak om te handelen wordt bij BAS groter. De vier middenvelder geven steeds duideliker aan waar hun grenzen liggen. De opstand in vragende vorm heeft niets opgeleverd. Of dit iets oplevert blijft afwachten. Of ze het kan, daarover bestaan inmiddels geen twee meningen meer.
Zo zijn er dus wel wat lichtpuntjes te zien. Nodige lichtpuntjes. Een spotlight van lichtpunt kwam vanmiddag via de mail. Terugkeer van een kanjer! Welkom back!! We maken er iets moois van. Wat precies is mij nog niet duidelijk maar dat het mooier wordt dan tot nu toe wel.

Niet weer??

2011-11-16T14:05:00.001+01:00

‘Niet weer’, las ik. Het bleef weerkaatsen in mijn hoofd. Niet weer. Hoezo: niet weer? Wanneer dan wel? Wanneer dan eerder? Ik hoor ze allemaal. De dooddoeners. De kreten. Het managementjargon. ‘We lossen niet de problemen van anderen op. Dat moeten ze zelf doen.’ Elke week een nieuw inzicht. Prawda – de waarheid in het Russisch – publiceert ze elke week. Met koeienletters. Kreten, afkomstig uit een of ander managementboek of – kalender.
Ik las een samenvatting. Drie pagina’s vol met problemen waar je op vastloopt. Opgeschreven door iemand die erop is vastgelopen. Glashelder, opsomming van drie jaar lang ontberen van leiding. Drie jaar lang worstelen, schijnbegrip, doormodderen. De ijskoningin wil dat haar middenvelders voorop lopen. Verder het moeras is om het reddende oever te bereiken? En BAS dan? En de modder van haar eigen vergeetachtigheid, tot aan haar heupen verzonken in het moeras van haar eigen onkunde?
Moeras heeft vervelende eigenschappen. Hoe meer energie je gebruikt om verder te komen des te dieper zak je naar beneden, des te meer loop je vast. Aankondigingen, elke week opnieuw. Uitstellen, beloven en vervolgens weer aankondigen, uitstellen, beloftes niet nakomen. De vijfde keer is een overzicht doorgenomen. Vier keer eerder op schrift gesteld, niet gecommuniceerd, verloren in het moeras van onkunde en vergeten. Hier valt niet tegenaan te roeien. Dit is met een woord: KANSLOOS. Maar we geven herkansing op herkansing. Hoezo dan nu: ‘niet weer’??? Moet ik dat nou ook elke week roepen: NIET WEER!! Alsof dat helpt. Alsof dat wel leiding is. Alsof hiermee wel problemen worden opgelost. Ik zie vooral één probleem. Begint met een B en eindigt op AS. En dan bedoel ik niet bloemenvaas. En ook niet boerenkaas. Het woord, het mens kent maar drie letters.
Maar goed, laat ik doen wat de ijskoningin verwacht. Ik loop voorop. Mensen, collega,s, vrienden: volg me. Zur Sonne, zur Freiheit. Maar ach: we hebben ergens een verkeerde afslag genomen en nu moeten we eerst nog even enkele jaren door de modder en het moeras. Laten we gewoon doorgaan. Geen kompas, geen richting. Blijf maar lopen, op gegeven moment komt er – ooit – wel een licht aan het einde van de tunnel of: vaste grond onder je voeten. Voor iemand die altijd erg zweverig is geweest is dit gevoel ook helemaal niet erg. Als je permanent boven alle dingen zweeft heb je ook geen grond onder de voeten. Maar helaas ook geen binding met de realiteit.
Vandaag een semi bila (sic!!). Ja, ja. De woordvindingen worden steeds vindingrijker. Gelukkig niet mijn beurt. De lieve kanjer die zelf zo lang zat te tobben moest zitten en babbelen. Fantastisch als je de afspraak van lekker knus en gezellig babbelen niet nakomt en gewoon zegt hoe het ervoor staat. De onwijze afstand tussen haar en haar middenvelders benoemd. Redderen, rennen, op de rails houden, de lieve lange dag lang in een gebouw dat nog steeds een bouwput is. Rust en regelmaat in een ruïne??
Nou, ze ziet het wel allemaal, gaf BAS zwakjes terug. O wat fijn. Een baas die ziet dat iedereen aan het ploeteren is. Oplossing, alternatieven? Niente, narda. Zelf een stapje harder rennen? No way, José, O, nu ik het zeg. Kan ik die niet…
Vervelend als al een tweede middenvelder aangeeft dat doormodderen alleen maar leidt tot nog meer afvallers. Ze noemde mij als voorbeeld. ‘BAS, pas op dat Don Quixote niet de volgende is die afhaakt.’ Nee, hoor. Die is in topvorm, was kennelijk de repliek.
Ik wist niet dat het bord voor haar hoofd zo groot was. Ofl. Ze heeft een heel slecht beeld van mij als zij mijn tegenwoordig handelen als topvorm omschrijft…
M. is geweest. Waarschijnlijk word ik er ook nog op bevraagd. Wellicht is het enige goede antwoord: niet weer!!

Tijd en ruimte

2011-11-11T08:17:00.001+01:00

Een beetje tijd om erover na te denken. Een beetje ruimte voor mezelf. Een beetje tijd om mijn vrijheid terug te vinden, misschien ook mezelf weer terug te vinden. Een beetje ruimte om zaken op een rijtje te zetten. Tijd om op te ruimen zodat er nieuwe ruimte ontstaat.
Vijf kleine wensen, eigenlijk maar twee. Tijd en ruimte. Geen vrije tijd maar tijd vrij maken. Tijd om vrij te kunnen denken. Weg uit de cirkel van achter zaken aan hollen, overzichten, blind staren op cijfers en gemiddeldes, streefgetallen en rapporten. Ruimte voor het verhaal achter de cijfers. Tijd en ruimte om uit de vicieuze cirkel te stappen. Geen dweilen met de kraan open maar open gedachten laten stromen. Geen onnozele vragen of verzamelopdrachten. Ik ben geen verzamelaar. Geen analyse maar inspiratie. Geen paniekacties maar doordachte stappen. Een goed gesprek over perspectieven, iemand die november verdrijft. Maand van opkomende kou en mist. Maand van winter in zicht, de donkere tijd.
Maar ach. Ik probeerde het gisteren. Ik gooide alle frustratie op tafel. Betroffen blik van BAS. En vervolgens: wat ga je nou doen? Nou, nog even een onnozele vraag of opdracht en ik doen mijn ontslag in. Nog een domme spreuk als in de Prawda en ik ga kotsen. ‘Als je er boven op ziet dan zie je de berg met problemen niet’. Managementjargon. Als je met je hoofd in de wolken zit, dan zie je ook geen berg. Als je alleen maar in je kantoor zit zie je ook geen berg. Kom maar eens op de werkvloer, dan zie je geen berg maar een hooggebergte dat we met zijn allen proberen te beklimmen. Aangeven waar de schoen wringt, aangeven wat misschien wel zou kunnen helpen. Een onderwijsmanager die zich alleen moet buigen over leerlingen achter hun kont aan rennen? Wat een tijd en geldverspilling. Maar goed: als dit is wat het is, dan is dit het wat het is. Kort en bondig afsluiten. Zeg het maar. Help me. Wat moet ik doen? Welke weg moet ik bewandelen? Geef me een kompas of tenminste een plattegrond. Stilte is ook een veelzeggend antwoord.
Fijn is dat. Geen helpende hand. Geen kompas. Geen kaart. Geen inspiratie. Maar ik moet niet klagen. Ik was ook niet beter toen ik met mijn team bij elkaar zat. Vragende, ontmoedigde blikken. Wanhoop, energietekort. Ik herkende het. De schok die mij overkomen was zag ik terug. In tienvoud. Ik had geen antwoorden, ik kon geen perspectief schetsen. Dit voelt niet goed. Alleen: ik kan er niets aan doen.
Ik was vandaag Don Quixote die moe gestreden was door het gevecht tegen alle windmolens. Niet de edele ridder die probeert de edele dame te bevrijden. Gewoon ik, geen rol, geen functie. Radeloos. Als ik mijn oren sluit kan ik de ijskoningin horen zeggen. Dat is geen leidinggeven. Klopt. Vandaag niet. Morgen wellicht weer. Of niet.
Laat me even. Ik wil maar twee dingen.
Een beetje tijd om mezelf te vinden. Een beetje ruimte voor mezelf. Een beetje tijd om mijn vrijheid terug te vinden, om misschien ook mezelf weer terug te vinden. Een beetje ruimte om zaken op een rijtje te zetten. Tijd om op te ruimen zodat er nieuwe ruimte ontstaat.
Tijd en ruimte.

Littekens

2011-10-28T12:10:00.001+02:00

Er zijn mensen die dragen hun littekens met trots. Littekens die zichtbaar zijn en littekens die onzichtbaar zijn. Verwondingen die iets achter laten. Littekens aan de buitenkant doen na een tijdje geen zeer meer. Innerlijke verwondingen hebben langere tijd nodig om te genezen. Verlies van vertrouwen, gebrek aan zelfvertrouwen, over een toestand rouwen zijn het gevolg.
Vandaag was er weer zo’n dag. Oude littekens die open gaan. Van verschillende mensen kreeg ik complimenten. Ik zou een rol vervullen in allerlei overlegsituaties die eigenlijk iemand anders zou moeten spelen. Een acteur die een bijrol hoort te vervullen maar onbewust in de rol van hoofdrolspeler wordt geduwd. Deels door eigen aandeel, deels door verwachtingen van anderen. De hoofdrolspeler kent namelijk de tekst niet goed en acteert veelal ook erg onhandig. In het verleden gaf dit zeer geregeld aanleiding voor botsingen. ‘Hé, dat is mijn tekst, Don Quixote. Ik wil niet hebben dat je deze rol overneemt van mij.’ Het gevolg: passiviteit van mijn kant, ongemakkelijk in de spagaat tussen wat je dan nog wel en wat je vooral niet meer kunt en mag zeggen. De manier waarop dit ging zorgde voor enkele littekens. Verwijten in plaats van samen. Venijn in plaats van vertrouwen.
Ik ben geen acteur maar nog veel minder ben ik een turner die makkelijk in een spagaat door de school rent. Ik smak niet naar een rol die mij niet toebehoort. En toch gaan complimenten gemoeid met verwachtingen. Verwachtingen waar je aan wil voldoen. Je wil immers geen mensen teleurstellen. Echter niet als hoofdrolspeler maar als souffleur in de souffleurshoek. De goede tekst zachtjes roepen zodat de hoofdrolspeler hier hopelijk verder mee kan. Rolbewust en rolvast. Niet afwachtend maar ook niet drammerig. Het is niet makkelijk om hierin de juiste balans te vinden. Spagaat tussen onzekerheid en bescheidenheid. Twee kanten van dezelfde medaille. Bescheidenheid en onzekerheid zijn tweelingzussen. Ze lijken heel erg op elkaar. Ze zijn alleen te onderscheiden door het perspectief hoe je ernaar kijkt. Zelf kijken, naar jezelf kijken of bekeken, gewogen worden.
Als je naar jezelf kijkt is het wel onzekerheid. Doe ik het wel goed? Kan ik het wel? Is datgene wat ik doe niet erg banaal? Zou niet iedereen dat kunnen en nog veel beter ook? Tweegesprekken tussen jezelf en je alter ego zijn het gevolg. Uiting van onzekerheid. Binnenpraat. Gedachtegangen, soms ook wel labyrinten.
De tweelingzus komt tevoorschijn als anderen naar je kijken of aangeven dat ze trots zijn, je kwaliteiten benoemen of je zelfs een talent noemen. Alter ego antwoordt hierop met een gevoel van een omhoog gevallen lichtgewicht en binnenkort, straks, nu zal dat voor iedereen zichtbaar zijn.
Tweestrijd. Binnen en buiten. Twee kanten van dezelfde medaille. Buitenpret en binnenspel.
Nadat meerdere mensen hadden geuit dat zij verwachten dat de hoofdrolspeler haar rol toch zou moeten vervullen zoals ik dat doe bij onze gemeenschappelijke babbelmomenten en aangaven dat ik steeds meer in deze rol terecht kom was het vandaag tijd om met de hoofdrolspeler zelf hierover in gesprek te gaan. Voorleggen en aangeven wat dit met mij doet. Verborgen littekens laten zien om duidelijk te maken dat ik niet zit te wachten op nieuwe verwondingen. Een open gesprek. Veel spiegelen maar op een bepaald niveau merk ik dat de hoofdrolspeler afhaakt. Te hoog gegrepen. Meteen een draai maken terug naar basale zaken. Klein denken en het niet hebben over hoe je zelf in de rol van hoofdrolspeler kunt groeien.
Daar is overigens niets mis mee. Ik heb zelf mijn handen vol aan mijn eigen ontwikkeling, dan hoef ik me niet ook nog te zorgen over de stilstand van mijn leidinggevende.
Maar in hetzelfde gesprek kwam een opdracht van de ijskoningin ter sprake. De ijskoningin wil overzicht, en wel maandag. Overzicht over van alles dat betrekking heeft op vorig schooljaar. Vanmiddag kwam de opdracht. Donderdagmiddag met een deadline van één dag. Oké: drie dagen maar twee dagen ervan zijn de zaterdag en de zondag. Geen werkdagen zou je denken. Alsof je alles wat in de loop van een jaar binnen een uur kunt oplepelen. Ofwel: op papier kunt zetten zodat de hoofdrolspeler de tekst kan repeteren.
De hoofdrolspeler gaf weer een voorbeeld van haar oude rol. Herhalen van dooddoeners. Herhalen van wat de bekende verdachten te pas en te onpas hadden gemeld. Passiviteit, nonchalance, ontbrekende visie waren de verwijten die richting mijn kant werden geslingerd. Fijne wedstrijd. Herhaling van het ach zo vaak besproken klotenjaar. Idee van zwartepieten, ook al gaf de hoofdrolspeler aan dat dit niet de bedoeling was. Wat dan wel? Evalueren? Daar heb je al die vragen niet voor nodig.
Ik gaf aan dat ik dit niet zou redden voor maandag. Verrassing. De hoofdrolspeler gaf aan hier gezamenlijk naar te kijken. Kennelijk maakte ik een erg verslagen indruk. Toch talent om te acteren??
Vanavond belde BAS. Ze zat met het gesprek in haar maag. Ze wou absoluut niet de indruk wekken alsof ik mijn werk niet goed deed. Er waren een heleboel zaken die ik voortreffelijk deed. Tja, maar dat heb je niet gezegd. Dat klopte maar daarom belde ze omdat ze niet wilde dat ik nu een slechte avond zou hebben.
Ik heb herhaald dat de deadline veels te kort was. Een week zou realistisch zijn. Anders zouden honderden dooddoeners, duizend onsamenhangende uitspraken, hulpeloze pogingen om helderheid te verschaffen het gevolg zijn waar uiteindelijk niemand iets mee kan.
Begrip en een belofte om dit te bespreken. Nou ja, een begin. Of het helpt weet ik niet. Het litteken was al eerder weer open gescheurd. Het telefoontje was maar een klein pleistertje.

Bila?? - Bila!!

2011-10-26T11:31:00.000+02:00

Vanochtend om 11.45 uur maakte mijn agenda een merkwaardige mededeling. Een pop up met een herinnering. Bila stond er. Begintijd over 15 minuten. Outlook geeft verschillende opties. Item openen in de hoop dat er dan tekst en uitleg verschijnt wat er in hemelsnaam mee bedoeld wordt. Of: item verwijderen. Alternatief kun je Outlook ook vragen om je over een bepaalde tijd opnieuw te helpen herinneren.
Onwetende gebruiken in deze tijden Google om achter de betekenis van woorden te komen. Ligt dus voor de hand.
Dus: primitief blaasinstrument van de Oegandese Acholi, gemaakt van de hoorn van een kleine antilope. De bila kan slechts enkele tonen produceren

Ergens anders een artikel: ‘Bila’ is een rotwoord!
Ga die zin maar zoeken met Google. Hilarisch!! Iemand heeft een lijst gemaakt nmet de dertig meest verschrikkelijke managementuitdrukkingen. BAS gebruikt er heel veel van. Maar dit is niet vreselijk, alleen erg herkenbaar. Opgeblazen taal met weinig inhoud.

Maar een Bila werpt toch wel verdere vraagtekens op in mij. Zou hier sprake zijn van enige vorm van taalverloedering? En dat terwijl taalbeleid toch zo’n belangrijk beleidspunt van de school is. Ja, zeer zeker. Ik heb het opgezocht. Zoals ik dat als talenmens zo vaak doe. Het woord Bila bestaat niet. Dat vermoeden had ik al. In mijn van Dale Duits-Nederlands zou dit woord staan tussen ‘Bikini’ en ‘Bilanz’. In het eerste stel ik me BAS liever niet voor. Ik bedoel: er zijn grenzen. En het tweede doe ik altijd, aan het einde van elke dag. De balans opmaken. Nou, dit gaat erg snel. Dit is niets met haar en vooral: dit wordt ook niets meer.
Vooruit dan maar met mijn van Dale Nederlands-Duits. Hier zou een Bila tussen de woorden ‘bil’ en ‘bilabiaal’ staan. Ik zou zeggen: op het eerste (maar dan in meervoud), liefst met een lange stalen lat. En bilabiaal betekent niet meer dan ‘met beide lippen gesproken’. Tja: hoe anders vraag ik me af.
Nee, een Bila is gewoon een babbeluurtje in gewijzigde samenstelling. In kleine kring in plaats met zijn vijven. Je zou kunnen denken dat dit effectiever is. Maar nee. Het blijft zeldzaam inhoudsloos van haar kant.
In die zin klopt de eerste definitie gewoon. Een blaasinstrument dat maar enkele tonen kan produceren. Soms is Google een zegen…

Schopenhauer

2011-10-21T08:43:00.002+02:00

Het leven van de meeste mensen lijkt op een pendel. Het is een soort existentiële tegenstrijdigheid tussen twee polen: gisteren en morgen, snel en langzaam, slapen en wakker zijn. Dan stelt zich de vraag: wat moet ik doen? De filosoof Schopenhauer gaf een erg simpel antwoord op deze vraag: niets. Niets doen, alles zijn gang laten gaan in de veronderstelling dat het noodlot of andere vage zaken zoals de wil van God, je echtgenote of je baas niet beïnvloed kunnen worden. Dat is natuurlijk ook de pest. Nooit spreekt het noodlot zich duidelijk uit wat het nou eigenlijk wil. Pas op het moment da het niet loopt zoals het wenst, komt het opduiken. Maar dan is het te laat. Dus redeneert Schopenhauer dat het zinloos is om iets te doen. Dan maar liever niets doen. Alleen: niets is op den duur erg weinig, soms zelfs nog minder.

Een leven duurt vaak langer dan een babbeluurtje. Bij menigeen duurt het zelfs enkele weken of maanden. Soms ben je na jaren nog niet klaar met leven. En op het moment dat de mens leert praten wil hij invloed uitoefenen op zijn eigen leven, ook al bestaat dat bij sommige mensen vooral uit de keuze van het televisieprogramma of de kleur van zijn ondergoed. De vraag is: hoe? En wellicht ook nog waarop.
Tegenwoordig heeft de mens de keuze uit talrijke opties. Minimaal dertig televisiezenders en ondergoed is inmiddels in de meest ondenkbare kleuren, vormen en materialen te koop dat het niet verbaast dat mensen het overzicht kwijt raken. Sommige mensen komen er pas na jaren achter dat het leven meer kan betekenen dat slapen, ademen en verteren. Dan komen ze tot de ontdekking dat ze wellicht locatiedirecteur willen worden. Uiteindelijk in deze functie beland doen ze wat ze altijd al deden. Slapen, ademen en verteren. Bij menigeen zijn denken en verteren synoniemen.
Wat dus doen? In een wereld die dermate veel keuzes over laat aan de mensheid wordt de roep om duidelijke opdrachten en richtlijnen steeds prangender om mensen weer houvast te geven. Iemand die altijd gewend is om opdrachten te verstrekken komt gauw in de verleiding om zijn opdrachten te voorzien van een soort ideologie om de overbelaste medemens een leiddraad aan te reiken voor een goed en gelukkig leven. De handreiking heeft als doel de individuele medemens (medewerker, collega, hond) volwaardig en functionerend deel te laten zijn van een grotere gemeesnchap (kerk, school, dierenasiel).
Om dit hogere doel te dienen zouden mensen dus
- een politieke partij kunnen oprichten om anderen uit te sluiten
- een fanclub kunnen oprichten om supporters van andere clubs in elkaar te mogen rammen
- allerlei kruiden kunnen drogen om ze vervolgens te roken en vrij van alle zin helemaal stoned te dansen op Reggae muziek
- in een verder stadium van rookgenot een commune kunnen oprichten en hun leven alleen hun geslachtsdelen wijden onder deelname van mannen, vrouwen, honden, geiten, paddestoelen en andere hulpmiddelen
- het denken stoppen en geloven
- en geloven stoppen en denken
- een beleidsplan over resultaatgericht werken kunnen schrijven
- een gordel met explosieven dragen
- postzegels of porseleinpoppetjes kunnen verzamelen.

De geschiedenis kent vele ideologieën en voorbeelden. De kunst in het leven is het vervolgens om van opdrachtontvanger te veranderen in opdrachtverstrekker. Dit is niet zo moeilijk. Praat waar je kans ziet dat mensen gedwongen zijn om naar jou te luisteren omdat zij niet zo maar weg kunnen rennen. In de tram, tijdens een babbeluurtje, op de markt, in een vliegtuig.
Daar waar je er in slaagt om de realiteit permanent dusdanig anders te interpreteren dat het past in je eigen beperkte zelfbeeld, daar waar je er in slaagt niet permanent te vervallen in zelftwijfel, daar waar mensen apatisch afhaken om je permanente woorddiaree te ontwijken heb je je doel bereikt en mag je jezelf een gelukkig mens noemen.
Dit heeft echter wel een prijs. Mensen die zich dusdanig weten te profileren hebben in de loop van de evolutie kenmerkende karaktertrekken zoals terughoudendheid, bescheidenheid, vriendelijkheid en zelfreflectie achter zich gelaten. Zij hebben deze eigenschappen ingeruild voor permanent kwijlen, babbelen, wapperen en hebben last van gezwollen enkels, hetgeen het soepel bewegen door een organisatie bemoeilijkt. Aan het einde van een werkdag komt de veterinaire inspectie dan langs, sluit het beest op. Het beest komt terug in zijn kooi en mag pas weer vrijgelaten worden als de volgende babbelsessie begint. Zij neemt geen eten op maar catering. Zij kunnen niet vrijgelaten worden om zich aan te sluiten bij een vriendenclub omdat zij in de vrije natuur door iedereen als betweter worden uitgemaakt.

Dan kom je wellicht op rare ideeën als maandelijks drieëntwintig vragen voorleggen aan mensen uit je babbeluur, hoge hakken dragen ondanks gezwollen enkels of uitspraken zoals er boven op zitten. Als betweter en buitenbeentje probeer je je eigen ideoologie met allerlei machtsmiddelen in stand te houden. OOk dit is een resultaat van allerlei onderzoeken door historici. Alleen: er boven op zitten? Sorry: ik ben erg visueel ingesteld. Het enige beeld dat in mij opkomt laat me uitroepen: Arme Pip!!
Dan toch liever Schopenhauer.

gezond verstand

2011-10-20T12:56:00.002+02:00

Je gezonde verstand is het grootste struikelblok voor dromers. Alleen: wat is een gezond verstand? Volgens de zegswijze houdt een gezond verstand in dat je vertrouwt op je eigen waarnemingen, ervaringen of redeneringen. Daarom verschillen mensen ook zo vaak van mening. Ervaringen zijn verschillend, waarnemingen sowieso. Of bij een leidinggevende die permanent alles vergeet sprake mag zijn van een gezond mesneverstand is ook maar de vraag.
Laat ik ook maar enkele overpeinzingen doen:

Het is niet de leidinggevende rol die haar karakter heeft bedorven. Het is haar karakter die de leidinggevende rol bedorven heeft.
Pure waarneming. Oké: dit is ook een stukje ervaring. En waarneming. Dus is de redenering gerechtvaardigd: aan sommige mensen is alles overdreven, zelfs hun domheid.
Is domheid nou objectief waarneembaar? Oké: een retorische vraag. De kennis die iemand zou moeten hebben is verbonden aan de positie die iemand bekleedt. Van een simpele trappenhuisschoonmaker met een gemiddeld IQ van een stokbrood verwacht je minder dan van een leidinggevende in een onderwijsinstelling. In die zin bestaan er ook managers bij wie je helemaal niet merkt als zij zich een keer dom voordoen.
Domheid en karakter zijn gelukkig niet hetzelfde. Er zijn mensen dom als een deurkruk maar onwijs lief. Alleen somheid gepaard met een moeilijk karakter is lastig. Mensen met een houten plaat voor hun hoofd wijten die vaak aan het feit dat zij zich zelf moeten beschermen in een steeds onveiligere omgeving. Voor je het weet krijg je allerlei ideetje aan je hoofd geslingerd. Daar kun je maar beter beschermd zijn door zo´n plank. Een hoge dunk van jezelf, je eigen positie in plaats van overtuiging en enige vorm van eloquentie maken nog geen goede leidinggevende. Een lege blik, een leeg hoofd en panisch actionisme zijn ontoereikende deugden van een baas.
Maar ja: er zullen altijd mensen blijven bestaan die opscheppen nog van alles te willen doen. Tot de tijd komt dat het kunnen de grenzen van het willen bepaalt.
Zelfkennis is dan ook vaak een ontmoeting met een onbekende. Een blind date. Leidinggevende ontmoet stokbrood. Hun IQ is immers op hetzelfde level.

Quiz

2011-10-18T08:48:00.003+02:00

Tot slot van een lange laatste week voor de vakantie kwam ik vrijdag de ijskoningin tegen. Vaak loopt zij aan het einde van een dag langs de werkplekken vlakbij de personeelskamer. Ik ben niet zo'n fan van smaltalk. Ik ben hier niet zo goed in. Ik heb het graag egens over. Smaltalk is vaak het uitwisselen van non informatie. Best goed, zinvol en handig zo nu en dan. Met de ijskoningin is het lastig smaltalken. Zelf heb ik het idee dat er dan vooral vooraf ingeslepen zinnetjes uit haar mond komen. Het leek bijna op een quiz. ´En, Don Quixote. Is het klaar?'
Nou, wie of wat zou er klaar zijn? En wat is klaar? Klaar waarvoor? Klaar waarmee?
Allerlei vragen die in mij opkwamen.
Echter: volgens het spelletje ´Managementjargon´ deden mijn vragen er helemaal niet toe. Het was geen echte vraag. Het was een chunk. Een uit het hoofd geleerd, vaak gebruikt taalmiddel. In dit geval om een gesprek te beginnen. Net als: ´He, alles goed?´. Of: ´lekker geslapen?´ Of: ´lekker weer vandaag, he?´

Natuurlijk kun je dit allemaal ook oprecht vragen. Het feit dat de vraag hoe het hoe het met iemand gaat dermate frequent gesteld wordt wil nog niet automatisch zeggen dat op zich niemand het antwoord wil weten. Andere aspecten als omgeving, plaats en tijd en lichaamstaal geven vaak aan of je dit en passant vraagt of uit oprecht interesse.

Alle aspecten wekten bij de ijskoningin het idee van een pllichtmatige conversatie. Smaltalk. Vooruit dan maar. Managementjargon.

´Nou, ijskoningin. Het is nooit klaar, toch?´

Het antwoord van haar deed me denken aan een quiz.
´Dat is het enige goede antwoord.´

Drie bonuspunten voor mij. Handboek conversatie voor leidinggevende, hoofdtstuk 3.
Getal van Miller: oneliners en korte termijn geheugen. De onderzoeker George A. Miller heeft aangetoond dat een mens maximaal 7 informatieeenheden kan opnemen in zijn korte termijn geheugen. Dit blijkt genetisch beplaald en kan ook niet door training worden verbeterd. Vandaar de veelgebruikte strategie om zaken kort en bondig te verwoorden. Oneliners helpen om zaken sneller en beter op te nemen. +

En noem het allemaal maar op.. .

Geen idee of dit boek bestaat. Straks maar googelen. In ieder geval deze week geen quiz. Iemand zei ooit. Het hele leven is een quiz. Wij zijn alleen de kandidaten.

Maar: wie kent dan het goede antwoord?

Paraplu

2011-10-13T10:40:00.000+02:00

Het waren een heleboel tranen die ik zag deze week. Tranen van woede, tranen van verdriet, tranen van onmacht. Elke traan een zichtbare uiting van weerbarstige emoties die niet willen luisteren naar de opdracht van de ratio. De herfst is in volle gang. Het is stormachtig. Soms is het niet makkelijk om de storm van domheid en onnozele opdrachten te trotseren. Wat helpt is een gemeenschappelijke paraplu. De paraplu van vertrouwen die je deelt. Een gemeenschappelijke paraplu tegen een kraan onvermogen, van groeiend venijn en onbegrip die is open getrokken en naar benden stort. ‘Ga maar dweilen’. Ja, doen we maar het is dweilen met de kraan open. Mensen worden beschadigd. Dan is het tijd om in te grijpen. Gezamenlijk. Maandag ging de paraplu dicht om ermee te steken. Het effect was duidelijk zichtbaar. Schrik, water bij de wijn doen.
Ik heb geen illusies. Dit is maar even. In dezelfde vergadering dezelfde riedeltjes.
Tijd dus om eergisteren de paraplu weer te spannen om eronder te staan. Uit de regen, uit de wind, een gezellig etentje bij de Griek. Delen, spiegelen, relativeren, in perspectief plaatsen. Zinvolle, waardevolle maar vooral warme uren. Buiten regende het, binnen was het droog en warm. Zo hoort het. Een gemeenschappelijk front tegen een incompetente baas.
De toon is gezet, de verwachtingen zijn duidelijk uitgesproken. Het is tijd om te leveren door de ander. Geen paniekvoetbal of verwijten maar perspectief en structuur. Er moet een heleboel gebeuren tot de kerst. Er moet een slag worden geslagen. Het beeld is te vaak gebruikt maar wel waar. Het is vijf voor twaalf. Maar wat doet de baas? ‘Oh? Is het vijf voor twaalf? Tijd voor lunch’.
Noodzaak om te handelen op momenten dat de ijskoningin iets vraagt. De ijskoningin die binnen tien minuten duidelijk kan verwoorden wat er moet gebeuren en hoe. Iets dat BAS in drie jaar niet voor elkaar heeft gekregen.
De paraplu zal open blijven. Bescherming en gemeenschappelijk rust- en vluchtpunt. Er vindt namelijk afbreuk plaats. Er is een eerste slachtoffer. Net geen tranen maar een goede vraag en ook hier was het zoute water van frustratie en onbegrip zichtbaar geworden.
Prangende vragen blijven. Ik hoef de vragen niet te beantwoorden. Ik heb echter wel te maken met een collega die wordt gedemonteerd. Onhandig maar vooral onpersoonlijk. Het leek er eerst op dat dit een grote invloed ook op mij en mijn werk zou hebben. Dat is van de baan. Ik heb niet de illusie dat BAS vaker naar mij gaat luisteren. Deze keer wel. Wellicht dat ze deze oorlog uit de weg wilde lopen. Te veel zaken moeten er gebeuren tot de kerst. Dan kun je maar beter een middenvelder niet volledig in het harnas jagen van wie je weet dat hij zaken wel in perspectief kan plaatsen. Er is echter wel wederom iets gescheurd. Het wantrouwen dat mevrouw alles in het werk stelt om haar eigen hachje te redden, tegen welke prijs dan ook.
Ik heb niet de illusie dat ik ooit vertrouwen zal hebben in het kunnen van BAS. Te veel bewijzen dat dit niet goed komt.
Ik heb echter wel de zekerheid dat drie mensen gezamenlijk sterk staan. Ik ben blij dat zij er zijn.
Danke schön!!

De veronderstelling

2011-10-11T08:59:00.001+02:00

Een veronderstelling is een gedachte die je voor waar aanneemt. BAS heeft een nieuwe uitdrukking. Oké, de ‘ik wil hebben dat’, ‘en noem het allemaal maar op’ en andere nietszeggende kreten zijn nog niet verdwenen. Dat zal ook niet gebeuren. BAS moet namelijk ruimte creëren om haar woorden lengte te verlenen om ontbrekende inhoud te compenseren. Daar waar de kwaliteit ontbreekt zoekt ze het graag in de kwantiteit. Alsof meer van hetzelfde automatisch beter betekent. Veel zeggen is helaas iets anders dan veel te vertellen hebben. Babbelen is per definitie niet to the point en dus ook niet geëigend om mensen iets inzichtelijk te maken. Te veel woorden gebruiken betekent namelijk ook heel veel ruimte voor interpretatie of vragen.
Vandaag gebruikte BAS minimaal zes keer de uitdrukking: ‘Ik verkeerde in de veronderstelling dat dit geregeld was’.
Tja, letterlijk betekent dat dus dat BAS in een gedachtewereld leeft die zij voor waar aanneemt. Het toetsen aan de harde realiteit, het controleren of iets echt wel zo is, het in gang zetten van zaken waar zij zelf voor verantwoordelijk is, betekent echter dat je uit je droomwereld moet stappen en op de planken van het dagelijkse theater moet acteren. Ofwel: actie. Een ander veel gebruikte woord van BAS momenteel. Bewegen op gezwollen enkels en met een wankel verstand is echter moeizaam. Laten we daarom hier niet aan beginnen.
Denken is iets anders dan weten. Dromen is iets anders dan doen. Helaas gebeuren dingen niet van zelf. Vooral niet als je deze dingen zelf moet organiseren. Volgens mij is dat een definitie van beleid: de manier waarop je belangrijke zaken regelt. Dromen hoort in dit rijtje niet thuis, net zo min als babbelen en veronderstellen.
En ander populaire uitdrukking momenteel is ‘verantwoording afleggen’. Dit moet BAS doen. Om de twee weken bij de ijskoningin. Iemand die verantwoording aflegt verantwoordt wat hij doet. En dit is niets anders dan uitleggen waarom het goed is dat je iets op een bepaalde manier hebt gedaan. Als je echter zit te dromen en geen essentiële bijdrage weet te leveren, mensen permanent in het harnas jaagt, zelf geen enkel overzicht hebt en bovendien ook nog niet in staat bent om de aangeboden informatie goed op een rijtje te zetten en te verwoorden, dan is het een wonder als je het al drie jaar voor elkaar krijgt om dan ook nog iemand wijs te maken waarom het goed is dat je iets op een bepaalde manier hebt gedaan. Gek is dat. Iemand die absoluut geen kwaliteit levert mag blijven. En dat al drie jaar lang.
Het wordt steeds duidelijker dat praten in containerbegrippen alleen maar voor verwarring zorgt. Zo heeft BAS het over plussen en minnen. Want: ‘er wordt momenteel erg op de kleintjes gelet’. Pardon? In correct Nederlands alsjeblieft? Het betekent niets anders dan dat bij de ene collega een les af gaat die een andere collega moet geven. De begroting staat enorm onder druk. Wat is er zo moeilijk aan om dit ook zo te benoemen?
Steeds vaker komt dus de vraag. Wat bedoel je nou precies? Wat wil je nou concreet? Wat spreken we hierover af? Wanneer moet dit af zijn? Hoe zie je dit concreet gebeuren? Pijnlijke vragen met als resultaat: nog meer dooddoeners.
Zo dus ook het stukje waar ik de vorige keer over schreef. BAS haar wilde plan om ook bij mij te plussen of te minnen: ik houd het nog enigszins cryptisch – het laatste woord is hier zeker nog niet over gesproken. Als BAS haar werk had gedaan zoals iedere middenvelder dit moet doen (‘daar worden jullie op afgerekend’- ja, ja BAS maar jij bent veel eerder weg) dan had BAS met mij al drie weken geleden een gesprek moeten voeren. Het befaamde taakgesprek. Nu zijn dit soort gesprekken voor BAS altijd erg onplezierig omdat zij duidelijk ziet dat zij het allemaal niet snapt. Dus ging BAS uit van cijfers die het systeem met de zes letters had geproduceerd. Helaas: de cijfers waren niet volledig en dus bleek dat haar hele gedachtegang op drijfzand was gebaseerd. De modder van haar hersenen droog leggen met drijfzand is nu ook niet echt een investering die loont. Maar dat is een ander verhaal.
Dus heb ik haar mijn gecorrigeerde versie vandaag overhandigd met allerlei berekeningen die haar plan met zich mee zouden brengen. ‘Oh, dus het kan helemaal niet? Ik leefde in de veronderstelling dat dit allemaal klopte.’
En zie daar: het cirkeltje is weer rond.

Reden ist Silber...

2011-10-08T19:07:00.002+02:00

Maar zwijgen is goud. Of het een storm is die op komst is moet blijken maandag. Vooralsnog is er heel veel stilte. BAS belde gisteravond. Geen internet meer, geen televisie en ook geen mail. In dringende gevallen kon ik haar mobiel bellen. Waarom zou ik? Welke dringende gevallen in het weekend zou ik met BAS moeten willen bespreken. Ik ben juist blij als ik een keer drie dagen he-le-maal niets van BAS verneem. Geen domme vragen of nog dommere opdrachten om mensen het leven zuur te maken. in een ultieme poging om overzicht te verkijgen anderen de modder in sturen om voor haar een fundament te leggen waarop zij iets minder wankelend staat dan nu.

BAS probeert acties te nemen. Bekend paniekvoetbal maar nu volledig zonder enige vorm van balcontrole. Het lijkt op het Britse kick en rush van vroeger. Een lange bal naar voren trappen en kijken hoe iedereen er achter aan jaagt. ik blijf lekker staan. Laat haar zelf een keer jhaar eigen ballen najagen. Wellicht dat ze onderweg merkt hoe vermoeiend het is om permanent te jagen.

Dit weekend is er vooral voor bedoeld om rust te verkrijgen. Rust voor mijn lichaam en rust en orde scheppen in mijn hoofd. De laatste bevrijdingstrap waarmee BAS probeert te scoren om een minimale indruk van leiderschap te wekken kreeg ik vrijdag te horen. Het ging eigenlijk niet over mij maar had wel verregaande consequenties voor mijn werk. Afbreuk en onduidelijkheid zullen het gevolg zijn. Niet alleen voor mij, voor heel veel mensen. Leerlingen, ouders en docenten. Haar actie is ondoordacht, niet plausibel en vooral niet geschikt om een situatie te verbeteren.
Een klassieke beredenering vanuit angst en ontbrekend overzicht over de consequenties. Geen win-win. Het tegendeel. Ik ging met een enorme kater van school. Heel veel harde muziek en enkele k-woorden om BAS te betitelen hebben inmiddels geholpen om mijn humeur iets op te knappen. Maar ja: dat dezelfde vogel twee uur later belt om te melden dat ze dit weekend niets nieuws te melden heeft kon er ook nog bij.

Dit klinkt voor de buitenstaander hoogst geheimzinnig. Dat blijft het ook. Eerst wil ik zelf helderheid hebben.
Als dit plan echter in de bedachte (wat een verkeerd woord voor een plan van BAS)vorm doorgaat zal Don Quixote zich erg moeten bezinnen of dit nog wel de plek is waar hij tegen windmolens wil vechten.

Maandag komt de ijskoningin bij het overleg zitten. Zal ze hiervan afweten?

Tja: het wordt steeds meer een farce allemaal. Waarom dan nog energie steken in het secuur beantwoorden van 23 onnozele vragen?

Weekend. Punt!

Wat moet je nog zeggen?

2011-10-05T08:14:00.001+02:00

Heb ik hier nog woorden voor?
We zouden de gegevens moeten aanvaarden, misschien zelfs toejuichen en vandaar vertrekken. Veranderen begint als je een noodzaak voelt. Maar we staan stil, peinzend, verwijtend, voelen in ons leegte, moeilijk van onszelf te onderscheiden. In een ultieme energie-uitbarsting leggen we de verkeerde accenten, kijken elkaar aan, houden onze schouders op als bruggen om vervolgens af te haken, te resigneren, op te geven. We bieden de povere voorstelling het hoofd door ons hoofd te schudden, onzichtbaar en onhoorbaar. Lijdzaam!!
Ik had een makkelijke rol vandaag. Kijken naar wat er gebeurde. Ik zag na vijf minuten mensen afhaken. Dezelfde riedel, dezelfde boodschap. Leeg, onvruchtbaar, uitgebreid. Gelukkig hoefde ik niet naar BAS te kijken. Haar monotone stem was meer dan voldoende. Monotoon, zonder inhoud met te veel volume. De toespraak was niet authentiek, niet van BAS zelf. Dus verviel de zielige ziel in haar oude rol. Losse kretologie, onsamenhangend geneuzel, oninspirerende riedeltjes; niet in staat om de goede dingen te zeggen, losse eindjes bij elkaar te knopen of perspectief te bieden. Ook al had ik oordopjes opgezet. Ik zag de apathie bij een ieder. Nou, een aantal verzette zich stevig tegen de apathie. Stille, koude woede, ongeloof, frustratie om vervolgens toch apathisch te kijken en te luisteren naar diegene die zich zelf en haar school te schande maakt. Lijdzaam ondergaan van het onvermijdelijke. Lijdzaam aanhoren hoe iemand zijn eigen overtuiging belijdt in het openbaar. De overtuiging van riedeltjes, klein denken, verwijten, opsommen en noem het allemaal maar op en wat er allemaal nog meer bij komt kijken. Een overtuiging die gebaseerd is op angst en wantrouwen. Angst en wantrouwen zijn beproefde instrumenten om mensen klein te houden, om mensen stil te krijgen en in een hoek te zetten. In mijn thuisland hebben we hier ervaring mee. Twee dictaturen in een eeuw, beide gebaseerd op angst, controle en wantrouwen. En elke religie kent als controle-instrument vooral angst. Religies zijn nog nooit bijzonder vooruitstrevend geweest. Dromen, passie en ambitie zijn wel goede drijfveren. Hiervoor is echter optimisme, positivisme en vertrouwen nodig.
Wiens schuld is dit allemaal? Zijn we hier echt allemaal bij geweest? Zijn we echt allemaal stil geweest? Hebben we dit echt met zijn allen laten gebeuren? Retorische vragen. De antwoorden zijn echter wel allemaal hetzelfde en pijnlijk. Want laten we wel wezen. Het voelt niet goed, verlammend, frustrerend.
Gelukkig heb ik nog woorden om dit te verwerken.

Spreekdiaree

2011-10-04T11:23:00.001+02:00

Kattekots, pinguïnkots. Het is een ware dierentuin waarin Stuiterbal is beland. Zo lijkt het. Vandaag – straks dus – mag BAS presenteren. Daarvoor heb ik nog een bilateraaltje met haar. Ik weet nu al dat ze met haar hoofd er niet bij zal zijn. Laat ik de druk maar nog eens opvoeren. Laat ik het met haar nog eens hebben over het rampjaar dat we amper drie maanden achter de rug hebben. Laat ik het nog eens hebben over wantrouwen, stuurloosheid, ontbrekende kaders, herhaling van zetten. Dat zal de spanning alleen maar opvoeren. Wellicht beginnen met een mededeling dat ik ernstig erover nadenk om eind dit schooljaar te stoppen met mijn huidige baan. Niet vanwege de school maar vanwege het ontbrekende perspectief, vanwege een ernstige bore-out. Niet dat ik dat serieus overweeg, hoor. Het stoppen bedoel ik. Er lopen veels te veel mensen rond die ik niet wil missen. BAs hoort er niet bij. Liever vandaag dan morgen mag ze terug naar de Zuidpool: of tenminste naar het Zuiden van dit kikkerland.
Sociologen zouden mij dan kunnen verwijten dat ik aan het pesten ben. Hoe kun je een leidinggevende wegmobben? Niet echt vriendelijk van mij om dat te doen. Maar wil ik wel de lieve Don Quixote zijn? Als we strakker moeten optreden mag BAS mijn eerste proband zijn.
Laat ik maar afwachten hoe het gesprek begint. Ik heb het gisteren in het babbeluur gehad over sturen op processen i.p.v. permanent mensen aanspreken en op die manier vervelende boodschappen over te brengen. Ik heb dit jaar wederom op vier mensen na alle collega’s in mijn afdeling. Ik ga echt niet met iedereen praten. BAS keek in volledige verwarring. Dit bleek te veel metaniveau. Vandaag maar eens concretiseren en haar constructieve feedback vragen. Dolle pret. Een hulpvraag stellen waarmee de ander vastloopt. Onschuldig proberen te kijken maar wel met grote binnenpret.
Daarna luisteren naar een niet inspirerende toespraak. Alles wat gisteren is besproken zou BAS vandaag moeten presenteren. Helaas is de boodschap niet (meer) van haar. Vooral als je een verhaal moet houden dat meeslepend moet zijn, perspectief biedt, hakken uit het zand haalt is het wel zo handig als het verhaal van jezelf is, je er zelf helemaal achter staat. Dit is het zelfde verhaal als een plan klakkeloos overnemen van de zusterlocatie. Het is niet van jou en dus is het ook niet authentiek. Mensen ruiken dat en zijn minder bereid om hieraan medewerking te verlenen.
Drie momenten waren toch wel bijzonder. Tastbare onzekerheid waren het gevolg.
Ten eerste herhaalde een van de middenvelders een vraag die al helemaal aan het begin van het jaar aan haar werd gesteld.
Heb je het gevoel dat het plan geland is binnen je school? Doodse stilte. Hoe moet je dit zelf ook weten als je geen flauw benul hebt wat op je eigen school gebeurt?
Waar ben je zelf tevreden over, BAS? Wederom doodse stilte. Niets, nothing, narda. Dat is wel pijnlijk als je geen enkele positieve ontwikkeling ziet. Hoe wil je dan nog beweren dat je bezig bent met een goed plan als na pakweg een driekwart jaar je eigen conclusie is dat je geen vooruitgang ziet?
Tot slot de veelvuldige taalcorrecties. BAS had het permanent over moeten en afspraken. Volgens mij maak je een afspraak met elkaar. Ik moet niets. Gevolg: over de hoofden van mensen heen praten. Maar ja: een gesprek persoonlijk maken of een toespraak vereist concrete taal en geen containerbegrippen.
Als je dit namelijk doet krijg je waar ik onlangs een erg passend begrip over hoorde: spreekdiaree!!
En dit is eigenlijk hetzelfde als kattekots of pinguïnkots.

Bore-out

2011-09-30T09:07:00.000+02:00

Men schat dat in mijn thuisland zo’n acht miljoen werknemers last heeft van een burn-out. Dat is best veel. De theorie zegt dat je een verhoogd risico hebt als je permanent met uitdagingen te maken hebt zonder hiervoor over de benodigde competenties te beschikken. Overbelasting, oververmoeidheid, stress zijn het gevolg. Harder lopen terwijl je energietekort alleen maar toeneemt een ander. BAS zei onlangs dat ze al acht jaar lang een bijna burn-out heeft. Nou, dat is in de medische wereld nog nooit voorgekomen. Maar dat BAS al minimaal drie jaar lang niet beschikt over benodigde competenties is zo zeker als het amen in de kleine kerkelijke gemeenschap aan de rand van de grote stad.
Ik lijd echter regelmatig onder het tegenovergestelde, de zogenaamde bore-out. Die krijg je als je competenties permanent niet worden benut, als je dag in dag uit met dezelfde onnozele opdrachten wordt gebombardeerd. Ontbrekende uitdaging, intellectueel onderpresteren van je leidinggevende, perspectiefloosheid en stilstaande ontwikkelingen. Kortom: BAS en haar Limburgse zingzang.
Dinsdag moet ik een presentatie houden. Naar welke aspecten kijken we als brugklassers ingedeeld worden? Hoe doen we dat? Welke keuzes maak je? Een belangrijk aspect is begrijpend lezen. Zijn leerlingen in staat om de aangeboden informatie uit een tekst te halen als er naar gevraagd wordt. Deze vaardigheid wordt gemeten en in letters weergegeven. BAS zou hier een ‘E’ scoren op de lijst van het landelijk toetsinstituut uit Duiven-West.
Vandaag moest ik iets aan BAS voorleggen. ‘Je komt als geroepen’, riep ze. Dus moest ik eerst een monoloog aanhoren. Op dezelfde dag waarop ik iets moet presenteren moet zij presteren. Het verschil is maar twee letters maar de impact op haar is vele malen groter dan op mij. Zij moet haar eigen plan evalueren. Er is kritiek op en de ijskoningin wil resultaat zien. Dit is niet hetzelfde als bloed maar zou binnenkort wellicht een synoniem ervan kunnen worden.
‘Don Quixote, je afdeling verkeert in groot gevaar. Ik heb het hier zwart op wit van onze stichting. Ik wil dat je als een havik boven op de resultaten zit en mensen gelijk aanspreekt als zij te lage cijfers geven. De resultaten moeten écht omhoog, anders hebben we volgend jaar een groot probleem.’ Dat heb ik vaker gehoord. We hebben een probleem sinds zij bij ons werkt. Zij is het probleem. En ook de vragen die zij vervolgens stelde ken ik inmiddels uit den treure. Welke actie hier, welke actie daar. We hadden hier drie dagen eerder drie kwartier over gesproken. Het stond in haar schriftje. Ja, ja, het schriftje is terug maar opschrijven is iets anders dan opslaan. ‘De directie zit hier nu ook bovenop en ik moet me ook verantwoorden.’ Allemaal bekend paniekvoetbal. Het gaat niet om de resultaten maar om je zelf kunnen indekken. In plaats van de gebruikelijke repliek vroeg ik of ik een kopie van de tekst mocht hebben en of ze haar vragen kon mailen zodat ik er rustig antwoord op kon geven. Het besluit van de directie zag ik al eerder langs komen.
Dus kreeg ik het blaadje met de tekst van de stichting. ‘Het onderbouwrendement van de mavo is goed en het onderwijsrendement van de havo en van het vwo [allebeide mijn toko] is uitstekend.’ Een uitspraak n.a.v. een onderzoek met de instrumenten van de inspectie. Stuiterbal zei terecht: een bos bloemen en een grote fles bier was passender geweest.
De begrijpende lezer ziet dus dat een ‘E’ voor begrijpend lezen geen pre is om in het vwo geplaatst te worden…
Ik snap echter wel de problematiek. Ik wel. BAS niet. Dat er op niveau getoetst moet worden is mij glashelder. Sterker nog: er zijn zaken geïnitieerd om dit te veranderen. Alleen: beter becijferen is iets anders dan hoger becijferen. Je kunt het duizend keer roepen. BAS begrijpt het niet. Sancta simplicitas!! Geduld met de simpele zielen. Het is niet eenvoudig te begrijpen dat je niets begrijpt.
Het besluit van de directie is genuanceerder. Naast allerlei zaken die BAS moet doen staat er iets over ‘speciale aandacht voor de determinatie in de onderbouw havo/vwo’.
Aandacht voor determinatie is iets anders dan resultaten die gedwongen omhoog moeten. Het is een wereld aan verschil. Het eerste gaat over een proces. Het tweede is een reactie op een kwaad dat al is gebeurd. En dat terwijl BAS altijd roept om proactief te handelen. Tja, veranderen begint bij jezelf.
Tijd om iets tegen mijn bore-out te doen. Ik heb wel ideeën over het proces. Daarmee zullen mensen zich behoorlijk op hun tenen getrapt voelen. Helderheid geven over ingewikkelde zaken als validiteit, betrouwbaarheid, niveau en bruikbaarheid van hun toetsen. Dat is best vergaand. Dat vraagt nogal wat. Het lijkt me echter doeltreffender dan: ‘Ik zie dat er tien leerlingen een onvoldoende hebben gescoord. Wat ga je er aan doen?’ Van deze vraag wordt ik inmiddels zo strontziek dat accute diaree krijg. Een zogenaamde shit-out…
Ik ga mijn ideeën maar eens opschrijven en langs de kamer van BAS lopen om drie deuren verder naar binnen te gaan. Wellicht dat daar iemand zit die het begrijpt en mij de ondersteuning biedt die nodig is om mijn bore-out te verhelpen.

Ketters

2011-09-28T11:33:00.001+02:00

Wachten leren we meestal als we niets meer verwachten. Vandaag kwam dit echter niet uit. Een gesprek waar je op kon wachten en dat verliep zoals verwacht. Een gesprek met dakduif. Dakduif heeft er nu een functie bij gekregen. In opvolging van God hoogstpersoonlijk mag hij het clubje ketters binnen de kleine kerkelijke gemeenschap aan de rand van de grote stad aansturen. Hij moet ervoor zorgen dat allerlei zaken worden geregeld, dat er met elkaar gesproken wordt, dat met elkaar afspraken worden gemaakt. Kortom: dat het schisma binnen zijn eigen kerk wordt opgelost. Geen kardinalen meer die zich paus mogen voelen of zich als paus mogen gedragen. Zelfs God hoogstpersoonlijk moet nu luisteren naar het gezag van de pinguïn. Terug in de bankjes en op je knieën. Althans: dat vindt BAS. Je mag geen andere goden naast me hebben.
De Bijbel van BAS heeft BAS zelf geschreven. Ofwel: over geschreven. Van meneer Koppig. Meneer Koppig deed wat zijn naam belooft. BAS probeert het hem na te doen. Een usurpator die zich een titel en troon probeert eigen te maken die hem niet toekomt.
Stel dat de verhalen uit de Bijbel niet allemaal verzonnen zijn. Stel dat het allemaal klopt. Een gewaagde hypothese maar toch…
Dus: God biedt zijn volk een pakt aan. Hij beitelt zijn wetten in twee grote stenen platen en overhandigt zijn stenen wetten aan zijn volk. Hij belooft bescherming en rijkdom als het volk zijn wetten naleeft. Het volk gaat de wetten bestuderen en vervolgens proberen deze na te komen. De geschiedenis leert dat dit gruwelijk mislukt. De tien geboden vormen echter wel de basis van zowel het Jodendom en het Christendom. De stenen platen van God zijn hetzelfde als het plan van BAS. Een leidraad voor een gelukkig leven binnen de kleine kerkelijke gemeenschap aan de rand van de grote stad.
Stel je voor dat God nadat hij de tien geboden op zijn twee zware stenen platen had overhandigd nog eens acht zware volgekalkde stenen platen had gebeiteld. Een addendum op zijn wetten. Onder het mom: kijk nou toch, mensen. Ik ben nog iets vergeten. Mijn tien geboden met een aanvulling omdat ik bij de eerste keer een beetje onduidelijk ben geweest.
Ik bedoel maar…
Het is geen nieuwe religie die BAS verkondigt. Het is in feite een zwak stukje plagiaat. Hier en daar gejat maar vooral erg amateuristisch verkondigd. Een stuk waar niet alleen dakduiven op willen schijten. En terecht. Het woord van een pinguïn dat verheven wordt tot religie binnen de kleine kerkelijke gemeenschap aan de rand van de grote stad. Haar enige houvast in tijden van oproer. Want: ketters hebben de neiging om de gevestigde orde onderuit te halen. Ze hebben maling aan de gevestigde orde en haar richtlijnen. Elke ketter heeft zijn eigen waarheid. En de ketters uit het clubje van dakduif en God hoogstpersoonlijk zijn bijzonder overtuigd van hun eigen leer.
In dit schisma mag ik een bijrol vervullen. Elke ketter moet met vuur worden bestreden van BAS. BAS heeft mij en de andere middenvelders een fakkel gegeven. (Nou ja. Als je een opdracht als fakkel wil beschouwen dan…).
BAS wil dat de fakkel gebruikt wordt om mensen het vuur aan de schenen te leggen. De Romeinse inquisitie heeft vooral veel kwaad gedaan. En de aanpak van deze inquisitie dachten we al vijfhonderd jaar achter de rug te hebben. Nu schijnt de pinguïn deze methodiek opnieuw ontdekt te hebben. Niet bepaald een vorm van renaissance.
Een fakkel kun je immers ook gebruiken om licht in het donker te dragen. Dat is in mijn beleving de betere bestemming van een fakkel. Dus heb ik de becijfering van God hoogstpersoonlijk en dakduif belicht , ondoorzichtige afspraken tegen het licht gehouden, de tegenstrijdigheden verlicht met grote spotlights zodat alles zichtbaar werd.
Het was wachten op een onverwacht antwoord. Het antwoord was echter wel zoals verwacht.
Gesprekken met ketters. Ketters kennen de klappen van de zweep. Hier liggen ze niet wakker van. Ketters laten zich niet makkelijk van de wijs brengen, laat staan overtuigen. De gesprekken met God hoogstpersoonlijk en dakduif brachten bekende inzichten. Geen bekering maar ook geen ontkenning. Dogma’s, preken, psalmen der onschuld en zelf bewieroken.
Mission impossible. Kansloze missie. Missionering kansloos.
Een kerk die zich al minimaal elf jaar een schisma binnen de eigen organisatie permitteert verandert niet binnen één maand. BAS legt God niet het vuur aan de schenen maar ligt geregeld aan zin voeten.
We blijven dus wachten. Wachten op de verlosser, de grote knopenhakker. Ik verwacht hem niet. Want uiteindelijk klopt de eerste zin gewoon:
Wachten leren we meestal als we niets meer verwachten.

John Rambo

2011-09-23T09:35:00.003+02:00

Het is zo simpel. Op televisie. Terwijl ik een lijn probeer aan te brengen in de onnozele opdracht die BAS weer eens verstrekt heeft redt John Rambo de wereld. Net heeft hij een heel regiment foute Russen afgemaakt. Was BAS maar ook Russisch dan had hij een nieuw doelwit.
En dat terwijl die twee het qua intelligentie prima met elkaar zouden kunnen vinden. Simpele boodschappen. ‘A man’s got to do what he’s got to do’ klinkt ongeveer net zo logisch en sexy als ‘Ik wil hebben dat’. Het grote verschil: Rambo komt behoorlijk in actie en laat een puinhoop achter. BAS doet niets en zorgt ook voor een puinhoop. Het resultaat is dus hetzelfde.
De weg naar het resultaat is echter een wereld aan verschil. Rambo haalt alles overhoop. Niet vragen, afmaken. En BAS? Domme vragen of domme opdrachten, uitstellen.
De opdracht van gistermiddag was wederom zo vraag dat ik spontaan mijn middenvinger opstak. Arme computer, die kan er eigenlijk ook niets aan doen.
BAS wil hebben dat bij het volgende babbeluurtje gesproken wordt over cijfers, huiswerk, uitgestuurde leerlingen, absentie, laatkomers, contacten ouders, docenten.
Prima. Laten we het hebben over de baan van middenvelders. Die doen de hele dag niets anders. Ik zou wellicht dan nog toe willen voegen: zorgleerlingen, een niet functionerende locatiedirecteur, roosterperikelen, werkdruk, incomplete taakoverzichten, onbeantwoorde vragen, uitgestelde besprekingen undsoweiter…
Maar dat is niet de insteek, zo lijkt het.
Relevante informatie wil BAS uiterlijk zaterdag krijgen. Tja, lieve mensen. Wat is relevant? Het woordenboek geeft uitsluitsel:
re•le•vant [bijvoeglijk naamwoord]: relevante zaken zijn op dit moment of voor dit onderwerp belangrijk
Ons prachtige leerlingvolgsysteem biedt allerlei mogelijkheden om relevante informatie te vergaren. Magister is immers een informatie- en automatiseringssysteem. Van alle beschikbare informatie kan een rapport worden gegenereerd. Wellicht dat ik een stuk of twintig rapporten maak morgen en als pdf opstuur. Wellicht dat ik weer eens getallen exporteer naar Excel en op pagina 2784 een onnozel, nietszeggend getal toevoeg om haar printer weer eens vast te laten lopen. Wellicht dat ik ook alleen maar een mail met drie vraagtekens stuur.
Wat is namelijk de zin van zo’n opdracht? Wat is hier nou relevant aan? Wellicht morgen toch nog eerst een mail:
Beste BAS,
Om het babbeluurtje goed voor te kunnen bereiden zou ik graag op korte termijn van je willen vernemen welke informatie jij als relevant beschouwt zodat wij allemaal over dezelfde informatie beschikken. Bij voorbaat hartelijk dank voor het antwoord en een prettig weekend.
Haar antwoord zal er namelijk pas over vier weken zijn.

Of een mail met een opgestoken middenvinger en de mededeling: Asta la vista, Baby!
Maar nee: dat was Terminator en niet Rambo. Nog zo’n charmante afmaker en simpele geest.

E = K maal A

2011-09-21T14:34:00.000+02:00

Iedereen kent waarschijnlijk de bekende formule van de relativiteitstheorie van Einstein. Zelfs op t shirts wordt deze formule vaak afgedrukt. E=MC kwadraat.
Een andere maar dikwijls onbekende formule is de zogenaamde Wet van Maier. Een formule die de elkaar versterkende invloed van kwaliteit en acceptatie beschrijft:
E=K x A. Ofwel: effect is kwaliteit maal acceptatie.
Een beleidsplan bijvoorbeeld over resultaatgericht werken moet wel enige kwaliteit hebben. Als de acceptatie van het plan echter gering of zelfs nul is dan zal het effect van het plan ook mager zijn. Laten we werken met het alom bekende decimale systeem. Een plan heeft een gemiddelde kwaliteit. Laten we zeggen. Net voldoende. Dus een 5,5. Als niemand het accepteert - wellicht om uiteenlopende redenen – zal het effect ervan nul zijn. 5,5 keer 0 is immers nul. Geen vooruitgang dus. Geen effect.
Als je dus niet structureel werkt aan acceptatie van je ideeën en plannen kun je eigenlijk dus gelijk inpakken.
Wat veel erger is: stel mensen zijn er helemaal klaar voor om slechte resultaten om te buigen maar krijgen een plan van aanpak voorgeschoteld dat geen kwaliteit heeft. Dan zal het effect stilstand zijn. Met een hele nare bijsmaak: teleurstelling.
Dit is geen abracadabra. Dit is een simpele formule die ook nog eens waar is. Zonder acceptatie geen succes. Zonder kwaliteit geen succes.
De kunst of vraag is hoe je acceptatie bewerkstelligt. Puur machtsvertoon werkt averechts in het onderwijs. Uitleg en geduld zijn wel deugden die zouden kunnen helpen. Een gedegen voorbeeld. Goed voordien doet goed volgen.
Conclusie: iemand levert geen kwaliteit en wordt ook niet geaccepteerd. De weerzin tegen een persoon keert zich tegen de zaak: bijvoorbeeld een plan.
Je hoeft geen Einstein te zijn om het effect hiervan uit te rekenen. Je moet eigenlijk alleen maar met open ogen en oren door de school te lopen waar ik werk…

De traagheid van de gedachte

2011-09-14T10:43:00.001+02:00

Het is niet de gedachte zelf die vermoeit. Het is ook niet de diepte van de gedachte die verrast. Het is de traagheid van de gedachte die verlamt. Een labyrint, ondoorzichtig, ondoordringbaar, ondoorgrond. Een paniekvoetballer aan top. Hulpeloos, het water tot aan de lippen, op de voet gevolgd door een ijskoningin die resultaat verwacht en de ruimte permanent verkleint. Panische mensen handelen meestal hectisch, zonder nadenken. Maar ik zie geen enkele vorm van zinvole actie. Lethargische paniek. Bestaat zoiets? Zal haar psychiater een keertje vragen..
Paniek bepaalt het handelen aan top. Bij elke vraag van de ijskoningin of het fossiel begint de circus. Mailbombardementen zijn het hulpeloze gevolg. Alles wordt nagevraagd, niets wordt zelf besloten of gedaan. En de ijskoningin wil veel weten momenteel. Gevolg van haar aankondiging eind vorig schooljaar: ‘Ik ga me er weer meer mee bemoeien.’ Dus komt er een mailoffensief, te pas en te onpas. Bij een bespreking met het fossiel staat de schrik BAS in het gezicht geschreven. Het onderwerp had al lang besproken moeten zijn. De gevraagde uitleg - meer een tactiek dan een echte vraag van de middenvelders - kon BAS echter niet bieden. Dus moest het fossiel aanschuiven. Een bespreking met Pietje Precies over het stimuleren van computertoepassingen op school was meer een pingpong wedstrijd. Ik had de rol van net in het midden op de tafel. Een net met oren. BAS werpt iets in, Pietje Precies veegt het van tafel. Conclusie: alles is al besproken, jij was er bij.
Geen wonder dat BAS panisch wordt. Er wordt actie gevraagd. Draagvlak, doeltreffende maatregelen en vooral iemand die dit hele proces aanstuurt. Als je niets kunt, mag je alleen maar hopen dat een of ander gek het oplost. De vragen van de ijskoningin kun je namelijk niet zomaar negeren. Mailtjes verplaatsen in de map ‘geen tijd en zin om naar te kijken’ werken niet. Nog gaat dit allemaal redelijk vriendelijk. De mails echter ademen paniek. Steeds korter, steeds dringender. Bij het opruimen van mijn harde schijf kwam ik een interessant artikel tegen. Lessen in leiderschap. Uitleg en voorbeelden van leiderschapsstijlen. Er worden zes onderscheiden. BAS beheerst er geen een van. Een school die mank loopt op gezwollen enkels.
Overzicht zou helpen. Of tenminste enig structurele aanpak om je problemen onder de knie te krijgen. Geen van allebeide is te zien. Doormodderen, oude recepten, geen visie. Dit is allemaal niet nieuw. Het went maar het vermoeit.
Het is de traagheid van de gedachte die vermoeit. En wellicht ook de traagheid van het besef bij mensen die dit toe hebben gelaten.

140

2011-09-02T08:36:00.002+02:00

Ik kan hier kort over zijn. Het was niets, het is niets en het wordt niets. Ze kan niets. Laat ik dus niet te veel woorden vuil maken. 140 tekens maximaal per verhaal.

Ik doe de deur open. Energiek na de vakantie terug naar school. Koffiegeur. Warm gevoel. Toen hoor ik de stem. “En wat ga je eraan doen?”. Ik ben echt aan vakantie toe.

*****

Diner bij de Chinees. Het vlees was lekker mals. “Heeft het gesmaakt?” “Ja, heerlijk. Wat was dit? “ “Specialiteit van het huis. Hondenrug a la Pip. Koffie, mevrouw?”

*****

“Ben ik iets vergeten?”, vroeg ze. “Uiteraard”, antwoordde de baas: “Je ontslag in te dienen”. “Oh ja. Zie je wel. Dementie kan ook handig zijn.”

*****

Alle draadjes zitten los. Te veel vocht, één grote hersenmodder. Kansloos. Zo sprak de hersenchirurg, pakte zijn gereedschap en draaide de hersenpan weer dicht.

*****

Ze maakt na jaren ruzie een welwillend gebaar. Vergeten en vergeven? Dit zijn woorden uit het Nieuwe Testament. God bestaat niet. Dus is het maar een mooi verhaal.

Mijn baas kan toveren

2011-09-01T08:54:00.001+02:00

Mijn baas is een tovenaar. Oké: eigenlijk een heks maar dat klinkt zo negatief. BAS staat bij iedereen bekend als iemand die mails slecht leest en vooral niet beantwoordt. Het is ook lastig als je aan het begin van je vakantie nog zo’n 300 ongelezen mails in je inbox hebt. Niet leuk. Veel zaken lossen zich van zelf op, andere hebben geen urgentie en een groot deel van de dagelijkse mail is vaak ook gewoon spam. Niet zo zeer dat er viagra wordt aangeboden maar inhoudelijke spam waar je je liever niet mee bezig wil houden. Alleen: het lelijke blauwe getal achter Postvak in blijft staan dat elke dag opnieuw aangeef dat je nog een kleine 300 ongelezen mailberichten hebt.
Een korte cursus Outlook. Open je mailprogramma. Maak in je inbox een nieuwe map aan en geef die map een willekeurige naam. Bijvoorbeeld: geen tijd en zin om naar te kijken. Vervolgens ga je staan op het eerste bericht van je inbox. Met de toetscombinatie CTRL+A selecteer je alle berichten. Vervolgens sleep je met een ingedrukte linke muisknop alle berichten naar de net aangemaakte map ‘geen tijd en zin om naar te kijken’. En na een korte tijd is je inbox helemaal leeg.
Tja mensen, heb je voor de vakantie een mail gestuurd waarop je antwoord verwacht? Blijf maar wachten. Het antwoord zal er nooit meer komen. De mails verschijnen niet meer op het scherm, tenzij BAS per ongeluk nog eens de map ‘geen tijd en zin om naar te kijken’ nog eens opent. Maar ja: iedereen die met zo’n mappenstructuur werkt heeft zelf de ervaring gemaakt dat je vrijwel nooit meer in zo’n map kijkt. En zeker niet als dit een nieuwe werkwijze voor je is. Maar zeer zeker niet als je lijdt onder vergeetachtigheid zoals BAS dat al minimaal drie jaar doet. Hoe het ervoor was weet ik niet. Ze werkt pas drie jaar bij ons.
Onlangs was BAS erg openhartig hierover. Hand in eigen hangboezem. Het kostte haar enorm veel moeite om het te vertellen. De reacties van de middenvelders waren net zo open. Een open gesprek. Open, eerlijk, zonder verwijten. Prima op zich. Alleen: lost dit iets op? Nee. Wederzijds begrip is nooit verkeerd. Alleen: ik heb hier niets aan. En erger nog: ik kan hier niets mee. Hooguit naar verwijzen als het weer mis gaat. Maar ik hou meer van structurele oplossingen voor structurele problemen. Mijn verwachtingen – illusie is wellicht een beter woord – veranderen niet. Mijn verwachtingen zijn verbonden aan een functie en niet aan een persoon. En van mijn leidinggevende verwacht ik toch net iets meer dan het delen van problemen en verklaringen waarom iets steeds maar niet gaat lukken. Het heeft me te veel energie gekost, te veel venijn opgeleverd, te veel teleurstelling teweeg gebracht om na één open en eerlijk gesprek hier een streep onder te trekken of opeens weer alles over te nemen. Dat risico loop ik namelijk permanent. Aankondigingen werden namelijk weer gedaan. Een kwaliteitsagenda uit andermans hand werd gepresenteerd met de belofte dat er een voorbeeld komt voor het opstellen van een plan dat de secties moeten maken. In dezelfde kwaliteitsagenda stond een datum genoemd. Uiterlijk vandaag. In deze kwaliteitsagenda stond ook nog dat de secties bovendien zouden worden voorzien van cijfermateriaal om eens te kijken waar het eventueel mis is gegaan afgelopen jaar. Leverdatum? Vandaag. Niemand had opdracht gegeven om deze cijfers te verzamelen. Een tamelijk hulpeloze mededeling tijdens het babbeluurtje dat de directie hier ook structureel iets mee wilde en door de ondersteunende dienst uit zou laten zoeken hoe deze cijfers het beste verzameld konden worden. Hoe moeilijk kan dit zijn. Een half uur zitten en het materiaal was verzameld. Nog anderhalf uur knippen en plakken en elke sectie had een eigen tabblad in een Excel bestand. Een basisdocument waar iedereen mee uit te voeten kan. Ik heb het maar doorgemaild vanmiddag.
En nu wordt het tijd om op de rem te staan. M. stuurde vanochtend al een lieve mail met de voorzichtige waarschuwing dat ik moet oppassen dat ik niet weer alles op mijn bordje krijg. Een werkgroep mag ik namelijk ook al aansturen. Een groep die zich mag buigen over de vraag hoe ict beter geïntegreerd kan worden op onze school. De samenstelling die het fossiel en BAS hadden bedacht was - hoe zeg ik het netjes? – ondoordacht. Vijf talendocenten, geen zaakvakken. Vijf mensen uit één team, geen bovenbouwdocenten. Kortom: niet evenwichtig. Dat is wel een voorwaarde om draagvlak te creëren straks. De uurtjestellers hebben namelijk hun stem al laten horen. Vooral dakduif met een dubbele boodschap. Men moet ook het persoonlijke contact niet uit het oog verliezen. Klopt. Begin bij jezelf.
Het leuke is: Stuiterbal zit ook in de groep. En Classicus. En Gekke Vogel. Samen maken we er wel een mooie groep van. Het voorstel mailen we morgen naar BAS.
Laten we alleen hopen dat het morgen niet weer heksendag is op haar kamer. Voor je het weet heeft BAS – helemaal enthousiast over haar net verworven ict-vaardigheden – een nieuwe map aangemaakt in Outlook om de inmiddels weer 78 ongelezen items onzichtbaar te maken. Wellicht met als titel: menigeen leert het nooit en een ander nog later. Toveren wil namelijk ook geleerd zijn. Harry Potter moest ook gewoon naar school.
In die zin is BAS ook geen tovenaar maar vooral de verkeerde persoon op de verkeerde plek. Tegen vergeetachtigheid, vervroegde dementie of gebrek aan capaciteit helpt helaas ook toveren niet.

Ruimtelijk inzicht

2011-08-26T11:53:00.001+02:00

Ruimtelijk inzicht. Nooit mijn sterkste kant geweest. Bij IQ tests is dat het onderdeel waaruit blijkt dat ik misschien wel begaafd maar zeker niet hoogbegaafd ben. Wat zich echter vijf meter van mij op dit moment afspeelt is een theaterstuk dat helemaal draait rond dit onderwerp. Boven mijn klein kamertje hier in dit klein kikkerland is iemand nieuws gaan wonen. Na de buurvrouw die me ooit door haar douchespelletjes met het andere geslacht had ‘gedwongen’ om oordopjes op te zetten is er een nieuwe ingetrokken. Een hele knappe jonge vrouw. Verder dan een vriendelijk ‘hoi’ zijn we tot een uur geleden niet gekomen. Zij studeert, ik werk. Twee dagritmes die over het algemeen niet veel overeenkomsten vertonen. Als ik ’s ochtends vertrek is het helemaal stil boven. Als ik terugkom van mijn werk is het helemaal stil boven. Vanaf een uur of toen ’s avonds hoor ik dan wel dat er ook iemand woont. Vanavond maakte ik wat nader kennis. Noodgedwongen want we zitten opgesloten in het huis. Ongeveer een uur geleden hoorde ik iemand op mijn deur kloppen. Een kennis van haar vroeg of ik een sleutel had voor de deur die leidt tot een andere woonruimte in het huis. Een blik op de trap naar de buitendeur beneden leerde mij waarom. Het hele trappenhuis was gevuld met een grote zwarte zware leren bank. Erachter hoorde ik gegiechel. Duidelijk de jonge vrouw die boven mij haar intrek heeft genomen. Vanaf de trap moet je een scherpe bocht naar rechts nemen om in het gedeelte van het huis te komen dat wij delen. Maar ja, de grote zwarte zware leren bank is zo groot dat het kleine podium dat je hebt tussen beide toegangsdeuren niet groot genoeg is om de grote zwarte zware leren bank te plaatsen en te draaien. Vlak voor mijn deur gaat nog een steile trap naar boven. Dat ‘boven’ is de bestemming van de bank. Nadat ik ongeveer een uur geleden de deur open had gedaan hoorde ik gehamer. Een nieuwsgierige blik en ik zag dat een jonge man – een andere dan de eerste die ik had gezien – bezig was om de tussendeur te bevrijden van de schanieren die ervoor zorgen dat je deze deur zonder op te tillen kunt openen en sluiten. De grote zwarte zware leren bank was pakweg te groot om binnen te krijgen. Hierna verdwenen de twee heren in het trappenhuis. De mooie jonge vrouw bleef aan de binnenkant. Duwen en trekken aan beide kanten. Het monster van grote zwarte zware leren bank bewoog enkele centimeter om vervolgens helemaal klem te zitten in de deur. Een meester in ruimtelijk inzicht ben ik nooit geweest. Maar dat dit niet past had ik ook zonder passer kunnen bedenken. De communicatie tussen de partijen aan beide kanten van het bankstel leerde me snel dat zij een Russische is. Met menig glimlachje op mijn gezicht moest ik denken aan John Cleese. In de film Wanda leert hij een vrouw kennen die tig talen spreekt. Hiervan raakt hij regelmatig erg opgewonden. Russisch is echt wel een taal die mooi klinkt. Maar ja, ik heb geen idee wat zij allemaal zo vertelt maar het klinkt toch wel erg sexy.
Ondertussen zijn de heren aan de andere kant begonnen met het wegsnijden van de onderkant. Kennelijk willen ze bij het houten skelet van de grote zwarte zware leren bank komen om eventueel de poten eraf te zagen die ze later willen gaan lijmen. Mij best. De deur is nu namelijk helemaal dicht. Geen deur maar een grote zwarte zware leren bank in de opening. Nou, sluiting treft het beter nu. Ben benieuwd hoe lang dit nog gaat duren. Ik zie me de domme vogel die zich mijn leidinggevende mag noemen al bellen morgenochtend. ‘Ja, met Don Quixote. Ik kan vandaag helaas niet werken. Ik zit opgesloten met een mooie Russische en in de deur naar buiten zit een leren bankstel helemaal klem. Je begrijpt toch wel dat ik onder deze omstandigheden niet kan controleren of Ali of Hassan op school zijn?’ Wie zou dat niet begrijpen. Ik als leidinggevende zou er alle begrip voor hebben. Zelfs als er geen leren bankstel de weg naar de uitgang zou blokkeren…
Maar helaas. Net op het moment dat ik begin te wennen aan dit idee hoor ik één groot krakend geluid. Kennelijk is er iets doorgebroken. En inderdaad. Het is gelukkig niet de rest van de deur. Er is kennelijk te grote druk uitgeoefend op het houten skelet van deze grote zwarte zware leren bank. Nu komt er beweging in de zaak. De bank beweegt langzaam maar gestaag door de deuropening. De trap naar boven is iets breder en binnen tien minuten zal die boven wel zijn gearriveerd. Een mooie zitgelegenheid voor de mooie Russische. En ik?
Ik ga morgen gewoon werken en daarna terug naar vrouw en kinderen. Zoals het hoort. Dit heeft weliswaar niets te maken met ruimtelijk inzicht. Maar het is een erg mooi vooruitzicht…

Jetzt geht´s los...

2011-07-27T16:13:00.003+02:00

Jetzt geht´s los. Nou ja, bijna. Als waarschijnlijk laatste der Mohikanen van mijn inrichting op pad. Drie weken Frankrijk. Heerlijk vooruitzicht. Het haar geknipt op een milimeter,alle reisgidsen bestudeerd, boeken voor drie maanden mee, het nieuwe mobieltje gesyncroniseerd, koffers gepakt. Nu nog alles in de auto en dan richting Zuiden, vele kilometers met tussenstops in Dijon en bij de Pont du Gard. Eindbestemming: zon!! Onspanning inclusief.

Na drie weken vakantie op Balkonia een welkome afwisseling. Pietje Precies was helaas niet zo gul als gehoopt bij de vergoeding van alle extra taken afgelopen schooljaar. Als vanzelfsprekend werden opeens vervangende werkzaamheden als een mentoraat beschouwd of de vervanging van anderen. Op de allerlaatste werkdag kwam een van zijn slaafjes met de mededeling dat dit en dat op verzoek van Pietje Precies niet vergoed zal worden. Niet eens persoonlijk uitgelegd maar via een medewerker. Slotakkoord van een schooljaar met meer misklanken. Dat de drie resterende middenvelders al lang het werk van BAS voorbereiden en in feite al doen merk ik terzijde op. BAS had alleen de laatste stap moeten zetten, the final cut om maar eens in Hollywoord termen te schrijven.
De inrichting heb ik achter me gelaten. Gelatenheid maakt zich meester van mij. Goed zo, het is immers vakantie. Het nadenken is minder geworden evenals het piekeren de eerste week. Ik ben alleen benieuwd hoe lang de gelatenheid blijft zodra ik terug kom. Maar dat is voor later. Voor veel later. Gevoelde drie maanden nog vakantie. Helaas: het zijn er maar drie weken. Maar drie weken volop genieten.
Jetzt geht´s los...

Drama´s en sms terreur

2011-07-22T10:18:00.004+02:00

Grote en kleine drama´s spelen zich af. In mijn omgeving, dichtbij, ongemerkt en toch voortdurend. Het is zaak om goed te kijken en te luisteren, vragen te stellen en positieve signalen uit te zenden. Don Quixote in de rol van zendmast. Orientatie biedend en wellicht zorgen voor goed bereik. Nieuwe rol, vertrouwd op school, tamelijk nieuw in deze omgeving. Maar vooral: niet ontspannend.

Categorie: persoonlijk drama
W. is al maanden doodmoe. Beenspieren die het na een kwartier begeven zodat hij moet gaan zitten. Onderzoeken, dagopnames, nog meer onderzoeken. Het blijft één groot raadsel. Men kan niets vinden. Het lichamelijke letsel wordt zo langzamerhand vegezeld door psychisch onheil. Zorgen, twijfels, onzekerheid, angst. Als geen duidelijke diagnose gesteld kan worden begin je te twijfelen. Moeilijk om dan optimistisch te blijven, de angst slaat toe. Een lieve vrouw en twee kinderen die nog iets jonger zijn dan mijn princessen. Hij is normaal gesproken niemand die veel over zijn gevoelens praat. Daar lijkt hij erg op mij. Nu belt hij om de twee dagen. Praten, ventileren, advies vragen. Wat adviseer je iemand met enorme klachten maar zonder diagnose? Welke vragen stel je aan iemand die zorgvuldig alle aspecten van ´het probleem´ al in kaart heeft gebracht? Oplossingsgerichtheid - mijn zo vertrouwde begeleider helpt niet. Ik heb geen oplossing, ik ben ook geen dokter. Ik heb alleen mezelf. Kennelijk is dat al genoeg voor hem. Schrale troost voor mij.
W. is duidelijk een drama in de hoogste categorie in de serie persoonlijke drama´s. Niet te vergeljken met Afrika maar dichterbij, tastbaar en dierbaar. Dat maakt het drama groter. Relativeren helpt dan niet.

Categorie: alleen maar losers
Of A.: A. die na twintig jaar huwelijk besloten heeft dat het allemaal geen zin meer heeft. We hadden afgesproken om een drankje te doen. Het werd een lange avond. A. heeft samen met haar man een bedrijf. Schulden van hier tot Tokio. Grote plannen gefinancieerd door de bank. Dromen die gestrand zijn. Schulden waar ze samen voor moeten opkomen. Ondertussen al twintig jaar geen liefde, geborgenheid, relatie meer. Drie kinderen die A. min of meer weigerde p te voeden en die wonderbaarlijk genoeg ondanks allerlei drempels toch op hun poten terecht schijnen te komen. Een man die niet praat, zijn eigen ding doet en zijn ogen en oren sluit voor alernatieven en adviezen. A. die in een droomwereld leeft. Vroeger gebruikte ik het beeld van het NIVEA-gezin dat ze nastreefde. Alleen: een eigen bedrijf laat vaak weinig ruimte voor droombeelden. De keihrade realiteit van klanten en kredieten die in evenwicht gebracht moeten worden. Het evenwicht is al jaren zoek. Geen nieuwe concepten, geen winstbringende idee om het bedrijf weer vlot te krijgen. A. die zich buitenspel gezet voelt en geen inzage krijgt in de financiele aspecten. A. die zich zelf jarenlang buitenspel gezet heeft en elk advies, elke kritische vraag afdeed met onsolidair blabla.
Kortom: een berg schulden waar je akelig van wordt en een huwelijk dat volledig gestrand is. Geen eigen opleiding gedaan, vijfentwintig jaar alleen maar huisvrouw en hulpje geweest. En nu? Dat wilde A. van mij weten. Weet ik veel? Ik ben niet getrouwd, ik heb - gelukkig geen schulden en ben enorm onhandig in relatieruzies. Een vaak gehoord ´verwijt´ van mijn eigen vrouwlief. ´Met jou kun je echt geen ruzie maken´... Ik ben er tot de dag van vandaag nog niet achter of dit nou een compliment is. Het enige wat ik had voor A. was een beeld. Het beeld dat zo volkomen afweek van haar vroeger droombeeld maar dat ik al jaren schets voor haar. Scheiding, schuldsanering, schuldgevoelens. Of: scheiding, schuldsanering, geen schuldgevolens.
Het gesprek met A. draaide in circels. Regelmatig kwamen we terug bij het vertrekpunt.
Ruimte verkleinen, stap voor stap. Alsof ik met een klein kind praatte. Oplossing? Ik weet het niet. Volgende week vervolgafspraak met voorafgaand een huiswerkopdracht. Denk eens na wat je nou echt wil. Ik kan, zal en wil geen beslissing voor jou nemen...
Categoerie: hopeloos drama met alleen maar verliezende partijen.

Categorie: uit het leven van een puber
Tot slot de jongste princes thuis. Categroie. Puberdrama. Vanochtend kon princes haar poeder niet vinden. Een dertienjarig meisje dat zonder zich op te maken aan haar laatste lesdag van het schooljaar moet beginnen is net zo kansloos als een goed beleidsplan van BAS te verwachten. Dochterlief echter was groot in vorm. Schreeuwen, mopperen, huilen. Alle dimensies van een puberdrama kwamen langs. En dat allemaal binnen een half uur. Papalief zijn zenuwen waren na een half urr dusdanig gesloopt dat hij aanbood op spontaan op weg naar school langs de drogist te rijden om nieuw poeder te kopen. Of het drama ermee opgelost kon worden, vroeg hij nog schuchter aan de dramaqueen. Tot stomme verbazing van papalief was dat prima. We hebben het ook al meegemaakt dat op dit soort momenten het zoekgraakte corpus deliciti de enig zaligmakende oplossing was geweest. Onder het mom dat het pure geldverspilling zou zijn om nu nieuw spul te kopen en dat men helemaal geen zin had om nu eerst langs een drogist te rijden en überhaupt zou het belachelijk zijn als zij nu nog extra geld op tafel zou moeten leggen voor iets wat wij kwijt hadden gemaakt...
Wellicht dat er inmiddels drie hersencellen bij zijn gekomen...
Maar ach: op weg naar de drogist was dochterlief enigzins gekalmeerd zodat zelfs het feit dat de winkel pas om negen uur opende geen nieuw drama teweeg bracht. Ik had tenminste verwacht dat dochterlief dan pas later naar school kon en van mij verwachtte dat k een goed bedacht smoesje op papier kon toeveren. Want: het was haar schuld natuurlijk niet dat (met herhaling van alle reeds uitgesproken verwijten en inclusief een opsomming alle fouten die ik had gemaakt tijdens haar dertienjarig durend matyrium onder hetzelfde dak met mijn en vrouwlief) zij iets miste. Maar nee: vanmiddag na schooltijd nieuw verzorgingsspul kopen was akkoord.
Categorie: overbodig puberdrama. Een uur later kun je erover lachen en vooral je hoofd schudden. Maar op het moment zelf ben je blij dat je niet neigt naar gewelddadige oplossingen...

Welnu: morgen begint ook hier de vakantie definitief. Volgende week eens kijken of het klopt wat Stuiterbal schreef over de Franse schoonheden achter de kassa.

Wat wordt beter?
Hopelijk de kwalitiet van berichten van mijn provider. Vanochtend werd ik om precies 6.37 uur wakker gemaakt door een sms met de mededeling dat ik inmiddels 1437 Vodafone Stars had verzameld. Wie of wat in hemels naam zijn Vodafone Stars? Wat doe je ermee en hoe komt men erbij dat ik ze verzamel nog ook? Het verzamelen van dit soort producten vind ik net zo merkwaardig als het verzamelen van geknipte voetnagels. Maar daarover wellicht een ander keer meer.

Schönen Urlaub!!

Komkommertijd

2011-07-20T15:17:00.004+02:00

Vakantie. Bijna iedereen is weg, behalve caissières in de supermarkt, pirincessen die overmorgen hun rapporten krijgen, vrouwlief en een trotse Don Quixote...

Waar ben je trots op?
Trots is een beladen woord. Tot enkele jaren geleden was het not done om te bekennen dat je trots was Duitser te zijn. Naweeën van een natie die zich ook vijftig jaar na de grote orlog nog collectief schuldig moest voelen. Maar ook zonder de historie van mijn voorouders is trots niet echt weggelegd voor een ieder. Ik hoor er ook bij. Waar kun je trots op zijn? Iets wat je zelf voor elkaar gekregen hebt. Een nationaliteit hoort daar zeker niet bij. Ik ben wel trots op mijn twee princessen. Overmorgen krijgen ze hun rapport. Het vierde jaar in het voortgezet onderwijs inmiddels. Men, ik word echt oud. Geen onvoldoende, laagste cijfer een zeven. Dochter lief kwam vorge week zelfs helemaal trots thuis met de mededeling dat ze de een na beste was bij een wiskunde olympiade. Soms vraag ik me af of dat ook maar iets te maken heeft met mij. Er zou meer dan alleen maar goede genen een rol moeten spelen. Maar trots hierop? Jazeker.

Wat valt je verder nog op?
De caissières in de plaatselijke supermarkten zijn toch wel erg lelijk. Geen idee waarom me dat nu pas opvalt. Oude vrouwtjes die braaf hun werk doen en niemand tot last zijn. Alleen: ik vraag me af waarom dat zo is. Niet dat ze hun werk braaf doen. Maar: waarom zit er nou nooit een knappe vrouw? En is dit bijzonder sterk het geval in de stad waarin ik woon? volgende week maar eens in -frankrijk kijken of dat daar ook zo is.
De meeste tijd in een supermarkt breng je door bij de kassa. In de rij staan, boodscappen op de lopende band leggen, kijken hoe die mevrouw alles scant en dan afrekenen. Alle tijd om afleiding te zoeken, te observeren, gesprekkente belsuisteren. Ja ja, de vrouwelijke Donna Qiuxota....
De wachttijd zou plezieriger gevuld kunnen worden als er ook een visuele prikkel was... Maar ach: wellicht is dit ook onderdeel van een hoger plan van het supermarktmanagement. Diefstallen voorkomen om niet in gesprek te moeten met deze ach zo saaie vrouwen voor het geval dat je betrapt wordt. Voordat ik met haar in gesprek moet kan ik beter betalen. Zoiets... Aan de andere kant is het ook wel logisch dat dar geen superslimme, superknappe vrouwen zitten. Die proberen tegenwoordig middels een castingsshow beroemd te worden. Meestal met weinig succes.
Voordeel: de meestal wat oudere vrouwen zijn aardig, doen hun werk goed en snel en verkorten hierdoor de wachttijd. Ik heb in ieder geval de afgelopen week niet meegemaakt dat eentje haar nagels moest lakken...

Wat wordt beter?
Mijn zonnebrand. Ongemerkt opgelopen tijdens mijn fietstocht. Met name de wind heeft kennelik zijn werk gedaan. De afgelopen dagen leek ik op een lepralijder. Telkens kleine delen van mijn huid namen afscheid. Zelfs boven op mijn hoofd. Resultaat: mijn onderarm lijkt een beejte op een slechte schilderij met allerlei schakeringen in het bruin...
Voordeel: het regent al drie dagen. Geen kans, lees: risico om nieuwe zonnebrand op te doen. Smeren zou helpen vertelde iemand me. Niet de caissière van de plaatselijke supermarkt. Die praat meestal alleen maar in getallen. Wie ken ik nog meer...?

Cliff Barnes and the Fear of Winning

2011-07-19T11:35:00.003+02:00

Van wie zou je weer eens iets willen horen of lezen?
Ik heb al jaren niets meer vernomen van Cliff Barnes, de grote verliezer uit de Amerikaanse serie Dallas. Een vast moment in mijn schooltijd: dinsdagavond, 21:45 uur. Drie kwartier lang intriges en grote en valse helden. Cliff Barnes was altijd mijn favoriete held. Hoe zeer hij ook zijn best deed, altijd moest hij het afleggen tegen de machtige J.R. Ewing. Te grappig in die tijd. Tegenwoordig maakt Larry Hagman trouwens reclame voor zonnenpanels. Ja,ja: de tijden veranderen. Schone energie is erg en vogue in good old Germany. Zelfs oude seriehelden krijgen dan een tweede kans. Binnenkort komen trouwens nieuwe afleveringen van Dallas. De zoon van J.R. mag het dan opnemen tegen de zoon van Bobby Ewing, het stereotyoe voorbeeld de goede Amerikaan. Waarschijnlik zal de serie te zien zijn bij de commerciële zenders, met minimaal vijf reclameblokken in een uitzending van 40 minuten. Dan is de lol er sowieso snel af. En trouwens: herhalingen in een nieuw jasje zijn vervelend. Dat hebben we allemaal gemerkt bij alle vergaderingen met BAS...

De grootste zomerhit?
Definitief van de band Cliff Barnes en de fear of Winning. Een erg onbekende Amerikaanse band. Een schoolvriend van mij kwam twee weken na ons eindexamen aanwaaien met een plaat. Ja, die had je in die tijd nog. CD´s kwamen pas enkele jaren later op de markt. Kun je zien hoe oud ik inmiddels ben... De band speelde typisch Amerikaanse Texasrock. Een musiccriticus zou het omschrijven met eerlijke muziek...
Niet bijzonder op zich. Maar er was één nummer op deze plaat die ik onvergetelijk vond. ´I married a nymphomaniac´. We waren jong en hadden toen nog veel fantasie... Vijfentwintig jaar later bekijk je zaken iets realistischer en nuchter.
Maar een gradioos nummer was het in die tijd. Onlangs haalde ik oude cassettebandjes weer tevoorschijn om de beste nummers te digitaliseren. Hierbij kwam ik dus ook dit nummer tegen. Mooie herinneringen aan een onvergetelijke zomer. Niet de ´Summer of 69´ maar wel die van 86. Toen hadden we allemaal nog het idee veel te kunnen en te willen veranderen. Het pragmatische, functionele denken van deze tijd bestond toen nog niet. Management was nog een woord dat net in opkomst was. Coaching al helemaal niet. Leerlingen die druk waren waren gewoon slecht opgevoed en leden niet aan ADHD of waren hoogbegaaf. Financiële crisissen waren nog iets voor mensen die te veel geld uitgaven en aandelen aan een beurs waren iets voor echte nerds die bij economie van dhr. Raber te veel hadden geëxperimenteerd met alcohol.
Kortom: de wereld was iets overzichtelijker, de toekomst moest alleen nog worden geplukt, het bier was altijd koud. Ook dat hoorde allemaal bij deze zomer. En elke keer als ik het lied weer beluister beleef ik deze zomer opnieuw. De titel trouwens is altijd een illusie gebleven - gelukkig...

Wat wordt beter?
Het nieuwe schooljaar. Althans: dat is mij beloofd. Ik weet niet meer wie hetzei, wellicht heb ik het ook alleen maar gedroomd. Maar als iemand het beloofd heeft dan hopelijk niet door een toenmalige leerling van onze oude docent economie...

Bruce Willis en de koelkast

2011-07-19T11:11:00.002+02:00

Als kind vond ik Asterix stripverhalen altijd geweldig. Mijn favoriete was Asterix en de Belgen. Heroïx, het dappere opperhoofd van de Galliërs komt te weten dat de Romeinse soldaten in de buurt van het befaamde Gallische dorp er zijn om bij te komen van de strijd tegen de Belgen. In zijn eer aangetast besluit Heroïx om zelf bij de Belgen langs te gaan en aan te tonen dat dit alleen een vergissing kan zijn. De dapperste krijgers zijn natuurlijk hij en zijn mannen. Vlak voor zijn vertrek haalt hij belangrijke spullen thuis op. Zijn echtgenote Bellefleur staat schoon te maken. Met veel pathos houdt hij spontaan een speech. Bellefleur reageert tamelijk kortaf met de - voor mij - historische woorden: ´Denk erom dat je op de terugweg nog vis meebrengt voor het avondeten.´ Alle pathos en eerzucht teniet gedaan met één kort zinnetje.
Toen ik vorige week allerlei oplossingen bedacht om de euro te redden overkwam mij hetzelfde als de helden uit mijn kindertijd. ik zat allerlei berekeningen te doen toen vrouwlief en dochtertjes lief thuis kwamen met de vraag: ´Wat eten we vandaag?´ Niets redding Griekenland, geen schuldsanering voor Ierland. ´De tuin behoeft ook weer eens aandacht en de koelkast is bijna leeg. Heb je de spoeling van de wc al gerepareerd?´ Allerlei vrouwelijke vragen. Ik heb nooit - echt nooit - in een film gezien dat Bruce Willis of John Wayne eerst nog boodschappen moesten gaan doen vóór zij de wereld mochten redden. Tegenwoordig is dat allemaal en helemaal anders, zo schijnt het. Had Alexander de Grote de wereld veroverd met een vrouw aan zijn zijde die hem vertelde dat hij eerst nog de afwas van het feestmaal de avond ervoor had moeten doen? Had Marcus Antonius wellicht Octavianus verslagen als hij niet op Cleopatra was gevallen? Zou de school waar ik werk het beter doen met een vrouw aan top in plaats van een pinguïn?
Wie weet: wellicht kan ik over tien jaar stellen dat de euro te redden was geweest als mijn dames thuis genoegen hadden genomen met een broodje pita en een glaasje portwijn. Nu moeten anderen maar zien de redden wat er niet meer te redden valt.

Laat ik me concentreren op de kern van het leven. Geen ellelange verhalen meer, geen wilde reddingsplannen die niemand wil uitvoeren. Telkens maar drie korte vragen om de wereld te beschouwen.

Nieuwsgierig? Ik ook. Laat ik mezelf gaan interviewen. Open vragen wellicht. Dat is anders dan een suggestief: De koelkast is bijna leeg...

Solidair vreten en zuipen

2011-07-15T09:11:00.004+02:00

Silvio spreekt spreekt geen Duits. Ook geen Nederlands of Engels. Eigenlijk spreekt hij alleen maar Italiaans. Dat is nou niet echt mijn beste taal. Het gesprek verliep erg moeizaam. Vooral: hij hoort zich zelf graag praten. Wellicht was hij vroeger ook locatiedirecteur...
Maar uiteníndelijk hoorde ik gisteren in het nieuwsjournaal dat de Italiaanse regering tachtig miljard gaat bezuinigen. Geen woord over de mafia. Maar ach: er gebeuren meer dingen die niet het licht van het openbaar zien. Zie bunga bunga...
Nadat dit geregeld was heb ik getracht maar eens mijn eigen domein te registreren op internet. Iets van www.weltenretter.de. Helaas. Iemand anders heeft al het krankzinnige idee dat hij de wereldredder is. Lichtelijk aanmatigend zo iemand...

Nu het land van de dolce vita weer perspectief heeft kan ik me wellicht concentreren op de redding van Griekenland. Dat ligt toch iets ingewikkelder. Inmiddels schijnen de schulden steeds meer op te lopen. We praten hier over een kleine 300 miljard euro. Hoeveel gyros pita zou je moeten eten om dit bedrag te genereren? In een snackbar kost een pita ongeveer drie euro. De Europese Unie heeft ongeveer 500 miljoen inwoners. Laten we ervan uitgaan dat kinderen onder de drie ontzien worden van solidair handelen met een land dat in princiüpe failliet is. Als je vegetarisch bent mag een offer wel gevraagd worden. Ook alle dierenbeschermers en moslims moeten maar even stil blijven. Solidairiteit met Griekenland is even belangrijker. Dat geldt ook voor alle toeristen die Europa willen bezoeken. In plaats van een visum zou dus het consumeren van een pita verplicht gesteld kunnen worden. Van elke pita zou een derde uit solidariteit als belasting voor Griekenland afgedragen kunnen worden.
Enfin, 500 miljoen pita per dag zou betekenen dat elke dag zo´n 500 miljoen euro ingenomen worden om de schulden te betalen. Dat betekent de komende 600 dagen gaan we uit eten...

Zie je het voor je? En daarna nog eens twee jaar elke dag Irish stew voor de Ieren. Wat is specifiek Portugees? Het internet leert mij dat daar vooral veel vis wordt gegeten. Dat zou een welkome afwisseling na al dat vlees voor Griekenland en Ierland zijn. Wellicht kan iedereen ook dagelijke een fles portwijn nuttigen? Dan zijn we met zijn allen ook eens ontspannen...

Kortom: de redding van de euro betekent drugs kopen van de Italiaanse mafia, veel vet Grieks vlees en dagelijks een flesje port. Welliicht komen er dan nog de Belgen bij. Lekkere Vlaamse frietjes...

Vooruit dan maar.

Proost en eet smakelijk!!

Even Silvio bellen...

2011-07-14T11:03:00.002+02:00

Komkommertijd. De politici gaan op vakantie, geen nieuws te vermelden door journalisten. Nou ja: bijna geen nieuws. Griekenland en de zoveelste poging om de financiële redding te organiseren. Nu kennelijk ook nog Italië. Een minster-president die zelf wegens corruptie maandelijks voor de rechter moet verschijnen en berucht is voor zijn zogenaamde bunga bunga feesten. Een stralend voorbeeld voor een land dat op alle fronten moet bezuinigen? Ik vraag me af waarom niemand de oplossing benoemt die zo voor de hand ligt. In een land dat nog steeds in de greep van de mafia is zou een simpele overeenkomst alle problemen in één keer oplossen. Vraag de mafia om de schulden te betalen en garandeer hiervoor vermindering van straffen. Het land is binnen een week gesaneerd, miljarden zijn in één keer wit gewassen en men heeft het probleem van verborgen criminaliteit, corruptie en pater nostra opgelost. Los hiervan kan de minister president dan claimen het land door de gevaren van de financiële markten te hebben gelootst. Daarna kan hij gerust terug treden en zich concentreren op het versieren van minderjarigen.
Dit is de uitgelezen kans voor Italië om een doodgewoon en saai land te worden. Wat de meeste politici namelijk nog niet weten: de tijd waarin miljoenen verdiend werden met drugshandel zijn voorgoed voorbij.
Wetenschappers hebben uitgezocht dat zout dezelfde genen in de menselijke hersenen activeert als cocaïne of heroïne. De zogenaamde hypothalamus in het menselijke brein is het centrum om het evenwicht van water, energie en zoutgehalte te controleren. Kennelijk is het ook het centrum voor beloningen.
In een experiment heeft men dieren langere tijd zout onthouden. Toen zij na een langere tijd weer zout mochten opnemen was in de hersenen een enorme toename van dopamin te constateren. Dit is precies wat er bij drugsverslaafden ook gebeurt.
De opname van zout is een oermenselijk instinct. Helaas kan het menselijk lichaam geen zout produceren. Daarom moeten we dagelijkse zo´n twee gram zout opnemen. Inmiddels neemt de gemiddelde West-Europeaan veel meer zout op. Gemiddeld zo´n 12 gran. Een zesvoud aan wat je nodig hebt. Je zou dus kunnen stellen dat we allemaal dagelijks helemaal zout-stoned zijn. Onderzoeken bevestigen dat de opname van teveel zout bijvoorbeeld in de vorm van chips ervoor zorgt dat we het gevoel krijgen ons permanent te belonen. Iedereen die met een zak chips voor de televisiebuis hangt weet hoe dat werkt. Biochemisch bekeken is het eten van chips namelijk niets anders dan het teweegbrengen van dopaminproductie. Ofwel: één grote zelfbelonings- en bevredigingscircus.
Waarom dus illegaal drugs kopen en ergens veel geld betalen als zout hetzelfde effect tot stand kan brengen, ook al vallen de bewustzijnsveranderende effecten van harde drogen weg. Zout kost niet zo veel. Voor minder dan een euro verkijgbaar in elke supermarkt.
Ik kan het weten. Bij mijn ei net voor het ontbijt heb ik 40 gram zout opgenomen. Heerlijk ontspannen is dat...
En alle problemen rond de financiële crisis en de mafia ook opgelost. Mijn advies voor Europa: EET MEER ZOUT!!

Srraks maar even Silvio bellen….

Back home

2011-07-09T16:25:00.000+02:00

Doortrappen. Blijven gaan. Volhouden. Drieklank van de afgelopen drie dagen. De wind had ik eigenlijk graag mee willen hebben. Maar nee. Hij kwam maar steeds van voren. Soms ook van de zijkant. Maar eigenlijk nooit mee. De hele tocht was bijna een spiegelbeeld van het afgelopen jaar. Doortrappen, volhouden, uitzoeken waar de grenzen van het mogelijke liggen. Er was eigenlijk maar één groot verschil. De fietstocht was vrijwillig. Niemand die me dit heeft opgelegd. En dus was het resultaat ook anders. Moe maar voldaan terug bij mijn dierbaren. Een warm hart van de warme ontvangst. Derienjarige meiden die om je nek vliegen. Dit is wat écht belangrijk is. De warme momenten met mensen om je heen. Het waren er zat het afgelopen jaar. Te veel momenten om op te noemen. Momenten die ik niet vergeten ben. Wel momenten die onderbelicht raken bij een terugblik op het jaar. Te groot was het venijn, te klein de gemeenschappelijke noemer op het einde. Je zou dit in principe niet eens meer een basis mogen noemen. De vakantie komt te laat. Er ist te veel stuk gegaan, niet alleen de resultaten. Ook de ijskoningin zal dit niet meer kunnen lijmen. Welke zin heeft dit ook nog? Wat moet je lijmen? Een onderbelichte baas verzoenen met een team dat te vaak heeft moeten meemaken dat de baas niet deugt en geen enkele oplossing weet aan te dragen?
Laat maar los. De fietstocht heeft mooie kanten gehad. Afstand is een realiteit. Vooralsnog lichamelijk. Zo´n kleine 350 kilometer. Met elke trap verder weg van de frustratie. Nu nog het hoofd. De mails met bijgevoegde brieven lieten zien hoe dun het laagje nog is. Hoofschudden. Vraagtekens. Nietszeggende boodschappen, deels inhoudelijk verkeerd. Brieven die meer vragen oproepen dan oplossingen bieden. Waarschijnlijk niet alleen bij mij. Voortzetting van het reeds bekende.
De afstand in mijn hoofd zal ook nog komen. Daar twijfel ik niet aan. Loslaten komt met de tijd en met van je af schrijven. Weer zo´n ´af´-woord. Nog zes weken tot de nieuwe aftrap. Even niet meer doortrappen. Wellicht straks iets meer doortrapt handelen. Deuren overslaan. Zaken neerleggen daar waar ze horen. Teambuilding? Ja. Maar dan met een team dat loont. BAS hoort er niet bij.

Abschalten (II)

2011-07-05T13:25:00.001+02:00

De vorgie blog ging over ‘abschalten’. Afzetten, uitzetten zou daar een geschikte vertaling voor zijn. Uitzetten is wat ik zo meteen doe als dit stukje klaar is. Anders ‘af’s’ schoten allemaal dor mijn hoofd gisteren. Afzeiken, afmaken, afschieten. Mevrouw BAS zat weer zoals vanouds. Het begin van het laatste babbeluurtje dit rampenjaar. De ijskoningin schoof aan. De ernstig, te urgent waren kennelijk de uitkomsten van de gesprekken die een week eerder waren gevoerd. Bij de slotbijeenkomst was de ijskoningin vertegenwoordigd door het fossiel. Anderhalf uur babbelen. Zonder rode draad, ongeïnspireerd en oninspirerend. Meer van hetzelfde. Geen zinnig woord over de oplossingen die zijn aangedragen om een zinkend schip weer vlot te krijgen. Niet meer dan: het is in kaart gebracht en na de vakantie gaan we hiermee verder. Geen antwoord, geen perspectief. Alleen uitstel. Maandag dus de ijskoningin bij het overleg. In kaart brengen maar vooral: een goed beeld krijgen. In gesprek met de mensen die het weten. BAS hoort er kennelijk niet bij, anders had ze ook daar de informatie kunnen inwinnen.
Er werd van alles besproken. Maar geen concrete acties. Inventariseren, structureren, prioriteiten stellen. De rest moest doorons gedaan worden. Bij vragen of problemen mochten we gerust drie deuren verder binnen lopen. Motie van wantrouwen? Eerder werd je meteen terug gestuurd. Bespreek het eerst met BAS. Nu dus staat de deur open.
Het vervolg van het overleg was met een woord: schandalig. BAs die niets kan, niets overziet, geen enkel initiatief of opening biedt. Venijn overheerste. Elke kritiek wordt afgewinpeld. Mevrouw die bezig is haar eigen huis te redden. Geen opening, alles zit muurvast. De manier waarop terug bij af. Betonhoofd op haar best. Aangedragen oplossongen afgewezen, geen overzicht. Afschieten of afhaken. Die twee opties resteren dan. Het laatste was het gevolg. Een dappere poging om een opening te creëren maar de betonnen muur maakte duidelijk. Nee.
Geod dan: doe het zelf. Ga op je bek of hou je bek. Die twee opties heeft ze nog. Ze kiest kennelijk voor allebeide.
Mooi zo. En nu: uploaden, afsluiten en dan abschalten:
Zes lange weken niets.
Laters….

Abschalten

2011-07-02T14:49:00.002+02:00

Abschalten. Dat woord staat op duizenden spandoeken momenteel. Bijna dagelijks is er een demonstratie waarin mensen duidelijk maken dat ze van de federale regering verwachten dat de kerncentrales in mijn thuisland definitief van het net gaan. Ik heb een hele andere associatie bij dit woord. Abschalten heeft namelijk twee betekenissen. Uitzetten of uitrusten, van je af zetten. Ik ben vooral aan het tweede toe. Alhoewel: BAS uitzetten als een slechte film is ook een goede. Of al die leerlingen die denken nu per mail nog te kunnen ritselen dat zij maanden luieren kunnen compenseren door hyperactief mailgebruik naar deze en gene. Niet willen of kunnen accepteren dat het niet goed genoeg was wat je hebt laten zien. Reflectievermogen. Het schijnt een steeds gekker woord te gaan worden. De leerling uit vwo 3 die opeens denkt dat hij het wel allemaal kan en met een ongekende mailoffensief mensen stalkt. Het is twee keer uitgebreid aan de vader uitgelegd. Twinitg minuten geduldig proberen uit te leggen waarom een beslissing genomen is en welk perspectief de leerling heeft. Elk argument werd beantwoord met ´ja maar ik weet zeker dat hij het kan.´ Nou, dan had meneer de zoon het ook kunnen laten zien. Een ´nee´ te accepteren lijkt erg moeilijk. Na twintig minuten de eis dat vader een afspraak wil maken. Waarover dan? Hij wou graag een afspraak. Klaar. Nou, klaar is anders. Uitgelegd dat ik face to face geen andere boodschap heb dan voice to voice. Met andere woorden: een persoonlijk gesprek zou hetzelfde eindresultaat hebben als een telefoongesprek. Als hij geen andere informatie had, zou ik hem ook niet uitnodigen. Of hij dat begreep. Nou en of: de hoorn werd neer geknalt. Geen vijf minuten later stuurt zoontje lief een mail aan de meester van alle keuzes. Die mail alleen zou reden genoeg zijn om hem terug te plaatsen naar mavo 1. Ga maar eerst aan je Nederlands werken. Maar zoontje lief bleef mailen. Zonet las ik een herhaling van zetten die de meester van de keuzes heeft terug gestuurd.
Of leerling B uit havo 3. Niet toegelaten tot een bepaald profile. Een leerling waar veel mee aan de hand is. Een leerling die onder een bepaale ziekte lijdt. Natuurlijk zou het gewenste profiel beter bij hem passen. Natuurlijk zou ik de leerling gunnen dat hij dit profiel zou kunnen kiezen. Alleen: er zijn afspraken, er zijn eisen. Ouders en leerlingen schijnen tegenwoordig bezeten van het idee dat alles onderhandelbaar is. Vorige week een uitgebreid gesprek met de vader. Uitgelegd waarom de beslissing is genomen. Uitgelegd waarom wij denken dat de beslissing beter is. Uitgelegd wat het perspectief is. Gisteren belde opeens de begeleider. De meester van de keuzes is ook mentor van de jongen. Emotionele gijzeling is de stok waarmee geslagen wordt. Mooi niet. Dit gaat echt niet gebeuren. Een ´nee´ is een nee en zal een nee blijven.
De span kroonde de leerling uit de brugklas. Een bijzondere jongen. Stuurde een mail aan alle lesgevende docenten. Legt uit dat wij hem een kans moeten geven. Legt uit dat hij tussendoor geen zin had. Schrijft dat hij zelfs dood wilde gaan. Dit is nogal wat. Een jongen met problemen. Overduidelijk. Maar een manier van gijzeling die ik onacceptabel vindt. Ook al is het een kreet om hulp. Leg het daar neer waar het hoort. Abschalten! Uitzetten de steeds hysterischer wordende dreigementen, verwensingen, eisenpakketen.
Abschalten? Deed ik gisteren ook met de radio. Voor het eerst hoorde ik een file die ik zelf mede had veroorzaakt. File vlak voor Gouda. Licht aanstijgende weg, stilstaand verkeer. Voor mij een eikel die niet weet dat je in dit soort gevallen een voet op de rem moet houden. Anders rol je achteruit. Maar ach: meneer rolt achteruit en denkt ook niet aan remmen als hij wild getoeter achter zich hoort. Godverdorrie!!! Zij trekhak boorde zich langs mijn kentekenplaat in het rooster ernaast en erachter. Gelukkig was de weg maar zachtjes aan het stijgen zodat de schade niet noemanswaardig is. Maar nee: meneer srpingt uit zijn auto en begint te schreeuwen. Waarom ik in zijn auto ben gereden? Ken je dat? Dat je diep in jezelf een kleine racist ziet opkomen? Meneer Sewkakrijgdeteringh. Meteen dreigen met advocaat en rechter. Proberen de boel rustig te houden. Meneer, u bentachteruit gerold. Daarom heb ik vier keer getoeterd. Waarom zou ik anders toeteren? Alles stond immers al vijf minuten vast. Het verkeer begon weer te vloeien. Met een riskante sprong heb ik nog de vrouw die achter mij stond kunnen bereiken. Of zoj wilde getuigen? Ze had immers gezien wat er gebeurd was. Nou, gaf ze aan. Ze wist eigenlijk niet goed of ze iets gezien had. Toen ik haar vroeg wat haar was opgevallen zei ze dat ik op de rem stond en opeens verschrikkelijk begon te toeteren. Vlak daarna hoorde ze dat er een botsing was. Nou, prima. Als u dat will getuigen ben ik al dolgelukkig. Iemand die op de rem staat kann moeilijk tegen de bestuurder voor hem aan rijden, lijkt mij. Daar was ze het volkomen mee eens. Een half uur wachten op de politie. Twee afgelsoten rijbanen. Vloekende mensen die langzaam voorbij rijden. Begrijpelijk. Ik vond het ook niet leuk. Politie wird vervangen door Rijskwarerstaat. Samen met meneer van Rijkswaterstaat mijn auto licht naar boven getild zodat meneer Sewkakrijgdeteringh geen grote schader veroozaakt als hij aantrekt. Samen met getuige, meneer Sekakrijgdeteringh en meneer v an Rijkswatrerstaat naar de volgend afrit. Nee, er was onenigheid over de schuldvraag, dus moest worden gewacht op de politie. Die kwam zo´n kleine drie kwartier later. Niet meer dan schadeformulieren invullen. Meneer Sewkakrijgdetering die amper Nederlands spreekt. Zoontje lief die met een beschuldigende vinger naar mij vertelt dat op de loinker rijbaan een caravan optrok en ik wild toeterend en met de armen zwaaiend in de aotu van vader Sewkakrijgdeteringh gerden was. Knap, hoor. Op de acherbakn zittend met de kofferbak tot onder het dak gevuld toch kunnen zien wat ik allemaal achter het stuur deed. Vreselijk. Nu al een verloren jongen. Net zo onbetrouwbaar dan al die gasten die nu nog proberen van alles te ritselen om toch over te gaan. Ik heb er even genoeg van.
Ik ga nog maar een ding doen: abschalten!

Onsmakelijke maaltijd

2011-06-20T08:25:00.001+02:00

Er zijn mensen in mijn omgeving die al langere tijd waarschuwen. Ik hoor en zie maar let vooral op anderen. Ik zie iets over het hoofd en als ik in de spiegel kijk zie ik wat ze bedoelen. Vermoeidheid, zichtbaar, voelbaar, tastbaar. Ik hoor en zie maar vergeet. Vergeet mezelf, vergeet rust en verlies kalmte, concentratie, passie. Het stroomt langs momenteel allemaal. De zaken die belangrijk zijn. Onbelangrijke zaken raken me, maken me zenuwachtig, laten me malen.
Als door een laag mist dringen de waarschuwingen binnen. Als ik stil zit, thuis en in het weekend, weerklinken de woorden in mijn hoofd. Ik kan ze geen plek geven, kan ze niet vasthouden. Ik begrijp de woorden, begrijp de boodschap maar wil mijn ogen en mijn oren sluiten voor wat ze zeggen. Maar ik voel ze. Ongeconcentreerd, lusteloos, zenuwachtig en gespannen. Gedwongen rust maar het hoofd gaat door. Een hoofd kent soms niet van ophouden. Het hoofd is vol maar er komt geen enkele zinnige gedachte. Piekeren noemen we dat. Ongewoon onhandig in de sociale omgang. Gesprekken die belangloos gevoerd worden. Geen diepgang, geen warmte, het idee geen zinnig woord bij te kunnen dragen en dan stil vallen. Twee puberende meiden die de discussie willen aangaan. Zelfs als het om kleine zaken gaat als de eettafel leegruimen. Geen energie om me ertegen te verweren. Geen puf voor welke discussie dan ook. Oké: dan ruim ik af. Geen probleem. Wonderbaarlijk genoeg: ze deden het zelf. Papa was geen slachtoffer. Te makkelijk was het gelijk dat ze kregen. Nou, prima. Of niet? Waarom is dit niet eens leuk? Waarom is het volle leven dat zij uitstralen geen medicijn tegen mijn energietekort?
Ingrediënten van een gerecht dat me niet smaakt. Het smaakt naar gedwongen rust, doeloosheid, omwegen, stilstand. Een eten zonder smaak, zoutloos, slap. Analytisch de verschijnselen opgenoemd en vervolgens de diagnose. Maar wat is het geneesmiddel? Is rust alleen voldoende? En wat is de dagelijkse dosis? Afstand. Hoeveel? 250 kilometer? Duizend?
De waarschuwingen genegeerd. Doorgereden door het rode stoplicht. Uitzingen nu terwijl de grote dingen nog gedaan moeten worden. Er moet nog een heel schooljaar worden voorbereid. Na een desastreuze uitslag. Na een neerslag. Opstaan en doorgaan. Niet lullen. Aan de bak.
Durchhalteparolen. Zo noemen we dat in het Duits. Iemand oproepen om door te gaan terwijl je ziet en voelt dat het eigenlijk geen zin heeft. Zeker met het bord voor me dat alle ingrediënten van een slechte maaltijd heeft.
Maar ach: zoals er in mijn kindertijd nog gezegd werd:
Es wird gegessen, was auf den Tisch kommt.
Eet smakelijk.

Fijne tijden

2011-06-16T15:46:00.000+02:00

Ogen zijn de spiegel van de ziel. Uit een blik kun je vaak meer afleiden dan uit alle woorden die iemand zegt. Woorden zijn verraderlijk omdat ze interpretabel zijn. Iedereen heeft zijn eigen lading bij woorden. De blik van iemand verraadt hoe hij denkt. Vandaag ving ik twee veelzeggende blikken op. Vanochtend bij BAS. Trillend van de zenuwen. Dag van de examenuitslag, deel 2. De vervangende middenvelder is al geruime tijd ziek. Stuiterbal en ik hebben getracht zoveel mogelijk op te vangen. Tentamens, herkansingen, roosters, absentie. Maar er komt een einde aan al het vervangende werk. BAS zelf moet de examencommissie nu voorzitten. Daar weet ze - natuurlijk – niets van af. Zak- en slaagregelingen zijn behoorlijk concreet en hier en daar ingewikkeld. Niets voor mevrouw die het graag simpel houdt. Helemaal in overeenstemming met haar capaciteiten. Na een signaal dat ik gisteren had opgevangen wilde ik haar vanochtend vragen of ze wel alle docenten had ingelicht wanneer de examencommissie bij elkaar moet komen. ‘Dat zou die toch doen?’, was het stereotiepe antwoord. Voor de rest niet aanspreekbaar. Te zenuwachtig. Laat haar maar zwemmen in haar onzekerheid. Ze heeft het verdiend na al het prutswerk dit jaar, vorig aar en het jaar daarvoor. Drie jaar lang niets dan ellende.
Een van de voorlopige hoogtepunten: haar speerpuntenbeleid voor komend schooljaar. Ondoordacht, niet conform de regelgeving, klein in denken, groot in geld- en tijdverspilling. Geen visie, geen overzicht, geen idee. De bekende drieklank. Vermoeiend, slopend, demotiverend. Ook een vorm van drieklank. Straks weer ellendig lange, onnozele en bloedlege discussies. Ja, dit moet, nee, dat wil ik. Geen onderbouwing, geen argumentatie, geen overtuiging.
Het fossiel keek ook bedenkelijk uit zijn ogen vandaag. Natuurlijk: de examenresultaten waren binnen. Met een stenen, boze blik zat hij in de docentenkamer. Een schok mag je de resultaten ook wel noemen. Als niet eens de helft van alle vwo’ers slaagt mag je dit gerust een drama noemen. Het fossiel kennende zullen er schuldigen worden aangewezen. Iedereen heeft het gedaan. Maar zeker niet de directie. Vanzelfsprekend geeft de directie geen les meer. Maar de lijnen worden daar wel uitgezet. Met als verlengde arm een pinguïn die niet eens in staat is om één bal tegelijk in de lucht te houden. Iemand die alleen maar losse kreten kent. Het is op deze plek vaker beschreven. Het fossiel echter kennende roept dit om consequenties. De aanname is gerechtvaardigd dat ook vanuit de inspectie een verscherpt toezicht te verwachten is. Als je in je loopbaan als eindverantwoordelijk directielid voor onderwijs en zorg moet constateren dat je na een korte opleving toch telkens maar weer zwak of onvoldoende wordt beoordeeld zou de vraag ook weleens gerechtvaardigd zijn of je het zelf allemaal wel goed doet. De blik echter verraadde iets anders. Rancune, achterdocht. Wie is hiervoor aan te wijzen?
Dit worden dus leuke tijden. BAS zal rekenschap af moeten leggen. Vervolgens zal het balletje doorgespeeld worden. De laag eronder is verantwoordelijk. En zo gaat iedereen maar door tot we wellicht eindigen bij een conciërge, de schoonmaak of wellicht de politiek die geen oog heeft voor het zware werk van docenten.
Het enige dat ik nu al kan voorspellen is het hulpeloze schouders ophalen met een blik die te kennen geeft dat men het allemaal niet meer weet.
Fijne tijden!!

(Z)onder woorden

2011-06-10T14:26:00.000+02:00

Woorden. Hoe zwaar wegen ze soms niet? Ook na jaren nog. Ik merkte het gisteren. Bij het opruimen kwam ik een brief tegen die ik had gekregen. Een hele tijd terug. Verborgen onder een berg papieren die ik had bewaard maar waar ik al heel lang niet meer naar had gekeken. Een persoonlijke brief. De handgeschreven letters waren net zo rond en duidelijk geschreven als de woorden die zij vormden. Woorden die een beeld laten ontstaan. Woorden die door de lucht vliegen, je oog raken, binnen dringen en zich gaan wortelen in je hart en in je ziel. Woorden die in je bloed terechtkomen en door je lichaam stromen, de hersenen bereiken, daar rondzingen en vervolgens nog een keer de reis door je lichaam aantreden. Net als een bloem geplant in je lichaam om te groeien. Woorden die je dus bezighouden. Woorden die je aan het denken én aan het voelen zetten. Indringende woorden, vermanende woorden, bezorgde woorden, lieve woorden. Ze stonden er allemaal in. Het zelfde gevoel van toen overmeesterde mij. Warmte, kou, verdriet, hoop, twijfel, geluk. Ze lieten alles nog een keer opkomen in mij. Ik herinnerde mij aan mijn antwoord. Ik had er geen afschrift meer van. Maar het gevoel van toen was nog even duidelijk voelbaar als toen. De woorden begonnen weer te groeien. Als een plant dat te lang tijd geen water heeft gekregen en dan na een lange regenbui weer nieuwe blaadjes laat groeien. Ik weet nog wel dat ik er lang over heb gedaan toen. Hoe beschrijf je nou precies wat je voelt, ziet, bedoelt, denkt? Woorden zijn een vehikel om je gedachten onder woorden te brengen. Hoe lukte het de ander dan toch om zo feilloos de kern van mijn gevoel te raken? Alsof de ander mijn gedachten had gelezen. Alsof de ander mijn hart had gelezen. En: hoe kon ik op eerlijke en vooral even mooie wijze duidelijk maken wat mij bezielde en zo raakte?
Het zelfde gevoel overkomt mij de laatste tijd vaker. De teruggevonden brief en het gevoel van toen maakten me duidelijk dat ik de woorden mis in deze dagen. Het is alsof zij al op vakantie zijn. Samen met hun ouders: het nadenken en reflecteren. Ze hebben alleen hun kinderen achter gelaten: de vermoeidheid en de twijfel. Deze vervelende kinderen die zich in elke hoek van je lichaam verspreiden om zich vervolgens comfortabel in te richten en hierdoor het denken en het schrijven beletten. De woorden zijn op vakantie. Ik moet nog even. Zonder woorden. Zonder al die woorden die mij al verlaten hebben. De woorden die ook eens zonder hun kinderen op vakantie zijn. Ik mis ze. Hoe fijn voelde het als de woorden nog de functie vervulden die ik ze had toebedacht?
Op de wonden zowel zout als zalf. Ja, zo heb ik het ooit geformuleerd. Kort maar doeltreffend. De reden om te schrijven. Aanvallen en genezen. Blootleggen en bedekken. Twee kanten van dezelfde medaille. Woorden die mijn gedachten het daglicht lieten zien, woorden die benoemden, woorden die mij gingen bevrijden van te veel zwarte hoofdpijn, paarse gezwollen enkels, onbevredigende babbelmomenten. Woorden die het venijn, de domheid en de ignorantie verdreven.
Het denken verlamt, het verwoorden vermoeit. Nog even: dan ga ik ook op vakantie. Dan zal ik mijn vrienden weer invangen, zorgzaam opbergen in mijn hart en geest, hen verzoenen met de andere woorden die mij nu nog zijn gebleven.
Er zijn geen denkers gevraagd momenteel op mijn werkplek. Het pure doen, automatismen, het ambachtelijke werk. Dat wordt momenteel geëist. Het denkwerk is overgenomen door iemand die niet kan denken. Door iemand die denkt te kunnen denken. Mag je dit al denken noemen? Van mij wordt alleen het ondenkbare verlangt. Het uitvoeren van het ondoordachte. Zorg ervoor dat dit gebeurt. Regel dit, doe dat. Uitvoeren, doen, regelen. Soms ook wel toveren. Typische opdrachten van een heks. Geen moeilijke zaken en toch regelmatig onmogelijk. De tijd is te kort, de opdracht te dom, onduidelijk, onnozel, de verwachting onrealistisch. Het verlammende kind van vermoeidheid zit in elke vezel van mijn geest en van mijn lichaam. Nog even volhouden, nog even door akkeren, nog even de tanden erin. Het andere kind kijkt af en toe om de hoek van de vermoeide geest. De twijfel die met een venijnig glimlachje vraagt of het allemaal nog wel lukt. Of je er nog zin in hebt. Of je het allemaal nog wel aan kunt. Of je nog wel perspectief ziet.
O ja. De twijfel heeft zijn woorden nog bij zich. Hij is immers lid van familie Woorden. En zo doet hij waar hij goed in is.
Hij zaait. Twijfel die bestaat uit woorden. Woorden die hij zaait in het hart en in je ziel. Woorden die hierdoor gewicht krijgen. Soms ook nog na jaren.

Zonder passende titel

2011-05-27T10:12:00.000+02:00

Dertien uur geslapen. Ongewoon om eind mei een enorme verkoudheid op te lopen. Omdat de dagen toch al enorm druk zijn kun je dit eigenlijk niet gebruiken. De energie stroomt weg. Weinig waar ik momenteel energie van krijg. Fijn als je een collega kunt helpen met een klus. Fijn als je positieve feedback krijgt op iets. Maar het merendeel is proberen overeind te blijven. Proberen de massa’s leerlingen die de deur gewezen wordt in bedwang te houden. Proberen leerlingen die nog kans maken om over te gaan te stimuleren. Proberen ouders zo ver te krijgen dat zij ook zo langzamerhand het idee krijgen dat in de opvoeding van hun kindertjes wel dergelijk een rol ook voor hun is weggelegd. Proberen collega’s duidelijk te maken dat het niet de bedoeling is dat je elke les een stuk of vier leerlingen de deur wijst. Proberen collega’s aan hun verstand te krijgen dat zij een probleem best zelf kunnen oplossen.
Tegelijkertijd overzichten maken. Overzichten waaruit blijkt dat de tegenvallende resultaten in een aantal klassen echt niet uit de lucht komen vallen. De een noemt het indekken. Ik noem het eerder de vinger op de zere plek leggen. Duidelijk maken dat BAS wel dergelijk enorme steken laat vallen. Duidelijk maken dat het ontbreekt aan lijn en overzicht. Wat ermee gedaan wordt weet ik niet. Dat is ook niet aan mij. Wel heb ik aangegeven dat het allerhoogste tijd wordt voor een vervangingsconcept. Dat mag worden geïnterpreteerd als het balletje teruggooien. Ik zie het meer als de verantwoordelijkheid leggen waar die hoort.
En zo zijn er nog veel meer zaken die eigenlijk wel aandacht behoeven. Reacties op mijn onnozel verzoek. Enkele secties hebben gereageerd. Of ik de antwoorden bevredigend vind of dat ik de verwachting heb dat de maatregelen zoden aan de dijk zullen zetten weet ik nog niet. Die is een schoolbrede aangelegenheid. Ik ga alles bundelen en doorsturen naar BAS. Natuurlijk ben ik bereid om mee te denken. Iets dat ik – met alles respect en arrogantie – beter kan dan zij. Maar concrete acties richting secties: ga je gang. Ook al zal dit weer een enorme strijd worden. Haar reglement waar zoveel ophef over was werd in de directie besproken. Men vond er niets geks in staan, aldus BAS.
Nee, hier is ook helemaal niets geks meer aan. Alle stukken die geproduceerd worden zorgen er weer eens voor dat men kan aantonen dat voor alles een mooi stuk papier bestaat. Het uitvoeren ervan, de controle erop en het bijstellen als zaken niet lopen zoals het moet lopen. Dat is vers twee. En die wordt nooit gezongen.
Wie ergens heen wil komen , doet er goed aan te weten waar hij is.

Stranger than Fiction

2011-05-25T09:59:00.000+02:00

Een tijd geleden was BAS enorm onder de indruk van een kreet die ze ergens had opgepikt. Evidence based werken. Conclusies trekken op rond van feiten. Een gedegen analyse en daarna gerichte interventies en acties. Even later kwam er een nieuw wondermiddel waarvan ze gehoord had. Opbrengstengericht werken. Haar plan was een povere poging om op grond van feiten een nieuwe koers uit te zetten. De koers van opbrengstengericht werken. Alles moet ondergeschikt zijn aan het behalen van goede resultaten. Revolutionair gedachtegoed dat alleen door een geniale geest bedacht kan worden. Uniek in onderwijsland. De Nederlandse spelling is wat het woord gedachtegoed toespitst op BAS. Het is namelijk gedachtegoed en niet gedachtengoed. Enkelvoud en geen meervoud. BAS kent namelijk maar één gedachte. Meer zou haar denkvermogen overstijgen. En deze ene gedachte is vaak zo ondoorzichtig en ondoordacht dat de conclusie gerechtvaardigd is dat datgene wat zij gedachte noemt eerder betiteld mag worden als aanname, veronderstelling, vooringenomenheid. Slechte eigenschappen als je wil brainstormen over zaken als kwaliteitsverandering. Drempels als het gaat om zaken als draagvlak creëren. Een blokkade als het gaat om personeelsbeleid.
Resultaten in de lift? Een lachertje! De aangekondigde koers van doelgericht en systematisch werken aan maximale leerprestaties van leerlingen (mooi bedacht en wel klinkend opgeschreven door BAS) is nog ver te zoeken. Geen afspraken, geen uniformiteit, geen leiding. Iedereen doet maar wat. Zo goed en zo kwaad mogelijk. Iedereen naar eigen inzicht en vermogen. Behalve BAS. Want die heeft geen vermogen. Dat is ook een vorm van systematiek. Iedereen voor zich en God voor ons allemaal. Ofwel: een situatie waarin dingen niet op hun plaats liggen of niet goed zijn georganiseerd. Een definitie uit het woordenboek bij het trefwoord: chaos.
Deze chaos is nu al bijna drie jaar alomtegenwoordig. Passend bij het lied dat op de achtergrond nu draait: Stranger than fiction…
Maar het kan nog mooier. Stuiterbal schetste gisteren al de gang van zaken bij het babbeluurtje en de koers voor de laatste weken van dit schooljaar. Wat is de overtreffende trap van chaotisch? Capabele docenten die een vacature moeten vervullen maar die volgens de rekenmeester te duur zijn en dus wellicht niet worden aangenomen. Is kwaliteit belangrijk? Heeft kwaliteit zijn prijs? Welnee, we gaan binnenkort met minder lessen meer uit de leerlingen halen. Dat is de koers voor de komende jaren. Promotiekansen? Te laat gecommuniceerd. Planning nieuwe schooljaar? BAS heeft volgende week verlof.
BAS wil acties zien om het dreigende fiasco in te veel klassen te voorkomen. Te laat. Dit is het hele jaar op de agenda gezet door de middenvelders maar niet opgepikt door BAs. Dat is jullie zaak. Simpele conclusie. BAS heeft het nota bene over acties tot het einde van het schooljaar en niet tot het einde van het kalenderjaar. BAS wilde overzichten. BAS kreeg overzichten. BAS wilde schermen bij de ijskoningin. Ik-heb-een-plan-gekopieerd-en-nu-is-alles-koek-en-ei. Of: kij-hoe-goed-ik-alles-voor-elkaar-heb-en-de-school-help-aan-ongekende-succeseen. Helaas: de realiteit is erger dan haar plan voordeed. Als je met een probleem bij de ijskoningin komt kun je maar beter nagedacht hebben over de mogelijke oplossing. Niet het sterkste punt van BAS. Als je met een fiasco komt bij de ijskoningin kun je beter dekking zoeken. Onacceptabel, doe je werk, ik wil kwaliteit zien, terug in je mandje.
Dus zoekt BAS dekking. Indekken is de nieuwe koers. In gesprekken klinkt verwijt door. Opeens domineert het woord ‘jij’ in haar betogen. Wij en ik is passé. Afschuiven is de trend voor de komende weken. De getallen liegen niet. Achter de getallen zit echter een verhaal. Elk cijfer heeft een oorzaak. De naakte cijfers zijn het product van een proces. Het resultaat van minimaal drie jaar wanbeleid. Het logisch gevolg van gebrek aan systematiek en doelgerichtheid. Consequentie van drie jaar chaos.
Als analytisch mens ben ik gaan zoeken naar mogelijke verklaringen. Terug naar evidence based. Het onnozele verzoek aan secties waar God zo kwaad om werd was een eerste poging. Maar er is meer. De roostermaker liet mij zien hoe je bij een database kunt komen waarin het lesuitval staat geregistreerd. Het in kaart brengen ervan bracht schrikbarends tevoorschijn. Zo is er een klas die 8 weken geen wiskunde heeft gehad. Gevolg van een personele verschuiving zonder nagedacht te hebben over een alternatief. Het zogenaamde plan B dat BAS altijd beweerd te hebben. Als plan A al een drama is, moet je ook helemaal niet beginnen aan plan B… Als 8 weken geen wiskunde al als redelijk dramatisch mag worden beschouwd kan hieraan worden toegevoegd dat dezelfde klas ook 7 weken geen Frans en 7 weken geen Engels heeft gehad. Vergeleken hiermee vallen de vier weken geen aardrijkskunde en vijf weken geen geschiedenis bijna in het niets. Het is dan natuurlijk erg gek dat zo’n klas mindere resultaten boekt. Wie is hier dan verantwoordelijk voor? De leerling? Zijn ouders? De sectie? De lesgevende docent? De middenvelder? Of wellicht toch wel de circusdirecteur?
Of wat dacht je van een klas die volgend jaar naar de bovenbouw moet en zes weken geen wiskunde, natuurkunde en economie heeft gehad? Het zijn maar drie profielvakken… Wie is hier dan verantwoordelijk voor? De chaos of diegene die permanent zorgt voor chaos?
Zoals gezegd: BAS is stranger than fiction. Welterusten. Morgen vroeg een sollicitatiegesprek. Laten we hopen dat de potentiële collega niet te veel geld kost…

praten en zwijgen

2011-05-20T08:52:00.001+02:00

Gesprekken. Wat is dat toch een uitvinding. Wie dit bedacht heeft verdient eigenlijk wel een Nobelprijs. Of lijfstraffen. Het hangt er maar van af welke kant gesprekken op gaan, hoe je gesprekspartner zich opstelt of hoeveel zin je zelf hebt om openheid te tonen. Ik mocht er veel bijwonen of voeren deze week. Twee keer met de rekenmeester, enkele leden van de schaduwdirectie, twee middenvelders van de zusterlocaties en twee uitvoerders die ons briljante formatie-lessen-taken-systeem moeten voeden. Evaluatie en vooruitblik. Tijdpaden en veranderingen. Keuzes. Prioriteiten. Titanenstrijd. De rekenmeester en de voorzitter van schaduwdirectie tegenover elkaar. Onverbiddelijk, onverstoorbaar, onverbeterlijk. In het gevolg dus een onbescheiden, onbezielde strijd. Hard tegen hard. Met als tweede gevolg: problemen onopgelost. Twee mensen met hetzelfde karakter, bot tot op het bot. Een alfadocent tegenover een bèta. Een bètamens dat zich gedraagt als een alfamannetje. En een alfamannetje dat niet mee wil gaan in de bètawereld. Het verloop van zo’n gesprek kan iedereen wel raden. Impasse. Moeilijk om de weg terug naar een fatsoenlijke basis en vooral terug naar een constructief gesprek te vinden. Interessant om te zien. Kijken vanaf de zijlijn, observeren, objectiveren.

Het gesprek met BAS. Het befaamde, beruchte bilateraaltje. Interessant, bijna memorabel. Het is mij twee keer gelukt om haar helemaal stil te krijgen. Een lesje over in grotere contexten denken, draagvlak, buitenspelregels en weerstand. Verweer van de andere kant. Zoals vanouds. Veel woorden, weinig inhoud, niets concreets. Het alom bekende ‘Als ik dat bij de ijskoningin zou doen…’. Simpele repliek. Jij bent niet de ijskoningin en ik ben niet jij. Slecht voorbeeld dus. In plaats ervan een duidelijke ik-boodschap. Als ik weerstand voel bij een plan dat ik voorleg aan mijn team en ik voel enorme weerstand dan vraag ik mezelf af waar die weerstand vandaan komt. Heb ik iets over het hoofd gezien? Moet ik iets nog duidelijker uitleggen? Moet ik hierover nog een keer in gesprek? Of moet ik hier nog een keer over nadenken? Zo zit ik in elkaar. Ik heb gemerkt dat doordrammen maar leidt tot één ding: hakken die in het zand gaan. Dan heb je alle energie nodig om de hakken weer uit het zand te krijgen. Dan gaat het niet meer over inhoud maar over de manier waarop. Iets wat jij ons de eerste twee jaar altijd verweten hebt. Boem, raak, stilte.
Ze mocht toch wel beslissen welke koers de school moet varen. Natuurlijk. Dat mag zelfs van jou verwacht worden. Maar als je vervolgens allerlei plannen de school instuurt en die niet met de rest van de schoolleiding deelt dan is het ook niet zo raar als iedereen zich buiten gesloten voelt, toch? Dan voelen mensen zich buitenspel gezet. Dan heb je geen draagvlak. Dan heb je dus hakken in het zand. Grappig. Een moment om intens van te genieten. Drie korte zinnen om een punt te maken. Kort en krachtig. Tak, tak, tak. En wederom was het stil. Geen sorry, geen volgende keer beter. Dat net niet. Maar stilte zegt vaak meer dan duizend woorden.
Zal dit haar aan het denken zetten? Misschien. Zal dit haar gedrag veranderen? Nee. Dat hoeft ook niet. Het is en blijft allemaal een experiment.
Gesprek met God. Vervolg op mijn verzoek, mijn onnozele. God was enigszins gekalmeerd. Voor zijn doen dan. God en BAS delen meer dan ze denken. Drammen, veel woorden die allemaal hetzelfde zeggen. God probeert zichzelf een intellectueel tintje te geven en filosofeert maar wat los over zichzelf en zijn eigen vak. Kreten over incapabele collega’s die allemaal in een opvoedcentrum moeten om hun manier van lesgeven aan de zijne aan te passen. Mensen die een visie uit de twaalfde eeuw nahangen. Zo makkelijk te pareren. Simpele korte boodschappen. Nou ja, God. Ook een achterhaalde visie is een visie. Kennelijk is er binnen jouw club sprake van minimaal twee verschillende visies. Je snapt toch wel dat ik dat niet kan accepteren? Wie is er dan aan zet? Een enorme riedel over mensen die niet te veranderen zijn was het gevolg. Toetsen over spelling en grammatica. Allemaal onnozele tijdverspilling. Geen wonder als ze in de derde klas dan onderuit gaan als ze een docent krijgen die vraagt wat ze echt moeten kunnen. Wederom zo simpel te pareren. Als vader van twee dochters die het in de tweede klas uitstekend hebben gedaan en dan een jaar later volledig achteruit gaan zou ik hier gelijk op de stoep staan. Hoe kan dit? Waar zijn jullie mee bezig? Dus God: wie is hier aan zet?
Heerlijk, fijn om te zien dat God op zijn lippen bijt. Alfamannetje in zijn mandje. Ga aan de slag. Dat deed hij, ook al gaf hij aan nog steeds helemaal niets met de opdracht te kunnen of te willen. Hij stuurde de cijferoverzichten naar zijn clubgenoten. Dakduif reageerde als eerste. Drie leerlingen regelmatig absent, gemiddeld cijfer ergens tussen de drie en de vier, de rest prima op niveau. Klaar!
Nou, nou. Één leerling zat helemaal niet in de onderzoeksgroep, twee andere uit de lijst gehaald om te kijken wat met het gemiddelde gebeurt. Het gemiddelde steeg. Uiteraard. Met een ongelooflijke vooruitgang van 0,2. Met als gevolg: de cijfers bleven nog steeds bijna een heel punt achter bij vorig schooljaar. Korte mail terug. Klaar? Dacht het niet!
En zo waren er nog veel meer gesprekken. Vermoeiende, leuke, grappige, verhelderende, onzinnige. Alles wat gesprekken met zich meebrengen. Complimenten, verwijten, gelach, verrassende inzichten, bevestigingen undsoweiter.
Morgen een laatste dag voor het weekend. Misschien maar een keer zwijgen. Kijken of dat net zo goed bevalt.
Wellicht dat zwijgen ook een Nobelprijs verdient.

Mensenexperimenten

2011-05-18T10:16:00.000+02:00

Een ontwikkeling beschrijft hoe iets loopt of verandert. Een ontwikkeling heeft echter een doel nodig, anders is het veranderen of lopen zonder dat je kunt aangeven of de richting wel goed is. Ontwikkeling zonder doel is dus laveren. Laveren is tegen de wind in varen door de zeilen steeds aan de andere kant te plaatsen ofwel proberen om niet in moeilijkheden te komen. Dat kan ook een doel zijn: proberen niet in de problemen te komen. Een probleem: een moeilijke vraag of een moeilijke situatie. Iemand die laveert om niet in de problemen te komen is dus eigenlijk bezig om moeilijke vragen of situaties te ontlopen. Het ontwikkeling voor diegene die voldoet aan het net beschreven gedragspatroon betekent dus vooral: moeilijke situaties en vragen uit de weg te gaan. Vermijdingsgedrag kun je dit ook wel noemen. Ervoor zorgen dat iets niet gebeurt: definitie van vermijden.
Maar hoe doe je dat? Hoe vermijd je moeilijke situaties? Hoe voorkom je moeilijke vragen? Simpel: door ze niet te beantwoorden, door situaties uit de weg te lopen. Vermijden, uitstellen, delegeren, anderen verantwoordelijk maken. Wijzen met de vinger, de aandacht vestigen op minder belangrijke aspecten, vluchtgedrag vertonen.
Je zou bijna willen stellen dat je met deze gedragskenmerken nooit kans maakt om in een leidinggevende functie te overleven. Als je kijkt naar eigenschappen van inspirerende leiders kom je woorden tegen als aanpakken, oppakken, doorpakken, daadkracht, actie, overzicht.
Diegene die uitstelt, vermijdt, vlucht kan niet per definitie worden beschouwd als een krachtige leider. Het is helaas wel de realiteit op mijn werkplek. Iemand die ervoor zorgt dat iets niet gebeurt. Delegeren, verantwoordelijkheid afschuiven. Het komt telkens terug: in andere gedaantes, in andere contexten, in dezelfde persoon. Soms is het een addendum, soms een reglement, soms een verslagje dat ooit moest worden gemaakt voor de ijskoningin. Zoals deze week weer eens. In het najaar had de ijskoningin aan BAS gevraagd om een plan op te stellen hoe de aandachtspunten in een tevredenheidenquête onder ouders en leerlingen gewerkt moest worden op datgene wat BAS graag ‘mijn school’ noemt. Het schetst enige verbazing als bij de maatregelen geen één keer een rol voor haarzelf is weggelegd. Het schetst verbazing als dit hele plan plompverloren na verloop van maanden aan diegenen wordt voorgelegd die hier kennelijk dit schooljaar aan hadden moeten werken: de middenvelders.
Wat blijkt hieruit? Ten eerste vermijdingsgedrag. Een plan niet bespreken met diegenen die het zouden moeten dragen dan wel uitvoeren. Een moeilijke situatie uit de weg lopen. Delegeren, verantwoordelijkheid afschuiven. Geen rol voor mij, veel werk voor jullie. Eerder gedefinieerd als over de schutting flikkeren. Er staan prachtige zaken in het plan van BAS. Nogmaals: het plan dat uitgevoerd had moeten worden. Ware het niet zo dat dit nooit besproken was. Het plan dat nu – vier weken voor het einde van het schooljaar – opeens op een agenda verschijnt. Het plan dat de ijskoningin eind deze week wil evalueren met BAS. Dan is de nood opeens hoog. Aan de slag, de rest moet werken en diegene die het niet had gecommuniceerd wil het uiterlijk morgen hebben.
Ten tweede uitstelgedrag. Niet op een agenda zetten is een vorm van uitstellen. Vermijden door uitstellen. Vervelende zaken als je daar last van hebt. De neiging om alles voortdurend op de lange baan te schuiven is een ziekelijke tendens en eigenlijk een psychische aandoening. Wie lijdt aan uitstelgedrag, slaagt er niet in aan de slag te gaan. Gevolg: gebrek aan motivatie, stress, de neiging om alles buiten jezelf te zoeken.
Dit is allemaal niet door mij bedacht, hoor. Het is een citaat uit een psychologisch tijdschrift.
Ik krijg dus in toenemende mate te maken met iemand die lijdt aan een psychische aandoening. Iemand die er maar niet in slaagt om iets te doen. Iemand die dus een gebrek aan motivatie vertoont, vermijdt, uitstelt en in toenemende mate zal proberen de schuld buiten zichzelf te zoeken.
Dit was de theorie. Je vindt bijzonder zelden een dusdanig geschikt studieobject als BAS. Schitterend voor diegene die houdt van observatie en onderzoek. Een soort voortdurend empirisch onderzoek, een mensenexperiment. Met in de hoofdrol iemand die een school hoort aan te sturen.
Terug naar de definitie: Een ontwikkeling beschrijft hoe iets loopt of verandert. Mijn woordenboek geeft hier de volgende voorbeeldzin bij: er zijn vervelende ontwikkelingen op mijn werk.
Aan de slag, laat ik BAS voortaan vooral als studieobject beschouwen, als een soort experiment. Experimenten hebben namelijk een enorm voordeel. Je kent de resultaten van een experiment niet. Je bent dus geenszins teleurgesteld als zij mislukken…

Wutbürger

2011-05-17T16:57:00.000+02:00

Wat een dagje alweer. Niets van rustig beginnen. Meteen scherp zijn. Overleg. Geen babbeluurtje maar echt overleg. Overleg over keuzes, principes, besluiten. Getallen, cijferreeksen die allemaal gaan over banen van collega’s. Taakbeleid. De schroef die gedraaid moet worden als het gaat om taakverdelingen, taakvergoedingen, werkdruk, waardering, prioriteiten, keuzes. Een kwartiertje wegdromen is er dan niet bij. Aandacht voor detail, zicht op consequenties, letten op uitspraken, nuances, ondertonen, richtingen, voorkeuren. Voor je het weet mis je een afslag. Dan hobbel je achteraan. Wat moet centraal, wat kan decentraal? Controle en initiatief. Twee kanten van dezelfde medaille. Beperkingen en mogelijkheden. Spiegelen en afketsen. Zo werkt het. Met daarbij de rekenmeester van de school die trekken van het fossiel vertoont. Uitgangspunten vaststellen die best discutabel zijn. Vastberaden die ook door te drukken. Vreemd als je dan met een commissie zit die mee wil denken maar niet als groep misbruikt wil worden om bepaalde besluiten voor te masseren zodat de schaduwdirectie straks niet meer nee kan zeggen. Ernaast in een korte pauze het inmiddels bekende signaal van ‘let op dat je wel genoeg solidariteit toont’. Het idee dat het feit dat je deel uitmaakt van een bepaalde laag binnen een schoolorganisatie betekent dat je niet meer zelf mag denken. Denkverboden. Zo komt het op mij over. Ik ben gebrandmerkt door de geschiedenis van mijn vaderland. Als er één ding heel goed is gelukt in het proces van denazificatie dan is het wel dat je kritisch moet blijven. Niet voor niets is het woord van het jaar vorig jaar in Duitland geweest: Wutbürger. Geweldige tendens. Burgers die niet meer klakkeloos overnemen wat een overheid aan plannen en ideeën in petto heeft voor hun kiezers maar daar kritische vragen bij stelt.
Geheel in de geest van het stukje uit mijn coachingskalender: ‘De hakken in het zand zetten zou vaker als meedenken gezien moeten worden.’ Wellicht geef ik zelf te vaak toe aan deze kreet. En wel aan beide kanten. In een overleg als ik hoor mee te denken maar ook als ik zelf iets van de grond wil krijgen. Ik ben er alleen stellig van overtuigd dat weerstand ergens vandaan komt. En pas als je deze weerstand voldoende serieus neemt, angsten wegneemt en laat zien dat een andere weg wel degelijk succesvol kan zijn om het doel te bereiken ontstaat er iets. Iets dat toch in elke literatuur als essentieel wordt omschreven: draagvlak, commitment.
Mensen met wie ik in dat overleg zat hielden er hetzelfde gevoel aan over als ikzelf. Cirkelredenaties, te drammerig, geen opening. Morgen weer een dag met een vervolgoverleg. Gelukkig iets later. Pas in de middaguren. Dan ben ik meestal wakker. Kijken wat de Wutbürger in mij gaat doen...

Goh of God

2011-05-12T08:25:00.000+02:00

Goh. Was het vorige week nog vakantie? Niet te geloven. Het werk heeft alweer dermate veel tijd en energie in beslag genomen dat het voelt alsof ik al minimaal drie weken bezig ben. Maar nee, het waren maar drie dagen. Drie dagen die beheerst werden door cijfers. Prognoses, rapportcijfers, aantallen leerlingen, gemiddeldes, cijferverschillen. Drie dagen waarin ondersteuning van twee juwelen essentieel was. Twee mensen die het zo voortreffelijk doen maar even leken te bezwijken onder de enorme druk die al die cijfers met zich meebrengen. Keuzes van leerlingen die omgezet moeten worden in een sluitende prognose, een systeem dat gevoerd moet worden zodat het fossiel zijn werk kan doen. Een tijdrovende bezigheid die rust, overzicht en precisie vereist. Wat heb je dan te bieden? Tijd, hand en spandiensten, rust en overzicht. Proberen het pad in het bos te vinden dat ze even kwijt waren. Het is af, het is gedaan. De piek is overschreden, de rand van het donkere bos lijkt bereikt. Er is niet zoveel voor nodig. Mensenwerk, aandacht en ondersteuning. Daar doe je het voor. Twee opgeluchte collega’s. Twee juwelen die nu hopelijk weer kunnen dien waarvoor juwelen gedacht zijn: glanzen.
Hoe anders zijn dan baas en ex-baas. Ik had het in mijn onnozele kop gehaald om iets te vragen. In mijn team had ik cijfers besproken. Een analyse van opbrengsten. Zoiets als een onderzoek naar de vorderingen van leerlingen. Hoe deden ze het pakweg een driekwart jaar geleden en hoe doen ze het nu? Schrikbarende cijfers. Cijfers die aantonen dat de titel van het beleidsstuk van BAS te vrijblijvend was. Resultaten in de lift. De realiteit is dat de lift de verkeerde kant op gaat. Cijfers dalen dramatisch bij een te grote groep leerlingen. Tegelijkertijd is er al langere tijd een roep naar een sterkere rol van de secties. Zij moesten toch - zoals vanouds - de kwaliteit waarborgen? Weg met die onnozele nieuwe mode van teams. Vakdocenten zijn immers de experts in vakinhoud en – zo lees je tussen de regels door - de experts in leren. Dus ging ik de secties bedienen vandaag. Cijfers die duidelijk maken dat daar iets moet gebeuren. Niet leuk. Dat snap ik. Niemand zit in deze fase van het jaar te wachten op een opdracht. Iedereen heeft het druk. Maar de cijfers gaven wel de noodzaak aan dat er over gesproken moet worden. Natuurlijk zijn er meer kanten aan het verhaal dan alleen de secties. Alleen: je kunt en moet niet alles tegelijk afhandelen. Vandaar dus een keuze. En iedereen mag zich uitspreken over zijn aandeel.
Kenmerkend waren de reacties. Criticus Classicus zocht me direct op. Wat een goed onderzoek en een prachtig initiatief. Waarom doet BAS zoiets nooit? Drie andere sectievoorzitters reageerden per mail. Prima, gaan we doen. Dank je wel voor de cijfers. En dan was er nog God hoogstpersoonlijk. Al een half jaar geleden ging hij steigeren. Toen kreeg hij ook een aantal zaken voorgelegd. Een plan en de belofte om toetsen de coördineren, afspraken te maken en regelmatig te evalueren waren uiteindelijk het resultaat. Zo kennen we hem. Eerst onwijs agiteren en dan terugroeien. Iedereen belagen met zijn mantra ‘Ik ben geniaal, ik ben geniaal’ en doordrammen totdat mensen hem toestemmen, ook al is het alleen maar om snel van hem af te komen. Toen heb ik voet bij stuk gehouden, het plan was het gevolg. Helaas heeft het plan kennelijk niet het beoogde effect. De cijfers werden niet beter, afstemming is – ook ik haal mijn informatie op voordat ik iets vraag – een illusie, net als samenwerking binnen zijn club en het beloofde regelmatige onderlinge overleg en evaluatie van zijn plan.
Vandaag dezelfde stereotiepe reactie. In de docentenkamer iedereen gelijk proberen aan zijn kant te trekken. Politiek schouwspel. Tig andere aspecten op de agenda zetten maar vooral niet in de spiegel kijken die je krijgt voorgehouden. Het doen voordoen dat anderen hun werk niet doen. Sterker nog: verwijten dat ik mijn werk niet goed doe. Geen voortrekkersrol, geen ideeën, geen leiding, geen structuur.
Maar ach: dit zegt hij niet tegenover mij. Hiermee zoekt hij zijn oude maatjes op. Dakduif die in hetzelfde clubje zit en lekker meehuilt. BAS die hem overduidelijk niet aan kan en niet in staat is om hem op zijn nummer te zetten. Wat een brevet van onvermogen als je dit toestaat aan het einde van een pauze waar nog tig andere mensen eromheen staan. In het aansluitende gesprek met mij haar schouders ophalen en zeggen: ‘Ach, je weet hoe God is.’ Ja, dat weet ik inderdaad. Dat betekent echter niet dat ik het moet accepteren. Aangegeven dat ik me niet gesteund voelde op dat moment door haar. Of ze ook vond dat de vragen overbodig waren, de analyse niet deugde of ik niet functioneerde? Nee, drie keer nee, was het antwoord…
Later op de dag een mail van God. Hij had al genoeg plannen gemaakt. Hier moest ik het mee doen en vooral eens naar mijn team en naar mezelf kijken. Dat ontbrak namelijk in mijn analyse. Welk team? Al die vijftig docenten die lesgeven in mijn afdeling? Of het team van docenten die niet in staat zijn om hun beloofde afspraken na te komen?
Niet reageren. Vooral niet gelijk op ‘beantwoorden’ klikken en losgaan. Wat een flapdrol, zelfingenomen, zichzelf overschattend maar vooral zielig. Machogedrag ten top van een mietje.
Tegen het einde van de dag liep hij twee keer langs mijn kantoor en keek naar binnen. Bij de derde keer kwam hij binnen. ‘Ben je druk bezig?’ ‘Ja, onwijs. Ik heb nu geen tijd voor jou.’
De alom bekende actie van terugroeien. Prima, ga maar roeien. Vooral totdat je uit mijn gezichtsveld verdwenen bent. Ik ga dit niet meer accepteren. Ik heb er schoon genoeg van. Iemand die zich dermate onprofessioneel opvoert en denkt dat een kort en nietszeggend sorry genoeg is. Iemand die de zaak persoonlijk maakt waar het gaat om de zaak. Ik trap er niet in.
Dit wordt een leuke morgen. God in zijn mandje sturen. Mag hij samen met Pip mama BAS verwennen. Lijkt me een goede taak voor die twee.

Molens

2011-05-02T11:15:00.002+02:00

Vakantie. Heerlijk gevoel. Uit de molen. De molens waar je tegenaan mag vechten. Af en toe lukt dat, af en toe lukt dat niet. Op zich al een deprimerende gedachte dat je tegen molens moet vechten. Helaas wel te vaak de realiteit. Molens van onbegrip. Molens die maar door blijven draaien, blijven babbelen, blijven malen.

Keer op keer proberen de molen tot stilstand te manen. Houd nou eens op met doordraaien. Schrikbarend als stuiterbal al berekent hoe vaak zij nog met BAS om de tafel moet dit schooljaar. Teken van frustratie. Geen witte vlag, dat niet. Maar een duidelijk vermoeden dat alle signalen genegeerd worden, een uiting dat praten niets oplevert, een boodschap van wantrouwen. Terecht. Spiegelen helpt niet. Verwijt en venijn als wapenkeuze van de ander. Die het steeds maar heeft over hakken in het zand, die voortdurend maar zanikt over mopperen, die permanent maar klaagt over geen medewerking. Prima. Stel dat dit zo is. En dan? Benoemen is één. Stel dat dit gevoel zou kloppen. En dan? Laat je het erbij? Of probeer je soms te achterhalen waarom dat zo is?

Planning is ronduit slecht. Communicatie is ronduit slecht. Dragvlak creëren kan ze niet. Haar eigen aandeel onder ogen zien wil ze niet. Ze wil dat mensen iets doen, ze wil dat de ander het allemaal oplost. En als dat vervolgens niet gebeurt? Dan is het einde in zicht. Erover in gesprek gaan zou een mogelijkheid zijn. Proberen te achterhalen waar de weerstand vandaan komt, overeenkomsten benoemen, verschillen op tafel krijgen, rekening houden met de ideeën van anderen. Er is zo weinig voor nodig. Een beetje tijd, een stuk openheid en enige vorm van zelfreflectie. Volgens mij zijn dat geen zaken of competenties die een absolute topper eisen. Zeker na de zoveelste training of coaching…

Het spel van een goede leidinggevende. Waarom is dat nou zo? Welke mogelijkheden heb ik? Wat wil ik en hoe zorg ik evoor dat dit gebeurt? Herhalen van verwijten zorgt er zelden voor dat mensen bewegen. Erkenning en herkenning past eerder bij ontwikkeling.
Dat mens heeft zo veel managementboeken gelezen. Alleen: er iets van begrijpen is vers twee.

Na de vakantie heb ik ook een gesprekje. De vorige was op zich al een openbaring. Als punten waar ik tegenaan loop had ik zwart op wit neergezet dat wederzijds ontbreken van vertrouwen een belangrijk punt voor mij was. Het was een half uur om de hete brei heen praten van haar kant. Andere punten op de agenda breed uitmeten om dit onderwerp te omzeilen. Helaas is vertrouwen geen eiland dat je kunt omzeilen. Het is het water waarop je vaart. Geen hindernis maar de basis om je schip niet te laten stranden. Als het vertrouwen niet diep genoeg is beland je op gegeven moment op een zandbank. Dan wordt het moeilijk om het schip weer vlot te krijgen.

De agenda hoeft ik niet aan te passen. Vertrouwen blijft er gewoon op staan. Of beter: het ontbreken ervan De nodige vragen heb ik net al opgeschreven. Afschrijven en voorbereiden tegelijk. Een blog ter voorbereiding op een scheepsbreuk…

Maar nu eerst: vakantie. Lekker uit de molen. Straks weer een ronde.

leerzaam <-> hardleers

2011-04-29T10:21:00.001+02:00

Wat een leerzame dag toch weer. Leuk, inspirerend om sommige collega’s bezig te zien. Zelf een taak oppakken en ondanks alle moeite en drempels doorpakken. Kleine hindernissen overwinnen en een project tot een enorm succes maken. Ik mocht het meemaken. Van dichtbij. Zelfoplossend vermogen. Hier en daar een vraag, advies of compliment en ze gaan. Geweldig. Collega’s in hun kracht. Succesbeleving voor iedereen. Maar vooral voor diegene die het gedaan heeft. Ook al beseft die het nog niet. Succeservaring is toch wel de belangrijkste factor om je motivatie omhoog te houden. En heel bijzonder maar helaas nog te vaak te realiteit: vreemd kijken als ze een compliment krijgen. Alsof het de gewoonste zaak van de wereld is als je een project gaat trekken. Bijzondere mensen. Leuk en inspirerend om mee te werken.
Of een jonge collega die probleemloos de leiding neemt over een aantal andere collega’s om iets te organiseren en op poten te zetten. Een mail en ze gaat. Geen gezeur over uren, taakuren, in de min staan. Gaan voor een gezellig feest. Taken in kaart brengen, verdelen, zelf een grote rol voor jezelf wegleggen en zo het goede voorbeeld geven. Geweldig. Ook dit leuk en inspirerend. Je eigen succes bouwen. Zo kan het ook.
Een gesprek met de ijskoningin. Leerzaam en inspirerend. Iemand die de acht rollen die ik gisteren beschreef allemaal beheerst. Afhankelijk van de vraag met wie ze aan tafel zit en wat er gedaan moet worden. Een leerstuk in het beperken van ruimte. Begrip en beperking tegelijkertijd. Kwaliteitstijd noemde ze het. De zaak was zo eenvoudig niet. Sterker nog. De zaak die ik met haar moest bespreken speelt al enkele jaren. De complimenten die ik kreeg steek ik graag in mijn zak. Resultaat van keihard werken. Aan mezelf maar ook aan en met de ander. Maar nu moet er een nieuwe stap worden gezet. Moeizaam omdat de ander moeilijk reflecteert. Hoe je iemand kunt dwingen om te reflecteren. Nou ja simpel. De ruimte beperken. Iemand die met zijn neus voor de muur staat moet zijn gezicht wel naar links of naar rechts wenden. Simpele beeldspraak waar een wereld aan inzicht achter zit. Leren komt van ‘Au’. Hier hou ik van. Inspiratie, duidelijkheid omkleed met een duidelijke handreiking. Kort, krachtig, tot de verbeelding sprekend. Iets waar je verder mee kunt. Geen ‘hoe los je dit op’ of ‘wat ga je ermee doen’?
Maar dit maakte het gesprek nog niet zo bijzonder. Hierom is de ijskoningin bekend. Zo maak ik haar vaker mee. Wat opviel was dat zij op de praatstoel zat. Normaal gesproken deponeert ze een stelling of een vraag waarmee jij aan de slag moet. Met twee of drie vervolgvragen beperkt ze de ruimte zodat je snel bij de kern komt. Wat een verademing vergeleken met tweeënhalf uurtjes babbelen over koetjes en kalfjes. Inspirerend omdat ik anders vooral te maken krijg met een leidinggevende die maar een manier van leidinggeven beheerst. Over de schutting flikkeren, uiterlijke machtsvertoon zonder inhoud en oog voor de medemens. Het intelligente boekje dat ik gisteren kreeg beschrijft de moeilijkheid van leidinggeven in een school. Het probleem is dat er alleen maar mensen werken en met elkaar omgaan. Dit maakt behoud van relatie zo belangrijk. Je moet immers verder met elkaar. De vuistregel voor leidinggevenden en docenten is dan ook tamelijk eenvoudig: hard op de zaak en zacht op de mens. Mijn leidinggevende draait dit permanent om. Inhoud wordt verwaarloosd. De mensen worden afgesnauwd. Hardleers in plaats van leerzaam. De baas verschuilt zich achter haar functie. Typisch voorbeeld. De baas wil iets hebben en wel binnen enkele uurtjes. Waarvoor die het wil hebben wordt dan weleens gevraagd. Omdat ik er recht op heb komt dan als antwoord. Prima. Maar dat vroeg ik niet. Elk gesprek is dan eigenlijk al beëindigd als het zo begint. Dit is niet de ruimte beperken. Dit is een muur opbouwen en je eigen weerstand creëren. Maar ach: dit doet ze wel goed…
Zoals gezegd: het gesprek met de ijskoningin ging dit keer helemaal anders. Door mijn vragen lag de ruimte wijd open. Exploreren, proberen te achterhalen welke ideeën en denkbeelden bij haar leven en hoe zij tegen bepaalde zaken aankijkt. Dat is mijn favoriete kwaliteitstijd. Op gegeven moment benoemde ik het. Ja, hier zat ook iets in, gaf ze toe. Alleen heb je die tijd niet altijd. Enorm leerzaam om dit mee te maken. Leren van elkaar en met elkaar. En een baas die dit ook helemaal niet vervelend vindt. Iemand die open staat voor andere inbreng en dit niet als persoonlijke aanval ervaart. Dan kun je het hebben over inhoud.
Wat een leerzame dag toch weer vandaag.

Probleem? Probleem!

2011-04-28T19:19:00.000+02:00

Een moeilijke vraag of een moeilijke situatie. Dat is de omschrijving die mijn woordenboek geeft als ik het woord probleem opzoek. Een moeilijke vraag hoeft niet per definitie een probleem te zijn. Tenzij dat je baas bent of een bord voor je kop hebt. In sommige gevallen komt dat helaas op hetzelfde neer…
Vandaag heb ik drie petten op.
Pet 1:
Mensen kunnen best oplossingen bedenken. De reden waarom dat niet gebeurt is dat zij vaak het probleem niet zien of niet als dusdanig herkennen ofwel accepteren. Een lesje uit mijn coachingskalender vandaag. Wel zo toepasselijk. Vooral in een fase waarin de twijfels toenemen. Twijfel over juist handelen. Nee, twijfel over de mogelijkheden die je hebt, krijgt, benut of laat liggen. De ruimte die je geboden krijgt, die beperkt of helemaal niet gegeven wordt. De rol die je mag, moet, kunt vervullen en de rol die je krijgt toegediend, toegewezen of opgelegd. De invloed die je kan en wil uitoefenen op allerlei processen in de school waar ik werk. Twijfels die blijven en sterker worden naarmate het schooljaar vordert. Gesprekken met deze en gene. Natuurlijk weet ik ook wel dat ik een aantal zaken goed doe. Natuurlijk is het glas niet alleen maar half leeg. Maar het gevoel van onvrede blijkt dit jaar wel de rode draad te zijn. Bij mij persoonlijk maar ook bij heel veel mensen met wie ik praat. Voor de gein zei ik gisteren dat het niet zo is dat we elkaar de put in praten. We zitten er al in. Voor mij persoonlijk in ieder geval wat mijn werksatisfactie betreft.
Pet 2:
Tegelijkertijd kreeg ik vandaag ook nog een boek in mijn postvak. 59 VO modellen voor maatwerk en motivatie. Nog een inspiratiebron. Een boek dat ervaringen van scholen en schoolleiders die een veranderingsproces hebben doorgevoerd verzamelt. Echt interessant. Op pagina 35 kwam ik een interessant schema tegen. Het beschrijft acht verschillende rollen die managers – ja helaas hoort mijn functie er ook bij – in een schoolorganisatie kunnen hebben. Hoe meer rollen iemand beheerst hoe beter hij is. De ontwikkelaar van het schema onderscheidt twee assen. Horizontaal de gerichtheid van iemand, d.w.z. meer intern of extern gericht. Op de verticale as onderscheidt men flexibiliteit of beheersing. Ertussen zitten dan de rollen die iemand aanneemt. Je kunt in principe vier systemen onderscheiden die iemand hanteert. Intern gericht volgens het zogenaamde Human Relations Model of intern proces model of extern gericht met een open source model dan wel een zogenaamd rationeel doel model. Vele wegen leiden naar Rome. Iedereen heeft talenten en voorkeursgedrag. Het verbaast mij geenszins dat mijn favoriete rollen lijnrecht tegenover die van mijn leidinggevende te vinden zijn. Positief bekeken zou dit een enorme winst kunnen betekenen. Als er wederzijds voldoende vertrouwen was om elkaars talenten te benutten. Maar dan krijg je te maken met de rollen die je krijgt opgelegd of toegewezen in een organisatie zoals de mijne. Meedenken mag. Maar alleen als het gevraagd wordt. Voor de rest overheerst er controle en over de schutting flikkeren. Een baas die vooral gericht is op de externe factoren zoals aanmelding, examenresultaten en de directie die ook steeds meer een factor schijnt te worden die niet meer bij de school hoort. En ikzelf die zich het liefst bezig houdt met de mensen waarmee ik samen moet en mag werken. Coaching, begeleiding en een poging tot stimulatie. Gericht op de ontwikkeling en minder op beheersing, controle en het behouden van de status quo.
Pet 3:
Men zegt dat macht een overschat begrip is. Macht is eigenlijk niets anders dan invloed uit kunnen oefenen, zeker in een westerse organisatie. De invloed die je hebt en krijgt gebruik je om je eigen ideeën te verwezenlijken, middelen ervoor te verkrijgen of mensen te winnen die samen met jou die ideeën willen uitwerken. En hier komen de twee eerdere petten bij elkaar. In een organisatie die steeds meer gericht is op controle en beheersing zal ik mijn gedrag enorm moeten aanpassen of veranderen. Dit is de moeilijke situatie die omschreven staat aan het begin. Een rol die je krijgt toegewezen en opgelegd waarin je niet happy wordt. Een rol die bestaande talenten onderbelicht. Een rol die andere kwaliteiten vereist. Kwaliteiten waarvan ik in hoge mate betwijfel dat ik ze allemaal heb. Of anders gezegd: kwaliteiten die ik wellicht wel heb maar die ik niet zo graag benut omdat de visie erachter niet de mijne is. Ontwikkelen ontstaat niet door permanente controle. Ontwikkeling heeft ook te maken met vallen en opstaan.

De essentie staat in de inleiding van het boek dat ik in mijn postvak vond: ‘Onderwijs gaat over het omgaan met verschillen. Verschillen in karakter, in ambitie, in interesse en in kunnen.’
De vraag is alleen hoe er wordt omgegaan met verschillen. Is dit een moeilijke vraag? Definitie van een probleem dus.

Das war noch nicht alles

2011-04-05T08:47:00.000+02:00

Vandaag mocht het dan eindelijk zo ver zijn. In het babbeluurtje begon BAS over het zogenaamde sectiereglement. Wederom een stuk dat ongegeneerd over is genomen van iemand anders. Op de zusterschool is dat stuk klaarblijkelijk al een keer besproken. BAS had het ter bespreking op de agenda gezet. Alleen: je kunt pas iets bespreken – en zeker een reglement – als alle deelnemers van zo’n vergadering beschikken over een dusdanig stuk, liefst vooraf zodat je niet ter plekke hoeft te lezen. Dat was - officieel – helaas niet het geval. BAS had kunnen zweren dat ze het al een keer had voorgelegd. Nee, dus. Weer een week uitstel. Ter bespreking tijdens de volgende agenda werd het dus digitaal rondgestuurd. Achter de feiten aanlopen is hier een ander woord voor. Tegelijkertijd kregen namelijk alle sectievoorzitters al de opdracht om allerlei zaken te bespreken en om een plan op te stellen waar het reglement om vraagt. Vaag zoals het BAS betaamt werd de opdracht geformuleerd. Enkele mensen hebben de neiging om bij de uitvoering van de opdracht dezelfde nauwkeurigheid en nauwlettendheid als BAS te laten zien. Liefst met de zelfde souplesse die BAS hanteert als het gaat om zaken als op tijd af of SMART geformuleerde doelen. Tijd is vooral een arbitraire aanduiding en inhoud een vies, besmettelijk iets. En als er twintig april als datum wordt genoemd wil dat zeggen dat je rond de meivakantie een keer gaat nadenken over het uitschrijven van zo’n vergadering om vervolgens een uur te brainstormen over de aanpak om vervolgens een datum vast te stellen voor een eerste brainstormsessie over het plan en de te nemen acties. Goed voorbeeld doet goed volgen, toch?
Ik had het document dus geopend toen ik verbaasd keek naar de datum waarop dit reglement kennelijk was vastgesteld. 21 november 2011 staat er daadwerkelijk bovenaan. Surprise surprise. Iemand met een glazen bol aan de leiding. Iemand die nu al kan voorspellen wat er over pakweg zeven maanden in een vergadering vastgesteld gaat worden. Maar dat is marginaal. Het toont in wezen alleen maar aan dat dit stuk schaamteloos is gekopieerd. De weerstand zit hem meer in de inhoud. Maar ook dat is niet de waarheid. De weerstand zit hem in de veranderde rol die een heleboel mensen opeens in de schoot krijgt geworpen. Ook op dit niveau: controle, aanspreken, over de schutting flikkeren. Mensen krijgen opeens leiding en moeten collega’s aanspreken. Dat is best eng. Alleen: een dusdanige wijziging in taak betekent dat een dergelijk reglement ook voorgelegd moet worden. Formeel is het - helaas – zo dat alle onderwijskundige veranderingen dan wel veranderingen in taken of de vergoeding ervan door de schaduwdirectie goedgekeurd moeten worden. Nu heeft BAS maling aan de schaduwdirectie maar dat heeft haar al een keer bijna een pareltje gekost. Alleen door allerlei dure toezeggingen kreeg het plan alsnog goedkeuring. Nu dus weer een plan of beter: een kopie van een plan. Sectievoorzitters en middenvelder krijgen een behoorlijke verandering in hun taak. En ja: helaas hebben we zoiets als een taakbeleid en ja: helaas moet zo’n taakbeleid elk jaar opnieuw worden vastgesteld en ja: helaas is er net weer bezuinigd en ja: helaas zal er geen financiële ruimte zijn om de taak van sectievoorzitters nog meer uit te breiden. Stukje wanbeleid dat op de schop gaat of door tegenwerking niet uitgevoerd zal worden. Zo zie ik het gebeuren. Jammer want dat er op dit vlak iets moet gebeuren is glashelder. Het is alleen de zoveelste poging van BAS die aantoont dat zij nog steeds niet begrepen heeft dat draagvlak creëren geen losse kreet uit een managementboek is. Allen hoe je dat doet heeft BAS nog niet begrepen. Over de schutting flikkeren staat niet in het lijstje.

Voor de rest een intensieve dag met veel gesprekken. Gesprekken met veel verschillende mensen: collega’s, leerlingen, ouders. Moeizaam gesprek met de collega die elk jaar weer in dezelfde valkuil trapt. De collega die al zo vaak tegen de muur gelopen is dat je telkens weer hoopt dat die toch een keer een lesje leert hiervan. Moeizaam om telkens weer wantrouwen en valkuilen zichtbaar te maken en de blik te richten op eigen gedrag. Niet leuk maar wel part of the job. Een opbouwend gesprek met iemand die gekwetst is. Gekwetst over de minachting die beleefd wordt. Gekwetst door de manier waarop zaken gaan. Ook hier komt BAS verschillende keren aan bod. De ruzie liep kennelijk zo uit de hand dat de ijskoningin diegene moest opvangen om te lijmen. Een gezamenlijke actie van BAS en haar slaafje had ervoor gezorgd dat er een flinke breuk zichtbaar werd tussen diegene die bepaalt en diegenen die uitvoeren. Ook hier weer eens geen draagvlak maar gedemaskeerd venijn. Fijn als de ijskoningin dit ook een keer hoort en ziet. Het gesprek dat ik zelf met de ijskoningin moest voeren. Luchtig van toon maar zakelijk, bijna ijzig wat eventuele consequenties betreft. Niet voor mij – gelukkig. Die situatie had ik anderhalf jaar geleden. Maar wel voor iemand die ik moet begeleiden. Een fijn gesprek met iemand die me zeer dierbaar is. Iemand die vol overgave de zaken doet die moeten gebeuren. Een zelfverzekerde buitenkant maar een kwetsbaar iemand van binnen. Iemand die elke dag een knuffel verdient maar veel klappen heeft gevangen. Gelukkig pakt die de draad heel goed op en komt ook weer aan zichzelf toe. Het doet me goed om dat te mogen zien en te mogen meemaken.
En nog veel meer gesprekken. Helaas niet met twee anderen die ik zo nodig moet bellen. Mopperkontje die het zwaar te verduren krijgt momenteel en de sterke lieve vrouw die met overgave en al haar energie vecht tegen wat onze leerlingen zo dolgraag bij elk scheldwoord toevoegen om het effect te vergroten. Ik moet bellen. Ik zal bellen. Maar nog veel belangrijker: zij zal de strijd winnen. Met overgave en energie. Ik verheug me nu al op de dag dat zij er weer volledig terug is en ik in een hele andere context een blog met dezelfde woorden mag beginnen zoals vandaag:
Vandaag mocht het dan eindelijk zo ver zijn…

Paracelsus

2011-04-01T14:57:00.000+02:00

Paracelsus wordt algemeen als de grondlegger van de toxicologie beschouwd. Zijn stelling luidde dat de dosis het vergif maakt. Uiteindelijk, zo Paracelsus, is namelijk alles giftig. Het komt aan op de dosis en de duur die je blootgesteld bent aan toxicologische stoffen. Een ander uitgangspunt is dat je gif het beste met een tegengif bestrijdt. Een derde variabel in het bepalen van de gevaarlijkheid van een gif is de manier waarop het gif wordt toegediend.
Het vergif waar ik wekelijks aan blootgesteld wordt werkt auditief. Het zijn woorden die werken op de biochemische processen in mijn lijf. Hoofdpijn en intellectuele onderverzorging kunnen het gevolg zijn. Veelal gaan de losse kreten gepaard met een onnodig zenuwenslopende zingzang die vooral in de zuidelijke streken van dit kleine kikkerland bekend zijn. De mensen daar hebben een zekere immuniteit verworven tegen deze zinzang. We kennen dat van hooikoorts. Door juist stoffen toe te dienen waarop je allergisch reageert, kun je op gegeven moment zelf antigenen ontwikkelen. Op die manier heb je minder last van je allergie. In sommige gevallen kun je die zelfs overwinnen. Nu ben ik niet van plan om Limburgs te leren. De toediening van allergische stoffen gebeurt zoals gezegd wekelijks. Ik noemde het regelmatig dom blabla, babbelen, kretologie. Dat is de toedieningmanier. Het is in principe de ziekte taal. Taal van zijn betekenis verlost. Ze stijgt op en gooit achter zich de ladder weg. Daar hangt ze dan in de boom, de gordijnen of op de kast en grijpt zich aan de rug. Een acute spit. Moeilijk kan diegene die de kunst van zuiver formuleren niet beheerst zich bewegen door de zin en inhoud van overlegmomenten. Hulpeloze taalbewegingen zijn het gevolg. Venijn en taalvergif zijn het gevolg. De ziekte slaat om zich heen. Verbanden haperen, verdwijnen. Afwezigheid van zin en inhoud. Taal verlost van elke betekenis is afwezigheid van zin, inhoud en intellect. Dom blabla, kretologie, babbelen dus.
De Duitse filosoof Wittgenstein schreef ooit dat de grenzen van onze taal de grenzen van ons denken bepalen. Wat we niet kunnen verwoorden, kunnen we niet denken. Daar waar denken stopt begint het dromen.
De dosis en de duur van het vergif kunnen leiden tot verlamming. De lamlendigheid van het denken en het slome, onhandige en ongeïnspireerde verwoorden van taal bij de ander werken op mijn gemoed, mijn motivatie.
Het enige tegengif is taal. Taal in vragende vorm. Verheldering vragen over iets dat glashelder is. Hoe vraag je iemand naar zijn eigen onvermogen? Hoe vraag je naar een doodlopende weg? Hoe verwoord je wantrouwen? Wantrouwen ten opzichte van kunde? Hoe lang blijf ik resistent tegen het vergif van zinverloste taal, Zuid Limburgse zingzang en vleesgeworden domheid?
De giftigheid van een stof is niet direct te meten, het is alleen proefondervindelijk vast te stellen. Dit slaat op de duur die je blootgesteld wordt aan vergif. Het meest bekende criterium voor giftigheid is de zogenaamde letale dosis, de LD50. Deze dosis houdt in dat vijftig procent overlijdt aan de toegediende dosis. Ethisch gezien vinden wij het onwenselijk is om de LD50 bij mensen te bepalen. Maar: mensenproeven zijn het momenteel. En ik ben een proband.
Gif bestrijdt je met tegengif. Een goed voornemen. Eind maart. Taal bestrijden met taal. Domheid met domheid. Pingpong dus. Er zal één uitzondering zijn: persoonlijk venijn dient bestreden te worden met genadeloze zakelijkheid. Speelt de ander het op de man ligt de inhoud wijd open. Inhoud die verwoord wil worden, inhoud die gedacht wil worden. Hiervoor is meer nodig dan een taalverlosser die taal beschouwt als goedkoop middel om ondoordachte plannen over de schutting te flikkeren. Laten we beginnen met een proef. Wat is de letale dosis bij BAS? Taal is een experiment. Experimenten mislukken. Of brengen iets nieuws tevoorschijn. Inzicht is veel gevraagd. Vertrek is onwaarschijnlijk. Duidelijkheid zal al pure winst zijn. En dat is wat Paracelsus ook creëerde.

Achterdeuren en achterdocht

2011-03-31T09:06:00.002+02:00

Achterdeuren en achterdocht. Twee woorden die kenmerken wat er momenteel allemaal gebeurt. Het zou evengoed de titel van een drama kunnen zijn. Dit drama dat veel weg heeft van een soap met een hoofdrolspeler op gezwollen enkels in de rol van ballerina. Elk klassiek drama bestaat uit drie bedrijven. In een eerste bedrijf wordt de basis gelegd voor het latere drama dat zich moet voltooien. Veelal komt de dramatische held terecht in een dilemma, een onoplosbaar probleem waarin keuzes gemaakt moeten worden, pijnlijke keuzes, keuzes die de held dichtbij de ondergang brengen. In het tweede bedrijf worden zaken langzaam maar zeker op de spits gedreven, het dilemma wordt groter, de noodzaak om pijnlijke keuzes te maken wordt noodzakelijk, de held komt in het nauw. Tot slot voltooit elk drama zich in de zogenaamde catastrofe, de onvermijdelijke ondergang van de held.
Het eerste bedrijf:
Een bijeenkomst vlak na de vakantie vormt de eerste scene. Onhandig, onwetend, ongeïnspireerd probeert BAS iedereen te overtuigen van de noodzaak van veranderingen. Een aankondiging van een plan, een slachtplan om een drama te voorkomen is het gevolg. Daarna wordt het stil. De held is bezig met het opstellen van de redding. Een plan is het gevolg.
Een plan dat is goedgekeurd vormt de wankele basis voor het verdere verloop van het drama. Dit plan omschrijft in grote lijnen hoe resultaten verbeterd zouden kunnen worden in de school waar ik werk. Het plan werd afgekeurd. Te veel algemeen blabla, te weinig concreet, niet meetbaar, niet controleerbaar was het oordeel van de schaduwdirectie. Een addendum was het gevolg om goedkeuring te verkrijgen. Een addendum dat dikker is dan het plan zelf. Dat is op zich al amateuristisch. Stel je voor je maakt een toets – of voor mijn part een examen – dat je met een erratum van enkele pagina’s moet aanvullen. Voor elke docent zou dit een afgang betekenen. Nou, dat doen we wel opnieuw. Bij een leidinggevende wordt dat kennelijk getolereerd, vooral als die deel uitmaakt van een directie. De belofte werd gemaakt dat plan en addendum samengevoegd en aan een ieder gepresenteerd zouden worden. We zijn pakweg twee maanden verder. De situatie: alleen een kleine selecte groep kent het plan plus addendum. De rest kent alleen het plan. Het oordeel over dit plan was: te veel algemeen blabla, te weinig concreet, niet meetbaar, niet controleerbaar. De concretisering zit in het addendum. Maar dat kent maar weinig mensen. De grote massa mag dus eigenlijk doormodderen. In het plan werd een grote nascholing aangekondigd om mensen tools in handen te geven. Een tool waarmee een kwaliteitsslag gemaakt zou kunnen worden. In wezen is deze tool een gereedschap om te monitoren waar je mee bezig bent. In het addendum worden allerlei maatregelen aangekondigd. Maatregelen die financieel twijfelachtig zijn, pedagogisch een stap in het verleden en kwalitatief ondoordacht. Meer repressie leidt niet automatisch tot meer kwaliteit is de kritiek die een aantal mensen uit. De held echter volgt zijn koers. Recht door zee.
Dit klinkt allemaal wellicht al tamelijk vaag. Buitenstaanders schudden hun hoofd. Zij zijn niet alleen. Intern wordt er ook met grote regelmaat met het hoofd geschut. Het toneel is dus klaar. BAS begint een drama dat haar ondergang zal betekenen. Tijd dus voor:
Het tweede bedrijf
Bij het uitvoeren van allerlei maatregelen worden coördinatoren aangesteld. Het digitale centrum van de school kan amper gebruikt worden omdat er permanent leerlingen verplicht aan hun huiswerk moeten werken. Met You Tube en MSN tot hun beschikking. Een lid van de schaduwdirectie krijgt de verantwoordelijkheid over de jongere leerlingen die verplicht worden om huiswerk op school te maken. Middenvelders worden verplicht om hun overwegingen voor te leggen voordat maatregelen worden genomen, leerlingen worden aangenomen. Eens in de twee weken moeten de middenvelders verantwoording afleggen over hun doen of laten bij BAS. Een farce. De besprekingen zijn wederom meer babbeluurtjes. Kwantiteit in plaats van kwaliteit. De beslissingen die BAS wil nemen is het ja knikken op de voorstellen. Een amateuristische manier van overzicht proberen te verkrijgen en een illusie van leidinggeven. Maar BAS gaat verder. Recht door zee. De secties moeten een grotere rol krijgen. Twee bijeenkomsten met de sectieleiders zijn het gevolg. Een goedkoop knip- en plakwerk van de zusterschool wordt gepresenteerd, besproken, onderuit gehaald, aangevuld in de veronderstelling dat de aanvullingen serieus worden genomen. Deze week dan de verrassing. Het goedkope knip- en plakwerk wordt nagenoeg ongewijzigd naar alle sectieleiders gestuurd, vergezeld door een aan vaagheid bijna niet te overtreffen opdracht. De aangekondigde nascholing voor de benodigde tools is inmiddels een stille dood gestorven. En ernaast probeert BAS een aantal taken, verantwoordelijkheden, werkzaamheden via een achterdeur bij de middenvelders of sectieleiders te droppen. Zo doorzichtig, zo goedkoop. Verandering van taken en beleid? Hier heeft de schadwudirectie in principe invloed op. Alleen: daar heeft BAS geen boodschap aan. Een held die recht door zee wil heeft geen tijd om allerlei havens te bezoeken om mensen daar te verblijden met de goede boodschap van 'Resultaten in de lift' en de gevolgen ervan.
Parallel moeten er allerlei zaken gebeuren. De directie heeft in haar wijsheid besloten dat betere resultaten best gerealiseerd kunnen worden door pakweg twintig procent minder les te geven. Minder les, betere resultaten. Zo lijkt de nieuwe leus. Docenten vertrekken, nieuwe docenten zouden aangenomen moeten worden. Maar dat duurt. En duurt. En duurt. Docenten worden ziek, vervanging zou geregeld moeten worden. Maar ook dat duurt. En duurt. En duurt. Tientallen gesprekken worden gevoerd. Iemand wordt aangenomen en na twee weken weer naar huis gestuurd. Aanmeldingen blijven achter ten opzicht van vorig jaar. Resultaten van de zittende leerlingen zijn niet bepaald positief. Ongekende percentages zorgleerlingen – de directie blijft roepen: We zijn geen zorgschool. Zorggelden verdwijnen in een zwart gat en BAS kan geen opheldering geven over de vraag waar dat geld is gebleven. Ondertussen een nieuwe docentenkamer. Een koffieoorlog. Geen rookplek meer. Een schandvlek is het gevolg. Docenten die voor de school roken. Geen gezicht, vindt BAS en deelt dit diverse docenten mee. Hoofdschudden is weer eens het gevolg. Een treurige held als je niet meer serieus genomen wordt…
De bodem is bereid voor het derde bedrijf. De laatste fase van het jaar begint. Of de resultaten beter worden kan wellicht al volgende week worden voorspeld. De laatste cijfers van het schoolexamen worden binnen een maand vastgesteld. De prognose zal boekdelen (kunnen) spreken. Mensen hebben hun messen geslepen. Maar nog houdt iedereen zijn mes verstopt. Hakken gaan in het zand. Enkele sectieleiders geven aan niets te kunnen met de vage opdracht. Verslagen die de kwaliteit van een allereerste werkstuk van een zwakke brugklasser zullen hebben liggen in de lijn der verwachting. Een vinkje als dit gedaan is. De verwachting is bij bijna iedereen dat het toch niet uitmaakt wat in zo’n verslag staat.
En dan is het straks aan een ieder om de balans op te maken. Of dit leidt tot de ondergang van de held? Ik weet het niet. Als dit een drama is, zal dat het logisch gevolg zijn. Als dit echter een soap is kan dit nog jaren duren. Goede tijden slechte tijden is volgens mij ook al gevoelde twintig jaar dagelijks op de buis…

slooppremie

2011-03-24T14:34:00.001+01:00

Bestaat de slooppremie eigenlijk nog? Ik zou me daar best voor op kunnen geven momenteel. Een aantal jaren op de rug. Op zich doet die het nog redelijk maar bepaalde onderdelen zijn straks aan vervanging toe. Misschien wel een gunstig moment om me weg te geven. Geen idee hoeveel je er nog voor vangt. Met een gunstige financiering krijg je misschien wel een nieuwe. Maar nee: ik ben al gesloopt. Elke middag opnieuw. De energie ontbreekt aan alle kanten. Een auto met een lekke tank. Op gegeven moment blijft die gewoon staan. Of die gaat liggen. Zoiets. Er zijn weinig zaken waar ik momenteel energie van krijg. Koude kunstjes zijn het voor het merendeel. Het is allemaal al een keer langs gekomen. De oudergesprekken zijn al tientallen keren gevoerd. De gezichten tegenover mij veranderen, de gesprekken blijven hetzelfde. De babbeluurtjes blijven doodlopende cirkeltjes. Week in, week uit hetzelfde. Er is geen vooruitgang. Wat valt er nog te ontdekken? Wat valt er nog te bewijzen, betwijfelen, bedenken? Op zich zijn er zat dingen. Alleen: de energie ontbreekt net zoveel als het vertrouwen dat het verandert. Er wordt eindeloos over de schutting geflikkerd. Elke week komt er wel weer iets nieuws. Dan moet dit gecontroleerd worden, dan moet dat worden aangepast. Een week verder komt er een directie die iets wil. En opeens heeft zelfs het stafbureau het idee dat het wel handig zou zijn als medewerkers een duidelijk beeld kregen van hun baan dit jaar. Wat moet ik eigenlijk doen? Waar krijg ik eigenlijk mijn salaris voor? Heb ik nog uren over of moet ik volgend jaar wellicht wat meer gaan werken? Het had allemaal al lang klaar moeten zijn. Maar nu komen er nieuwe taakoverzichten die besproken moeten worden. Er moet namelijk straks wel een handtekening worden gezet dat uren uitbetaald, overgeheveld of nog gevuld moeten worden. De rare situatie is namelijk dat de planning voor volgend schooljaar al geruime tijd geleden begonnen is. En dat terwijl we op heel veel vlakken nog in de startblokken van dit schooljaar staan. We hebben alleen het startsignaal niet gehoord. Want laten we eerlijk wezen: wat is er dit jaar eigenlijk al gebeurd, gerealiseerd, gestart? Niet zo veel, lijkt me. Een plan dat met veel bombarie is aangekondigd in september en in de besluitvorming is goedgekeurd is januari. Wat houdt het in? Toezicht, controle, maatregelen. Maar voor de rest? Ik betrap me er bijna dagelijks op dat ik een uurtje heb waar ik in mijn hoofd een vinkje zet. Oké, dat hebben we ook weer gehad. Vinkjescultuur. Het is gedaan. Geen navraag of het goed of slecht is gedaan. Geen notie of het zinvol is geweest. Het is gedaan. Punt. Lamlendigheid ten top. En wel op alle fronten. Ik zie nauwelijks mensen die enthousiast door de school heen lopen. Of die iets leuks presenteren. Moet het gedaan worden? Oké, een noodzakelijke zaak. Maar dan? Doen, vinkje, afsluiten. Ik moet oppassen dat ik niet bezig ben om zelf een vinkje te zetten achter te veel zaken. Een vinkje achter deze school. Zoiets. Momenteel overweegt de onvrede. Onvrede over stilstand, lamlendigheid, te veel dom blabla op beleidsterrein. De lijn is volledig weg. De koers daarentegen voor iedereen duidelijk. Rondjes maken. Cirkeltjes draaien. Ik zie een heleboel wegvloeien. Energie, bevlogenheid, betrokkenheid. Niet alleen bij mij.
De zinvraag dus die nog steeds op bezoek komt. Wanneer ga ik die nou eens beantwoorden? Vandaag een dappere poging bij het zogenaamde bilateraaltje. Geen respons, geen daadkracht. Veel begrip in gebaar en woord. Ja, het is soms erg lastig. Luister dan goed naar je lichaam en doe aan ontspanning ’s avonds. Fijn. Ontspanning die bestaat uit uitgeput op de bank hangen en dom naar de televisiebuis kijken.
Geen inspiratie, geen energie, geen perspectief. Vervelende drieklank. Tijd voor een slooppremie?

Besluiten

2011-03-19T13:46:00.002+01:00

Besluiten. Het lijkt niet zo makkelijk om ze te nemen. We noemen iemand besluitvaardig als hij in staat is om weloverwogen besluiten te nemen. Waarop baseert iemand zijn besluiten? Gevoelens? Argumenten? Overtuigingen? Hierarchie?
Niet zo lang geleden kregen wij allemaal op een nascholing te horen dat besluiten evidence based genomen moesten worden. BAS had hiervan gehoord. Een duur iemand – vanzelfsprekend een externe deskundige – had hierover gesproken. Dan gaat het meestal heel simpel. ´Zo gaan we dat ook doen´, is dan het nieuwe credo. Prima: besluiten die gebaseerd zijn op feiten, niet op aannames. Er zit echter een valkuil voor menigeen. Hoe verzamel je feiten? Wat doe je met de feiten die je hebt verzameld? Interpreteren, afwegen, naast elkaar leggen, rangschikken, analyseren. Dat zijn woorden die erbij horen. Plus eventueel nog een idee welke kant je op wil. Een richting, missie, visie en dit soort moeilijke woorden horen hier dan bij. Kortom: overzicht.
Feiten zeggen namelijk vooral iets over het verleden. De verzameling vertelt meestal iets over hoe het was. Of is. De rest is voorspelling. Besluiten neem je echter om een koers naar de toekomst te bepalen. Om dingen te verbeteren, te stroomlijnen, af te spreken. Een afspraak is per definitie gericht op de toekomst. Voortaan gaan we dit zus of zo doen. Het klinkt allemaal niet zo ingewikkeld. En toch lijkt het erop dat het nemen van principebesluiten een erg lastige zaak is. Je vastleggen heeft te maken met een overtuiging die je uit gaat dragen. En als je geen enkel overzicht hebt, als je geen koers kunt of wil bepalen, als je vooral wil blijven reageren op ontwikkelingen, dan is het nemen van goede besluiten lastig. Besluitvaardigheid is één van de centrale competenties waarover een goede leidinggevende zou moeten beschikken. Afgelopen week was echter weer een voorbeeld van samenwerken met iemand die geen besluiten kan nemen. Alhoewel: de besluiten worden wel genomen maar de weg naar het besluit is soms wonderbaarlijk. Alles wordt voorgelegd. Alles moet tegenwoordig worden voorgelegd. Alles moet minimaal zeven keer worden uitgelegd. En dan nog is het maar de vraag of het genomen belsuit voortkomt uit een overtuiging, gebaseerd is op feiten of op vage persoonlijke aannames of gevoelens. Hoe vaak krijg ik niet te horen ´ik wil hebben dat…´ Een dooddoener. Alsof de feiten zich gaan aanpassen aan wat je wil. BAS bewandelt permanent de omgekeerde route. De argumenten en feiten zijn tweederangs apsecten. Wat ze wil staat voorop. De kans is dan aanwezig dat je geneigd bent om de realiteit aan te passen aan je denkbeelden of droomwereld, de overtuiging die je zelf hebt op het moment dat je een besluit neemt.
Het was interessant om het te zien deze week. Er moesten een tweetal principebesluiten worden genomen. De argumenten waren glashelder. BAS zat te luisteren. BAS schreef enkele argumenten op. Getallen liegen meestal niet. De getallen gaven aan welk besluit genomen zou moeten worden. De argumenten waren gebaseerd op de principes die vooraf waren afgesproken. BAS had alleen maar één zorg. Of ze het goed kon verwoorden. Mensen zijn kritisch. Mensen willen kwaliteit zien. Mensen willen zien dat iemand weloverwogen besluiten neemt waardoor de organisatie beter wordt. Terecht. Daarvoor wordt een leidinggevende onder andere betaald. Als iemand dan vooral met een taalprobleem lijkt te zitten wordt het lastig. Maar het kunnen verwoorden heeft minder met een taalprobleem te maken. Dit kunnen verwoorden heeft te maken met gebrek aan inzicht. Ik vond het al verbazingwekkend toen de schaduwdirectie toestemming gaf aan een plan waarin vastgelegd wordt dat M. en ik alleen voorstellen mochten doen over de toekomstige leerlingen die zich hebben aangemeld. Het besluit hierover neemt BAS. Nu was het zo dat voor elke leerling individueel een besluit genomen moest worden. Als je praat over zo´n 175 aanmeldingen weet je hoeveel besluiten BAS had moeten nemen. Waarop baseer je het besluit om iemand aan te nemen? Welk argument heb je om iemand niet aan te nemen? Welke criteria gebruik je als je leerlingen een bepaald niveau toekent? Welke conclusies kun je trekken uit de verschillende toetsen die iemand gemaakt heeft? BAS keek alleen naar de befaamde cito score. Alsof dat alles is wat getoetst is. Alsof het ene getal alles zegt. Alsof dit ook het enige argument was dat wij hanteren. Dus werd het praten met iemand die eigenlijk geen verstand heeft maar het straks wel moet kunnen verdedigen ofwel verwoorden. Hopeloze missie.
Uiteindelijk kregen we sowieso onze zin. Praten met iemand die nergens verstand van heeft kan heel makkelijk zijn. Je verwoordt je argumenten, je legt uit waarom je iets hebt besloten en welke afweging je hebt gemaakt. Als de ander – BAS in dit geval – een onnozele vraag stelt geef je de vraag terug. Hoe zou jij dit dan aanpakken? Gebakken lucht en argumenten die geen hout snijden zijn het gevolg. En dan wordt toch vrij snel besloten om het besluit dat de ander heeft genomen over te nemen.
Het komt er dus op neer dat het plan van BAS een wassen neus is. Pro forma wordt er een schakel ingebouwd om voor iedereen de indruk te wekken dat wij de maken hebben met een baas die knopen kan hakken. Met iemand die zich verdiept in moeilijke vraagstukken en de goede beslissingen neemt. Het idee van een leider aan top. Iemand die besluiten kan nemen.
En iedere week wordt weer pijnlijk blootgelegd dat dit een illusie is. BAS is niet besluitvaardig. Ze heeft geen overzicht en ook geen visie. Ze wil alleen maar dat alles goed verloopt en zij met de successen naar de ijskoningin kan stappen om aan te tonen hoe prachtig zij alles voor elkaar heeft. Zolang de ijskoningin aan deze illusie mee wil werken zal BAS niet veranderen. En ook als de ijskoningn dit niet wil zal BAS niet veranderen. Bepaalde competenties heb je of heb je niet. Iemand die geen overzicht heeft en niet de competentie om systematisch gegevens te verzamelen zal dat ook niet binnen korte tijd leren. Docenten maken dat elke dag mee. Een leerling met het denkvermogen op mavo niveau zal geen chirurg worden. Soms ontbreekt gewoon iets. Dat is helemaal niet erg. Als je maar accepteert dat dit zo is. En deze acceptatie zal BAS nooit hebben. en dus zal BAS ook niet veranderen. En uiteraard ontbreekt nog minimaal 2 hersencellen om te beseffen dat er nog meer nodig is dan alleen maar acceptatie.

Ergebnisoffen

2011-03-15T08:11:00.001+01:00

Ergebnisoffen. Dit woord schetste mijn verbazing vanavond. Een minister op de televisie. Onder de indruk van de ramp die zich in de Japanse kerncentrales schijnt af te spelen heeft de regering van mijn thuisland de koers haar energiepolitiek veranderd. Geen half jaar geleden werd een verlenging van kernenergie besloten. Maar liefst vijfentwintig jaar langer mochten Duitse kerncentrales stroom blijven produceren. Een proteststorm was het gevolg. De oppositie – die het einde van de kernenergie had besloten toen ze nog in de regering zat – ging zelfs klagen. Nu treedt een bondskanselier voor de hoofdstadpers. Ze is nota bene natuurwetenschapper, afgestudeerde natuurkundige zelf. Ze treedt dus voor de pers en verkondigt een moratorium. De besloten verlenging wordt drie maanden uitgesteld. In die tijd zou gekeken worden of de Duitse kerncentrales nog veilig zijn – in het licht van de ervaringen die in Japan zijn opgedaan. Welke ervaringen dat zijn mag Joost weten. Maar die zit niet in de regering. Volgens mij is Joost niet eens staatssecretaris of ambtenaar. Duitsland ligt niet op een tektonisch heikele plek zoals Japan. Er zijn geen nieuwe ervaringen. Een tsunamie in Europa is net zo waarschijnlijk als een goed plan van BAS. Waarom dus praten over nieuwe ervaringen? Niemand zal het toegeven maar het schijnt voor de hand te liggen dat een stuk of drie verkiezingen in de deelstaten de komende twee weken reden genoeg zijn om een dusdanige stap te zetten. Nota bene één dag nadat de regering had verkondigd dat er geen enkele reden tot zorg zou zijn. Haar minister wist aan te vullen dat alle onderzoeken de komende drie maanden zonder enig taboe doorgevoerde zouden worden. Wat voor taboe zou er kunnen bestaan als je de veiligheid van een kerncentrale onder de loep neemt? Alle onderzoeken zouden - echte politicustaal – ‘ergebnisoffen’ verricht worden. Een mooi woord. Het zegt niets anders dan objectief en zonder vooraf een bepaald resultaat voor ogen te hebben. Kortom: de kans is niet alleen aanwezig maar groot dat na drie maanden dezelfde bondskanselier verkondigt dat alle onderzoeken zijn afgesloten en dat het moratorium wordt opgeheven. Prachtig. Een ezel die deze goedkope tactiek niet doorziet.
Gezien de situatie in Japan is enkele kritische noot over BAS en haar onvermogen bijna uit den boze. Twee vergaderingen. Oké: beide ergebnisoffen. Beide ook zonder tastbaar resultaat. Communicatie net zo helder als de regering in Japan. Maar geen leed aan mijn kant. Geen tsunami, geen aardbeving, geen vulkaanuitbarsting. De wereld draait door. Dat wel. Hoe relativerend ik ook moge zijn. Ik zit in een combinatie van schok en fascinatie naar de televisiebeelden te kijken. Dat had ik voor het laatst in 2001 toen de Twin Towers werden aangevallen. Laat me even stilstaan. Geen venijn, geen kritiek, geen ruzie, geen hoofdschudden. Dat komt wel weer.
Morgen weer werk? Morgen weer eten? Morgen weer zonneschijn? Inademen? Uitademen? Van geen belang. Vanzelf.
Soms zijn zelfs kleine dingen opeens weer belangrijk. Dan zal zelfs het volgende overleg peanuts zijn. Ook al zal het weer vooral één ding zijn: ergebnisoffen.

weer beginnen

2011-03-10T11:55:00.000+01:00

De eerste werkdag achter is de rug. Zonder leerlingen en tegelijkertijd met heel veel leerlingen. Papieren leerlingen, alleen bekend door ingevulde rapporten en toetsoverzichten. Basisschoolleerkrachten die zo goed en zo kwaad mogelijk proberen een beeld te schetsen van de (on)moelijkheden van hun leerlingen die aan het einde van het schooljaar de stap naar de middelbare school zetten. Scores die geïnterpreteerd willen worden. Scores die vaak zo divers zijn dat je er bijna voor zou willen pleiten om leerlingen voor het ene leergebied op mavo te plaatsen en voor het andere op vwo. Uiteenlopende getallen die aangeven waar talenten liggen maar die ook duidelijk maken waar hiaten zitten. En vaak spreekt de ene toets de andere tegen.
Nederland is een uitgesproken toetsland. Met allerlei toetsen proberen we zo zuiver en objectief mogelijk te determineren. Waar hoort een leerling thuis? Wat kan hij wel en wat kan hij niet? Een schijnzekerheid en schijnobjectiviteit wordt hierdoor gecreëerd. Leerlingen scoren per dag verschillend. Zo is het ook niet vreemd dat een leerling op de ene dag richting havo neigt en een maand later richting mavo. Natuurlijk: de grote verschillen in niveau vallen weg naarmate meer getoetst wordt. Maar om leerlingen te plaatsen op grond van één toets die alles bepalend zou zijn, lijkt me nou niet echt wenselijk. En toch geeft onze directie aan dit te willen. Een schijnzekerheid creëren. Ook omdat te veel mensen blijven roepen dat de plaatsing onzorgvuldig gebeurt. Je zou diegenen die altijd maar blijven roepen moeten uitnodigen om een dagje mee te doen met de plaatsing. Dan zouden ze misschien zien dat het allemaal best ingewikkeld is. Maar ach: makkelijk denkende mensen opteren voor makkelijke oplossingen. Details, nuances vinden ze eng.
Vreemd genoeg denk je soms dat zelfs binnen een en dezelfde toets rare uitslagen zitten. Zo scoort een leerling voor begrijpend lezen in een toets vwo. In dezelfde toets wordt beweerd dat hij een woordenschat heeft die laat vermoeden dat hij net zo eloquent is als een driejarige tekkel. Of een leerling die bij het ene toetsonderzoek niet hoger komt dan mavo en bij het andere toetsinstituut uit Duiven West opeens bijna vwo scoort. Slechte dag gehad? Of geluk gehad? Wie zal het zeggen. Want: de meeste leerkrachten komen niet verder dan ‘werkt goed’, ‘is gemotiveerd’ of juist niet. Er is mogelijk sprake van dyslectie. Is de leerling dan getest? Nee! Komt soms verdrietig over door spanningen thuis. Wat voor spanningen? Staat er niet.
Heeft soms faalangst. Getest? Nee! Begeleid? Nee! Hooguit verlengde instructie om na te gaan of de leerling wel snapt wat van hem gevraagd wordt. En zo kun je uren doorgaan met allerlei elkaar tegensprekende of onvolledige rapporten. Er zat zelfs eentje tussen die het advies vmbo-gemengd had gegeven. Met de aanvulling: als de toets cito toets goed wordt gemaakt kan het advies wellicht nog worden opgehoogd naar vmbo-theoretisch. Dit is hetzelfde niveau!!! Maar ja: probeer dat maar een net afgestudeerde bapo student aan het verstand te brengen. De situaite in het basisonderwijs is namelijk helaas net zo bedroevend als in het middelbaar onderwijs. Probeer maar goede leerkrachten te vinden. Ze zijn schaars en gewild. En als je dan nog weet dat een basisschooljuf in vergelijking met de ‘grote docenten’ in het voortgezet onderwijs werken voor een hongerloon is het allemaal niet zo gek dat je ofwel idealist moet zijn om daar te werken ofwel ongeschikt voor andere banen.

Er zijn gelukkig ook van die leerkrachten die echt iets weten over hun leerlingen. Die zorgen uitgebreid beschrijven en maatregelen hebben genomen. Die aangeven wat een leerling nodig heeft. Die adviezen geven voor de verdere begeleiding. Die proactief bellen als de scores van elkaar afwijken. Maar het zijn zoals gezegd uitzonderingen. Het meest gekke is da nog dat er scholen zijn die ondanks een vriendelijke herinnering drie weken geleden er nog steeds niet in geslaagd zijn om de spullen compleet in het digitale systeem te verwerken waarmee gewerkt wordt. Vandaag heb ik bij drie de hele aanmelding ongedaan gemaakt. Morgenochtend brandt een rood lampje bij de leerkracht. Met de mededeling dat wij de leerling niet kunnen plaatsen als de spullen niet compleet zijn. Graag vragen wij u om met gepaste spoed alle gegevens tot beschikking te stellen omdat wij anders de leerling moeten afwijzen.

Er is kennelijk iets grondig mis in het onderwijs. Mensen die jongeren moeten opleiden en die het voorbeeld zouden moeten geven laten zelf keer op keer tig steken vallen. Afspraken? Deadlines? Nee, die gelden voor leerlingen en niet voor docenten. En voor alle duidelijkheid ook niet voor onderwijsmanagers.

Er zijn driekwart van alle leerlingen gewogen vandaag. Bij ca. een kart van deze groep blijven er nog vraagtekens over het juiste niveau waarop de leerling geplaatst moet worden. Dat wordt dus weer achter mensen aan bellen. En dan als hoogtepunt volgende week het babbeluurtje met BAS. Onze taak is namelijk erg belangrijk. ‘De hele school kijkt nu naar jullie’, liet zij zich tegenover M. ontvallen om duidelijk te maken dat men zeer kritisch is of wij het ook wel allemaal goed zullen doen. Prima. BAS heeft zelf bepaald hoe het dit jaar moet gaan. Zij hakt de knoop. M. en ik doen het voorwerk. Dat wordt dolle pret als wij ons voorwerk voorleggen volgende week. Dan moet er een knoop worden gehakt. Waarop BAS haar oordeel gaat baseren is mij een raadsel. Maar gelukkig hoef ik me daar geen zorgen over te maken. Het is altijd makelijker met iemand te praten die nergens verstand van heeft dan andersom. Iets verdedigen tegenover iemand die echt kennis van zaken heeft is veel lastiger.
In die zin zal het waarschijnlijk weer gaan zoals bij de urentabel. BAS laat allerlei dingen voorleggen en gaat daarna sowieso akkoord. Alleen zit er deze keer een kleine schoonheidsfout bij: we weten het bij een tiental leerlingen echt niet wat nou wijsheid is. Dan is het toch fijn als iemand de knoop gaat hakken…

Of tenminste doet alsof.

London

2011-03-08T10:40:00.001+01:00

Geen regen. Dat is al bijzonder als je in Engeland bent. Maar drie dagen achter elkaar geen druppel? Geen mist maar zonneschijn? London is schitterend. Ik wist het al maar de drie ladies waren er nog niet geweest. Ja, ze mochten alemaal mee, onanks de spellingsfout in een naam. Niemand die ernaar keek. De controles waren sowieso erg laks.

Geen idee wat ze wilden zien vooraf. Geen idee wat er allemaal was. Vrouw lief had helemaal niet gekeken vooraf. Eigenlijk mag je het niet zeggen mar ik doe het toch: ze wist niet ens wat de London Eye was. Dat krijg je als je erg frankofiel bent. Dan kijk je teveel naar de verkeerde hoofdsteden…
Dus maar een gevarieerd programma samen gesteld met van alles. Klassieke sighseeing en hier en daar een culturele activiteit. Veel wandelen. En natuurlijk af en toe ook shopping. Mijn kinderen zijn wat dat betreft nog tamelijk normaal. Gelukkig. Veel verder dan een H&M hoeven zij nog niet. Harrod’s vonden ze - gelukkig – drie keer niets.
Dochtertje liep niet tegen de muur op King’s Cross. En dus ook niet door de muur heen. Grappig genoeg was zij toch best zenuwachtig vooraf. Zoet dat de boekenwereld nog zo realisitisch is. Een goed teken. De meeste leerlingen die ik vanaf morgen weer onder mijn hoede heb kennen Harry Potter alleen maar als film of van een of ander spelcomputer. Uiteraard moest het klassieke ‘I love London’ sweatshirt worden gekocht. Soms lijken de kids echt streetwize. ‘Pap, die shirts moeten we bij de kraampjes langs de weg kopen en niet in een souvenirwinkel. Daar zijn ze namelijk veel te duur.’ Inderdaad. Het verschil was twee pond. Peanuts als je de kosten voor een weekendje London op een rijtje gaat zetten. Maar ach: wat is geld? Don Quixote heeft de hele vakantie maar tien cigaretten gerookt. Met de bespaarde centjes kun je enkele sweaters kopen. Toen ik drie jaar geleden met examenleerlingen in London was waren de meiden blij dat papa lief Disney spullen meebracht uit London. Dezelfde winkel was nu niet meer leuk. Veels te kinderachtig. Ja, ja: ze worden groot.

Gevoelde driehonderd foto’s van Big Ben en nog eens honderd foto’s van de Tower Bridge. Veel gezien, veel gelopen. Notting Hill helemaal te voet verkend, Chelsae ook. Stomverbaasd bijna John Terry tegen het lijf gelopen. De lelijke aanvoerder van Chelsae. Wist ik ook niet van tevoren dat in deze wijk de rijken wonen. En vooral enorm interessant dat het straatbeeld direct achter een hoek verandert als je van Chelsae in South Kensington – toch niet bepald de meest achterlijke buurt van London - belandt. Vrouw lief had naturlijk gehoopt om Hugh Grant tegen het lijf te lopen in Notting Hill. Is naturlijk niet gebeurd. Dus moest ze maar op de foto met George Clooney – helaas niet met de echte maar met de held in was bij Madame Tussaud’s…
Kindertjes zaten met de benen op tafel aan het bureau van Obama en willen dit voortaan op hun Facebook account aan de rest van de wereld laten zien. Ja, ja: ze worden inderdaad groot…
Veel met de Tube gereisd. Schittered systeem. Om de vijf minuten aanlsuiting en enorm gelaten mensen. Het is druk. Wat voor zin heeft het dan om je ook nog druk te maken? Geweldig om te zien. Waar ik hier altijd weer verbaasd van kijk als ik al die rotzooi in trams en metro’s zie, lijkt daar alles tamelijk schoon. Geen idioot die zijn eigen filosofie met een edding op de ramen van zo’n metro smeert. Het kan dus ook anders.

Kortom: een schitterend weekend achter de rug. Te veel om allemaal op te noemen. Iedereen die eens in London was weet dat dit een geweldige stad is.
Vandaag dus nog nagenieten, enkele foto’s laten printen en een laatste sessie bij de tandarts. De wang is al enkele dagen weer afgezwollen. Ben benieuwd hoe dat na mijn bezoek gaat. En dan?
Ja, jammer!! In de auto en aan het werk. Nog een mooie voetbalwedstrijd vanavond op tv maar dan is het weekend echt voorbij. En de vakantie helaas ook. Dan wachten weer babbelurtjes en andere ongein. Ik was even helemaal weg. Een goed gevoel. Laat ik me troosten met de gedachte dat ik maar drie dagen moet werken deze week. Als ik lees wat in de inrichting allemaal is gebeurd op de ene dag dat ik er niet was, ben ik blij dat ik twee extra dagen mocht genieten.
Maar het is zoals we in het Duits zeggen:
Das Glück ist endlich… oftewel: alles hat ein Ende, nur die Wurst hat zwei..

Hamster

2011-03-04T09:57:00.001+01:00

Nou ja! Wat een week alweer. De kelder is opgeruimd. Dat is dus gedaan. Het is tamelijk verbazingwekkend hoe groot zo´n kelder opens is als diverse spullen die daar maar liggen of staan opeens weg zijn. Opeens heb je het gevoel dat je daar zonder gevaar voor eigen leven kunt lopen…
Voor de rest? Een dikke wang. Net een hamster. Eerste ingeving. Dat zal wel weer zo´n vervelende speekselsteen zijn. Toen drop niet hielp toch eergisteren maar naar de tandarts gegaan. Niet bepaald mijn favoriete plek. Het geluid van de boormachines daar zorgt er al voor dat ik kippenvel krijg voordat ik in de beruchte stoel zit. Wat bleek? Er moest een verstandskies worden getrokken. Dolle pret. Na tien minuten was het spectacel alweer voorbij. Vreemd genoeg had ik nergens last van. Bijwerking van de superdure medicijnen die ik krijg? Misschien zijn die ook de reden dat ik niet van pijn verga tijdens al die babbelmomenten het afgelopen half jaar. Dat kon niet alleen aan een gezond relativeringsvermogen gelegen hebben. Antibioticum tegen de ontsteking in de wang mee gekregen. Dinsdag nog een verolvgafspraak. Allemaal geen reden om zenuwachtig te worden. Neveneffect: Don Quixote mag drie dagen niet roken. Anderhalve dag achter de rug. Nog geen zenuweninsinking gekregen.
Die kreeg ik meer gisteren toen ik de ticekts voor de vlucht naar Londen ging uitprinten. Ryan Air is tamelijk goedkoop. Dat lukt omdat je als klant alles zelf moet doen. Ticekts boeken, plaatsen reserveren en tot slot online inchecken en de boarding pass zelf printen. Opeens viel me op dat bij de voornaam van vrouw lief één letter ontbrak. Dat krijg je als je alles op de superkleine moitor van ons netbook moet proberen te ontcijferen. Doemscenario´s. Het hele gezin staat vanavond op het vliegveld en vrouw lief mag weer naar huis. Gisteren nog allerlei verhalen gehoord van vrienden die weleens met deze airline waren gevlogen. Service schijnt een woord te zijn dat vooral de klank van dollartekens heeft. Alles moet extra worden betaald. Alles is moeilijk, moeilijk, moeilijk. Ik zag dus al een gecancelde vlucht voor me en de stille hoop dat er nog een enkele plek vrij zou zijn in hetzelfde vliegtuig – zowel op de heenweg als ook op de terugweg. Vanochtend geprobeerd de namen online te veranderen. Helaas: dat is na het inchecken niet meer mogelijk. Dus maar in de zure appel gebteten en de hotline gebeld. 62 cent per minuut. Na één minuut was de reclame voorbij waarin alle bestemmingen van Ryan Air worden opgenoemd. ´Zin in een weekend winkelen in Barcelona? Met onze aanbiedingen geen probleem. Lente in Boedapest? Kijk voor onze laatste aanbiedingen op ryanair dot com..´ En zo ging het naar mijn gevoel maar door. Gelukkig kreeg ik al na twee minuten een vriendelijke mevrouw Eva aan de lijn. Geen probleem dat de naam verkeerd gespeld was. Ze zou een notitie maken in het systeem zodat de medewerkers bij de check-in op de hoogte zijn. Helaas kon ze geen bevestigend mailtje sturen. Maar het kwam allemaal goed. Geen reden om je druk te maken. Dat hoop ik dan maar.
De ticekts zijn dus geregeld. Nu nog enkele spullen bij elkaar rapen. De handbaggage mag bepaald niet groter dan 55 bij 40 bij 20 centimeter zijn en hoogstens tien kilo wegen. Een extra koffer kostte zo´n kleine vijftig euro. En dan ook alleen maar maximaal vijftien kilo. Maar ach: wat heb je nodig? Een tandenborstel, een handdoek, wat ondergoed en misschien nog een tweede trui en broek. Het weer wordt prima. Geen regen voorspeld, zelfs zonneschijn op zondag en maandag. Wat will de mens meer? Madame Tussauds en London Eye zijn al geboekt. Voor de rest geode schoenen en een goed humor. De dames zijn nog nooit in Londen geweest. Er is maar één verplicht bezoek. King´s Cross. Dochter lief will op perron 9 ¾ tegen de muur rennen in de veronderstelling dat ze dan net als Harry Potter in Hogwards belandt. Laat haar maar lopen. Wat ze nog niet weet is dat er inmiddels een trein staat om alle Harry Potter fans de gelegenheid te bieden om een foto voor vrienden en oma en opa te maken. Dat zal wel lukken.
Net als de rest. Bij terugkomst hebben de medicijnen hun werk hopelijk gedaan en loop i kniet meer als een hamster rond.
Dat komt dan vanaf woensdag weer als ik terug ben in de inrichting…

Gekken

2011-03-01T08:55:00.000+01:00

Heerlijk. Geen verplichtingen. Geen afspraken. Geen lijsten. Geen agenda´s. Vakantie. ´s Ochtends langzaam beginnen. Of snel. Het maakt niet uit. Wel of niet de krant lezen. Wel of niet de kelder opruimen. Wel of niet nog een kop koffie. Een week lang die niet gedicteerd wordt door een tijdschema van telkens 50 minuten. Of het lezen van de krant 50 minuten duurt, een kwartier of anderhalf uur wordt alleen bepaald door twee dingen: is de krant interessant genoeg? Heb ik er zin in? Deze week heb ik besloten mijn eigen agenda te zijn. De einige verplichting is ontspanning. Zoals het hoort als je vakantie hebt. Oké: als de kelder niet is opgeruimd aan het einde van de week zal vrouw lief niet zo blij zijn. Maar voor de rest? Een weekend London. Vrouw en dochters die al tamelijk gespannen zijn. Dit wordt leuk – en duur. Maar ach: geld is maar betrekkelijk. ´Sommige dingen zijn onbetaalbaar. Voor de rest heb je Master Card.´ Zo ging toch de reclame?
De wereld komt dageljks langs. Via de buis, via internet of via de krant. Mensen maken zich druk, proberen hun vrijheid te veroveren of proberen een statment te maken.
In Malaysië is een internetplatform een discussie begonnen. Volgens de makers moet het woord ´islam´ niet meer door iedereen gebruikt worden. Alleen moslims zouden dit woord mogen gebruiken. Net als Allah. Gekken! Gevaarlijke gekken. Het doet me denken aan de film ´Life of Brian´. Daar wordt iemand gestenigd omdat hij het woord ´Jehova´ gebruikt. Die oproep in Malaysië is echter geen persiflage. Het is de bittere waarheid van betonhoofden.
In Roemenië daarentegen is duidelijk te merken dat het land steeds meer naar Europa toe groeit. Onlangs heeft de regering de beroepen vampier en waarzegger officieel erkend. Dracula lijkt in dit land meer dan literaire geschiedenis of culturele folklore. De keerzijde van de medaille is echter dat deze beroepen nu officieel ook belasting moeten betalen. En hierover is nu einige ruzie ontstaan. Moet een waarzegger nou als freelance beroep worden beschouwd? Moeten die mensen nu ook verplicht eeb ziekteverzekering afsluiten? Zjn waarzeggers eigenlijk kunstenaars of is dit meer een beroep als dokters? Voor de hele discussie helemaal is afgerond heeft de beroepsvereniging van waarzeggers alvast een vloek uitgesproken over de regering. Welkom in Europa. Voor elk nog zo vreemd of onbelangrijk probleem wordt een regel bedacht. In wezen gaat het de regering vooral om de belastingcenten. Kennelijk lopen daar nog veel mensen naar waarzeggers. En hier will de regering mee verdienen. Dit is in principe hetzelfde als de kerk in Duitsland die nog steds elk jaar een vast bedrag aan belastingcenten meepikt van de salarissen van de hardwerkende bevolking. Alle voor een zegen…
Vakantie. Tijd voor dit soort ongein. Ongelooflijk om te zien waar mensen zich overal druk om (kunnen) maken. Dat is het verschil deze week. Ik hoef me nergens druk om te maken. Behalve de kelder dan. Laat ik daar maar mee beginnen….

Held

2011-02-25T09:16:00.001+01:00

Morgen zal ik maar mijn t-shirt aantrekken waarop met grote letters het woord ‘Held’ staat geschreven. Dat ben ik namelijk. De drukste periode overleefd zonder noemenswaardig letsel. Knap. Er was eigenlijk alle aanleiding om te bezwijken. Maar met een gezonde dosis humor en cynisme overleef je ook de periode tussen kerst en de voorjaarsvakantie. Wat heeft het niet allemaal gebracht? Aftrap met een ongepast optreden van een pinguïn die na een kritische opmerking opeens tamelijk intimiderend voor de kritische collega ging staan. Gedemonstreerde hulpeloosheid en machteloosheid. Geen overtuiging, geen retoriek, geen idee. In Duitsland staat momenteel een minister in de kritiek omdat hij pakweg twee derde van zijn scriptie heeft overgeschreven bij anderen. Het plan van BAS is een op een overgeschreven. Een gek die dit niet opmerkt. Een enkele vraag is voldoende om dit bloot te leggen. De Duitse minister wordt van alle kanten belaagd om eindelijk terug te treden. BAS mag blijven en krijgt helemaal niets te horen. Of: wil niets horen. BAS praat veel, BAS kletst uit haar nek. Veel ‘ik wil dat’, geen ‘zo zou het ook kunnen’. Over de schutting flikkeren is en vogue. ‘ik geef je de opdracht dit te doen..’ En klaar. Voor haar dan. Anderen mogen ermee aan de slag. Zo ook de twee docenten die als taak hebben gekregen om de verplichte Maatschappelijke Stage voor te bereiden. BAS kreeg het in drie weken niet voor elkaar om geschikte data waar ze naar vroegen te bespreken met de mensen die de planning verzorgen. Nu moeten ze zelf een beleidsplan schrijven en ter goedkeuring voorleggen aan BAS. Liefst digitaal want dan kan BAS haar naam er onder zetten.
Het vreemde is dat niemand in opstand komt. Bezwaren worden weg gewimpeld. Vragen worden als gezeur met een volle laag venijn beantwoord. En iedereen pikt dat. Docenten zijn soms hele rare mensen.
Gevoelde 300 sollicitatiegesprekken gevoerd met geen enkele geschikte kandidaat. Gisteren wist de ijskoningin aan mij te vertellen dat ze heel blij was met het selectietalent van BAS. Geen docent voor de klas is dramatisch maar een slechte docent is nog veel dramatischer. Dat kost namelijk tijd en geld om die weer weg te krijgen. Typisch management denken. Als ouder zou ik hier geen boodschap aan hebben. Dan heb je gewoon te maken met een kind dat geen lessen krijgt. Hoe is dit uit management zicht te verklaren? Morgen nog een laatste vertwijfelde poging om iemand aan te nemen. Een meneer die vlak na de Tweede Wereldoorlog is geboren. Ervaring is immers een groot goed. Hiervoor moest ik dus bij de ijskoningin zijn. Om te vragen of ik haar kamer ervoor mocht gebruiken. Want: BAS zit momenteel kennelijk niet meer bij dit soort gesprekken. Dus krijg je een cv en de opdracht om samen met de sectievoorzitter mar een geschikte ruimte te zoeken in een school die verbouwd wordt. ‘Veel plezier’, wenste de ijskoningin. Ik vond ‘veel succes’ toepasselijker en gaf dat ook aan. Nou ja, succes komt meestal als je dingen met plezier doet, toch? Wederom management denken. Dat klopt wel maar de andere volgorde is nog vel belangrijker. Plezier omdat je succes hebt…
En ondertussen? Leerlingen die en masse voor mijn bureau verschijnen. Het idee dat je als docent zelf conflicten met leerlingen kunt of zou moeten oplossen is kennelijk erg ouderwets. De redenen zijn veelvuldig. Geen boeken, verkeerd kijken, grote mond. Ja, het is was met de jeugd van tegenwoordig. Doen niet wat van hen verwacht wordt. Hebben daadwerkelijk andere interesses en zitten niet braaf minimaal vijf uur aan hun huiswerk. Hier vroegen we expliciet om. De analyse van het locatieplan anno 2008 was vlijmscherp. De school kreeg waar ze om vroeg. Achterstandspubliek. Nu is het zo dat we enorm zijn gegroeid in aantallen. Logisch dat je dan ook meer problematische gevallen krijgt. Als repressie het enige redmiddel van een school is dan mag je veronderstellen dat er iets grondig mis is met de padagogische sfeer in een school. Een leerling die je naar huis stuurt omdat hij geen schoolpasje bij zich heeft groeit nu uit tot staatsaffaire. De middenvelders waren van meet af aan fel tegen deze maatregel. BAS wilde hem per se invoeren en verplichtte de middenvelders om deze maatregel uit te voeren. De leerling die naar huis gestuurd werd was de zoon van een juf op een hindoestaanse basisschool. Een lid van de schaduwdirectie zit ook daar in de schaduwdirectie. Hij ving dus geluiden op over leerlingen die naar huis gestuurd worden en de juf was hierover niet te spreken. Dus stuurde hij een mail aan BAS en mij met een kopie aan de ijskoningin. Ja, en dan komt BAS erg snel in actie. Vanmiddag zitten de drie personen sowieso om de tafel. Ben benieuwd wiens schuld dit nu allemaal weer wordt volgens BAS…
En dan nog een bezuinigingsronde die zich aankondigt. Minder lessen. Een lessentabel die ronduit magertjes genoemd mag worden moet worden gemaakt. Keuzes die gemaakt moeten worden met iemand aan top die geen enkele keuze kan maken omdat ze niets begrijpt van onderwijskundige uitgangspunten. Fijne wedstrijd.
Grillige docenten, vervelende leerlingen, een dom grijnzende Boeddha die alles over de schutting flikkert.
En ertussen ik. Gesprekken, brieven (zo’n 15.000 naar mijn gevoel), eindeloze telefoontjes, een explosie aan zorgleerlingen, klagende ouders, klagende leerlingen, klagende docenten. Los het maar op. Jij bent verantwoordelijk.
Ik heb het overleefd. Reden genoeg om morgen mijn ‘Held’ t-shirt met trots te dragen.

Scheurkalenders

2011-02-24T08:18:00.001+01:00

Domheid, gebrek en fouten worden dagelijks zichtbaar in daden. Daarom moet de waarheid permanent in woorden worden herhaald.
J.W. van Goethe

Twee jaar geleden kreeg ik een scheurkalender cadeau. Timemanagement. Sindsdien krijg ik altijd alles op tijd af, voel me ontspannen en hou zelfs tijd over voor aangename gesprekken. Of voor het schrijven van plannen, herzieningen van urentabellen of het maken van analyses. Of voor blogjes. Kortom: tijd is wat je ervan maakt. Stress is een woord voor losers. Vermoeidheid een gevolg van slechte planning. Zoiets. Maar dan wel helemaal anders.
Vorig jaar kreeg ik een kalender waarvan ik de naam alweer vergeten ben. Iets met persoonlijke effectiviteit of zo. Of: effectief leiderschap. Dermate vaag dat ik na twee weken ermee gestopt ben om elke ochtend te kijken welke wijsheid mijn dag kon verrijken. Een gebrek van mijn kant. Ik mis effectiviteit. Ik mis doeltreffendheid. Na twee jaar intensieve scheurkalendercoaching luidt de voorlopige conclusie. Alles op tijd af met een effectiviteit (E) die in een rekenformule ongeveer zo uitziet. E=((3*9)+13)/10-(51/17). Ofwel: je krijgt niets voor elkaar maar dan wel lekker op tijd en vooral ontspannen. Prachtig resultaat. Op dus naar een nieuw kalender.
Dit jaar kreeg ik de coachingskalender. BAS haar ultieme poging om wellicht enigszins de indruk te wekken dat zij kan coachen. Een poos geleden stond er in dat je een domme moet behandelen alsof hij een wijze is. Duidelijk: veel vragen stellen. Doorvragen, geen conclusies trekken, alles uit de ander laten komen. Leuk is dat. Vooral als de andere echt dom is. Ik bedoel: écht dom. Ik weet waarover ik praat. Ik heb er dagelijks mee te maken. Soms zelfs meerdere keren op een dag. BAS is dom. BAS is écht dom. BAS is dermate dom dat ik me soms afvraag of zij de vragen überhaupt wel snapt die aan haar gesteld worden. Waarschijnlijk zou ze dit stuk niet kunnen onderscheiden van vliegenpoep. IQ van een dotterbloem dus.
Nu zegt domheid niets over het karakter van iemand. Domheid kan soms een enorm voordeel zijn. Als je dom bent met het lichaam van een godin word je wellicht zelf covergirl van een of ander mannentijdschrift. Of je wordt profvoetballer. Dan heb je ook geen last van al die kopballen. Dan eindig je misschien als een legendarische Engelse voetballer die op het einde over zijn leven wist te vertellen: ‘Ik heb het grootste deel van mijn miljoenen gewoon over de balk gegooid. De rest heb ik besteed aan alcohol, drugs en dure vrouwen.’ Uit deze uitspraak klinkt tenminste nog optimisme. Of: je wordt acteur en speelt een hoofdrol in ‘O O Cherso’. Maar ach: hiervoor moet je natuurlijk geen Limburgs accent hebben. Jammer.
Echter: als je permanent op gezwollen enkels door de wereld moet lopen, oerlelijk bent en ook nog dom, dan is de weg naar de cover van de Playboy helaas – nee: gelukkig – afgesneden. Dat je met dermate veel domheid baas kunt worden mag je als toevallige speling van het noodlot beschouwen. Waarom ik dan getroffen moet worden door dit noodlot is één van de uitdagingen waarop tot nu toe geen van de drie kalenders uitsluitsel over kon geven. Helaas gaat bij BAS grenzeloze domheid gepaard met een karakter waarvan uitmuntende aspecten omschreven kunnen worden met: onzeker, venijnig, zelfingenomen, hardleers, niet voor rede vatbaar. Het laatste hangt dan weer nauw samen met haar domheid.
Dat uit zich dan in allerlei besprekingen. Vragen om verheldering worden beschouwd als persoonlijke aanval. Onzekerheid wordt verstopt achter een dikke laag venijn. Rolvast zou BAS moeten zijn. Ze gooit dit door elkaar met muurvast. Vastberaden heeft bij haar veel weg van vastgeroest.
Door mijn geniaal timemanagement en mijn ongelooflijk goed ontwikkeld IQ had ik de voorstellen voor een wijziging van de urentabel voor het weekend naar BAS gestuurd. Oké: er zat een klein schoonheidsfoutje in. Excel bestanden kun je oneindig groot maken. De rijen en kolommen kunnen tot in het oneindige voort worden gezet. Logisch: getallen zijn ook oneindig. Door een foute toetscombinatie verscheen er per ongeluk een getal op pagina 1798 van het Excel bestand. En dat terwijl het bestand maar twee pagina’s moest hebben. Lichte paniek bij BAS toen de het bestand wilde uitprinten – een half uur voor de vergadering waarin de cijfers en voorstellen besproken moesten worden. Waarom alles dan voor het weekend opgestuurd moest worden is waarschijnlijk net zo makkelijk boven water te halen als een paard dat in de modder belandt. Maar ach: haar hersenen zijn net modder. Alles verzinkt daar in en proberen haar dingen duidelijk te maken is net trekken aan een dood paard. Enfin: licht paniekerig belde BAS op en vroeg waar ik in hemelsnaam mee bezig was geweest. De printer bleef maar doorratelen. Tja: weet een printer veel dat dit ene getal op pagina 1798 gen toegevoegde waarde had voor alle berekeningen? Wist BAS veel? Vastberaden trok BAS alle stekkers met als gevolg dat haar profiel niet teruggevonden kon worden op het netwerk toen ze de computer weer ging opstarten. Nou en? Wij zoeken ook al bijna drie jaar naar een geschikt profiel. En niet alleen op het netwerk…
Vandaag een voortzetting van de bespreking van de reeksen cijfers. BAS wou oorspronkelijk niet verder gaan dan algemene uitgangspunten. Nu lag er een tabel met beargumenteerde wijzigingen. Althans: voor iemand die ontvankelijk is voor argumenten (dat is dan karakter) of voor iemand die intelligent genoeg is om argumenten te begrijpen. Beide komt BAS te kort. BAS had de voorstellen voorgelegd aan het fossiel. Wat een teken van armoede. Als baas een tabel voorleggen voor je ze besproken hebt met diegene die de voorstellen heeft ontwikkeld en dan niet verder komen dan herhalen van wat iemand anders zei. Eigen ideeën misschien? Eigen visie? O nee, sorry. Gebrek aan inzicht, teveel aan domheid. Het gesprek was dan ook tamelijk simpel: het is maar een voorstel, je hebt de argumenten gehoord. Dit is beleid. Dit is dus jouw spelterrein. Jij legt het voor. De directie keurt het goed. Of niet. In het beste geval legt de directie het voor aan de schaduwdirectie. De schaduwdirectie keurt het goed. Of niet.
Waar ging het om? Breng je een taal van drie uur terug naar tweeënhalf uur of schrap je bij een kunstvak één lesuur? Als je dertien uur talenonderwijs afzet tegen twee uur kunst is de keuze eigenlijk niet zo moeilijk. Maar daarvoor zou je moeten kunnen snappen dat Duits, Frans, Nederlands en Engels talen zijn en niet alleen nationaliteiten... Maar, vond BAS: er staan toch vier uur kunstvakken? Ja, dat kopt. 2 keer 2 uur. Maar de leerlingen mogen maar één van de twee vakken volgen. Oh? Maar dan klopt toch de som onder in de tabel niet? Als je alles bij elkaar optelt. Dan hoeft er toch niets van af?
JEZUS. MARIA. JOZEF. Domheid kan echt vermoeiend zijn. Als je nog moet uitleggen dat je in een Excel bestand niet alleen cijfers op pagina’s kunt zetten die ervoor zorgen dat je printer op tilt slaat maar ook formules kunt aanpassen zodat de rekensom wel klopt is dat soms best vermoeiend. Dan raakt je hele ach zo fijn bedacht timemanagement door elkaar omdat het zo onwijs veel tijd kost om iemand aan zijn vier millimeter verstand te peuteren dat zestien meer is dan twee.
Nadat het hoofdstuk ‘Hoe voer ik een discussie met een garnaal’ afgesloten was kwam het hoofdstuk ‘Venijn als middel van persoonlijk leiderschap’. Een excursie moest worden verschoven. Dit komt in de wereld van BAS niet voor. Jeugdherbergen zouden hun beschikbaarheid moeten aanpassen aan ons jaarwerkprogramma. Want: docenten hebben wellicht al toetsen gepland. Of docenten hebben dit. Docenten hebben dat. Blablablabalblablablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablabla.
‘BAS, ik stelde gewoon de vraag of je toestemming geeft om de excursie te verplaatsen.’
Blablablabalblablablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablablaabalblablablablabla.
Dat krijgen we vaker. Je stelt een vraag en krijgt een riedeltje. Of: je stelt een vraag en je krijgt rookgordijnen. Wonderbaarlijk dat het brandalarm niet vaker afgaat op school. Na veel gedoe mocht de excursie worden verschoven. Als toetje wel allerlei drempels en voorwaarden. De meerwaarde mag duidelijk betwijfeld worden maar het kleine kind heeft het idee een knoop te hebben gehakt.
Tot slot moest BAS nog nodig praten over haar pareltje, althans een aspect ervan. BAS had tig toezeggingen gedaan aan de schaduwdirectie om goedkeuring te krijgen voor haar pareltje. Vreemd: ik dacht altijd dat pareltjes glimmen. Deze parel heeft de donkerbruine kleur van een keutel. Maar ach: er moesten mensen worden aangezocht om eerste en tweedeklassers te begeleiden in hun huiswerk. Daar is niets mis mee. Dat roepen we al langer. Alleen had BAS toegezegd dat er meer mensen beschikbaar gesteld zouden worden. BAS had toegezegd dat er iemand de coördinatie hiervan in handen zou nemen. BAS had toegezegd dat ik niet diegene zou zijn die hier een taak bij krijgt. Dus werd één van de leden van de schaduwdirectie nu benoemd tot coördinator. Een docente die een vervangingsbaan heeft komt uren te kort. Volgende week solliciteert zij ergens anders. Dus wierp BAS haar snel uren in de schoot. Wie die betaalt? Joost mag het weten. Of BAS. Ik weet wel zeker dat iemand wel weet wie dat niet gaat betalen. NOUS zal hiervoor niet de gouden sleutel voor zijn schatkist trekken. Maar dat kon BAS niet weten want het gesprek hierover moest ze nog met NOUS voeren. Enfin: BAS heeft een schema gemaakt. Uit dit schema zou duidelijk moeten worden wie wat doet en wie met wie wanneer en waarover communiceert. Er wordt een extra schakel ingebouwd. Deze schakel coördineert een aantal zaken maar aan het einde van elke lijn staat toch weer mijn naam. Zo ook in het geval dat één van de collega’s uitvalt en iemand anders de begeleiding voor zijn rekening moet nemen. Dat aanzoeken van vervanging mag ik doen. Hoe ik dat moest doen, vroeg ik aan BAS. En toen kwam het moeilijke karakter weer tevoorschijn. Ze had er geen zin in dat ik overal beren op de weg zocht die er niet waren en dat ik alsmaar de hakken in het zand zette. Yeah. Mooi gebruld, pinguïn. Hoe ik beleid moet uitvoeren als mij niet alles duidelijk was, vroeg ik? Het antwoord was simpel. ‘Ik geef je gewoon de opdracht om dit te doen’. Zoals gezegd. Het antwoord was simpel. Te simpel. Net zo simpel als haar geest. Dus vroeg ik welke blik met mensen ik open moest trekken als er bijvoorbeeld op woensdagen iemand ziek was het negende lesuur. Er waren opvangdocenten was haar repliek. Zoals gezegd. Ze denkt tamelijk simpel alhoewel het woord denken in deze context een zware overdrijving is. ‘Beste BAS, er zijn geen opvangdocenten tijdens het negende lesuur meer. Dit valt buiten de lestijd.’ JEZUS, MARIA, JOZEF. Hoe dom kan iemand zijn? Hoe diep is de modder van haar hersenen eigenlijk? Hoe vaak is dit al besproken? Hoeveel uur heb je in de buurt van een kerncentrale doorgebracht?
Dat maakte haar helemaal niets uit. Desnoods moet iemand anders maar inspringen en dan uren schrijven die hij aan het einde van het jaar vergoed krijgt. Nou, dolle pret. Dan ga ik er toch zitten? Absentie verwerken en dan er extra voor betaald krijgen.
Dat is effectief. Dat is timemanagement ten top. Twee vliegen in één klap. Misschien is er dan ook nog iemand aan wie ik kan oefenen hoe je mensen moet coachen. Van BAS leer ik dit immers nooit. En BAS zelf is helemaal niet te coachen. In die zin klopt de uitspraak van Goethe ook niet. Woorden helpen niet. Ze snapt er namelijk niets van. Op haar is eerder van toepassing wat ik in een lied hoorde:
Manche brauchen meinen Ratschlag, andere nur Schläge.
Misschien krijgen we volgend jaar dan de Ninja turtle kalender. Effectief om je heen slaan als je weer eens geconfronteerd wordt met te veel domheid…

zinvragen

2011-02-23T08:27:00.001+01:00

Veel gedaan weer vandaag: niets. De zinvraag komt dagelijks voorbij. Komt kort mijn kamer binnen, kijkt om de hoek met een glimlach of gaat even zitten met een knipoog en verdwijnt dan weer. De zinvraag komt langs, de antwoorden blijf ik mezelf schuldig. Wie moet deze vraag beantwoorden? Wat is nodig om deze vraag te beantwoorden? Inzicht? Waarin? Overzicht? Waarover? Wat is de zin van zinvragen? Het werk vermenigvuldigt zich elke week. Er blijft dus iets achterwege. Veel. Te veel? Ik zelf? Loop ik achter mezelf aan? Vast wel. Zo nu en dan is dat niet erg maar als permanente toestand niet echt fijn. En hoe belangrijk is datgene dat je niet doet? Of: hoe belangrijk zijn de dingen die je wel doet? Wie heeft er baat bij? Welk nut heeft het voor mij? Behalve een salaris dan?
Zin: opsomming van woorden met een punt op het einde.
Of: een gevoel, iets wat je verlangt.
Ik heb er zin in. Lang niet meer uitgesproken op school. Je zin krijgen. Alsof het daar allemaal om draait. Het naar je zin hebben. Daar komt het op neer. Wat is daarvoor nodig? Eigenlijk zou dit niet zo moeilijk moeten zijn. Eigenlijk is dit best simpel. Het idee dat je verder komt. Het gevoel van een positieve ontwikkeling. Een goede kant op. Dat hoeft wat mij betreft niet per definitie een lift te zijn…
Het werk wordt echter bepaald door diegenen die niet ontwikkelen. Collega’s die dagelijks massa’s leerlingen de deur wijzen. Collega’s die vooral één ding doen: praten over zichzelf. Verhalen die zo boeiend zijn als vol gepoept luier. Mensen die dermate overtuigd zijn van hun eigen handelen dat elke twijfel en elke vraag die je stelt opgevat wordt alsof je van een andere planeet komt. Ze vermoeien. Die mensen hebben de neiging om alles minmaal drie keer te vertellen. Per mail, op een briefje en dan liefst ook nog een keer uitgebreid mondeling. Hun eigen normen en waarden verheven tot een soort religie en dan raar kijken als ze te maken krijgen met een atheïst. Zorginstellingen die hun werk niet doen. Leerlingen die denken dat alles tegenwoordig liefst met camerabeelden en geluidsopnames bewezen moet worden. Leerlingen die school zien als een speeltuin waar je vooral komt om te ontspannen. En boven alles een glimlachende Boeddha die denkt dat dom glimlachen, alles vergeten, nooit in actie komen en venijn de koers naar ontwikkeling is.
Er zijn momenten waarop je een beslissing moet nemen. Keuzes. Soms zijn ze niet zo erg omdat de gevolgen minimaal zijn of helemaal niet voelbaar. Soms zijn de keuzes groter. Omdat de consequenties groter zijn. Als je moe bent moet je geen beslissingen nemen. De vermoeidheid is echter een consequentie van eerdere keuzes. Als je dat terugbrengt naar het begin en de kern heb je iets waarop je een nieuwe keuze kunt baseren. Maar juist dat terugbrengen naar de kern vereist rust. De vakantie is daar een geschikt moment voor. Rust en afstand. De blik naar binnen richten en goed luisteren. Een gevoel laten praten. Mensen met verstand en afstand als spiegel gebruiken.
Uitgerust en bedacht kan de rest van het schooljaar dan worden opgepakt. Met belangrijke keuzemomenten. Keuzes die moeten bepalen of de zin weer kan worden gevonden. Perspectief, doelen, helderheid over koers en bemanning van het schip zijn daar onderdeel van. Keuzes zijn aangekondigd. Maar aankondigingen hebben we meer gehad. Vandaag weer een babbeluurtje. Ook daar gaat het over keuzes. De voorzet is gegeven. BAS moet de bal oppakken en er iets mee doen, ook al heeft ze geen ballen. Nu kreeg ze de bal toegespeeld. Wellicht eindigt het babbeluurtje met de conclusie: veel gesproken vandaag: over niets.

Rolle rückwärts

2011-02-18T08:36:00.001+01:00

Rolle rückwärts. Daarmee bedoelen we in het Duits iemand die terugkomt op een eerder ingenomen standpunt. Met ongekende verve verkondigde BAS zowel op de bijeenkomst met directie en schaduwdirectie als ook tijdens het babbeluurtje dat ze vastberaden was om een vuist te maken. Een vuist om duidelijk te maken dat de aanpassing van lessentabellen niet verder zou gaan dan het formuleren van enkele uitgangspunten. Dat ze haar bolle, lege hoofd niet zou breken over de doorrekening van zo onnozele zaken als onderwijstijd. Dapper gebruld, pinguïn…
Alleen: BAS was na het babbeluurtje bij de ijskoningin geweest. Daar werd haar duidelijk dat een deadline geen arbitraire tijdsaanduiding is. Plots was het overleg over de lessentabel urgent. Plots kwam het besef dat er een voorzet gepresenteerd moest worden. Geen algemene uitgangspunten, geen vage suggesties maar keiharde cijfers. Besproken en doorgerekend. Met een onderbouwing. Er hangen immers consequenties aan vast. Vacatures, urenverdelingen, financiële plaatjes en tig andere enge dingen waar BAS geen kaas van gegeten heeft. Deze operatie vereist enkele eigenschappen die bij BAS zo schaars zijn als een sauna in de Sahara: overzicht, tact, onderwijskundig inzicht en enkele hersencellen. Oké: het laatste is meer een fysische voorwaarde voor de rest maar één ding is duidelijk: het ontbreekt haar aan alles om ook maar een voorzet te doen die ook maar marginaal met beleid te maken heeft. Dus?
Dus: plots kregen alle middenvelders een opdracht. Zoals vanouds riep dit enkele vragen op. Suggesties en voorstellen wilde BAS zien. Waarvoor? Voor de zogenaamde uitgangspunten of de lessentabel zelf? Kennelijk is dit onderwerp echt urgent. Al een uur later kreeg ik een antwoord. Haastig samengestelde uitgangspunten die maar met één woord omschreven kunnen worden. Huh????
Volgens BAS doen wij vanaf volgend jaar echt raar. Nog vreemder dan tot nu toe. Een feest voor een ieder die een uitdagende en inspirerende school zoekt. Want: uitgangspunten voor een unieke school zoals de onze zijn: wettelijke kaders, taal, rekenen, kinderen breed opleiden en algemene ontwikkeling.
Eindelijk iemand met briljante ideeën. Het lijkt allemaal zo ingewikkeld maar het is in wezen zo simpel. Vijf uitgangspunten om een wereldschool te bouwen. Geniaal. Zoals alles wat BAS bedenkt. Geweldig. Subliem. Mag Einstein blij zijn dat die al dood is. In het tijdperk van BAS zou hij als domme jongen doorgaan.
De wettelijke kaders zijn tamelijk simpel voor de afdeling die ik geacht wordt te leiden. Leerlingen moeten onderwijs volgen. Duizend uur per jaar. Leerlingen moeten als ze mijn afdeling verlaten alle profielen kunnen kiezen. Je moet minimaal twee moderne vreemde talen naast Engels aanbieden. Als je gymnasium bent komen daar nog eens Grieks en Latijn bij. De zogenaamde profielen bestaan uit allerlei verschillende vakken. Cultuurvakken, natuurwetenschappelijke vakken, economische vakken, talen. O ja: er moet ook Nederlands en wiskunde worden gevolgd. Ofwel: taal en rekenen. Volgens mij werk ik op het algemeen vormend onderwijs.
Waar in hemelsnaam zijn dan de uitgangspunten waarmee BAS denkt dat zij zich wil onderscheiden met haar school van andere scholen? Maar toch: voor iemand met een IQ van een dotterbloem is het al een hele prestatie om de knop verzenden te vinden.
Plukkie schreef als reactie op mijn laatste blog dat het eigenlijk onvoorstelbaar is dat BAS het telkens nog een keer slechter kan doen dan de vorige keer. Voor normaal stervelingen is dat ook onvoorstelbaar. Echter: BAS heeft een enorm sportieve attitude. Haar motto: overtref jezelf - elke dag opnieuw. Niemand kan betwijfelen dat zij haar motto niet trouw naleeft. Dag in, dag uit. Als ik haar leven zou moeten omschrijven: elke dag een overtreffende trap. En dus ook haar mail.
Uitgangspunten zouden eigenlijk een basis moeten vormen. Een vertrekpunt van waar uit je de koers bepaald wordt. Ons uitgangspunt: we houden ons aan de wet. Halleluja. Laten we met ons allen op onze knieën vallen en BAS prijzen dat ze ons behoedt voor het criminele circuit. Ik had er niet aan moeten denken wat ik allemaal had bedacht als ik niet deze kaders had gekregen.
De domheid druppelt uit het scherm. Vaagheid ten top. Zoals ik ooit schreef: Diegene die het zou moeten leiden staat helaas met haar verstandslampje van 5 watt zelf met de enkels in het modder van haar eigen onkunde over kaders.
Eerst dus een Rolle rückwärts. Opeens zijn deadlines wel urgent.
Haar mail riep echter…
Onzin!
Haar mail riep natuurlijk tig vragen op. W. vroeg of ze überhaupt nog mee mocht doen. Ze was immers bij de eerste sessie geacht niet aanwezig te zijn. Ik had ook nog een – eerlijk is eerlijk – domme vraag. Het werd snel duidelijk dat wij de lessentabel zelf moesten herzien en hierover onderbouwde voorstellen moesten doen. Uiteraard voor het weekend zodat BAS op haar dooie gemak alles kan bestuderen. Wie weet: wellicht wil ze zich ook met ‘Krijgdepip’ bespreken. Die heeft ongetwijfeld meer denkvermogen dan haar baasje namens BAS. Geen wonder: honden leven al veel langer onder ons mensen dan pinguïns.
Eerst een Rolle rückwärts. Maar dan ook nog een Rollentausch. Ook zo’n mooi woord. De rollen omdraaien.
Hoe hoort het volgens BAS?
Zij maakt beleid, wij mogen meedenken – als we gevraagd worden.
Hoe is het daadwerkelijk?
Wij maken beleid, zij verkoopt het straks als haar eigen idee. Niet nadat ze hier onwijs veel domme vragen over gesteld heeft.
Hoe moeilijk kan het zijn? Het heeft me twee uur intensief nadenken gekost. Als je enigszins analytisch kijkt naar de zaak. Dat is vorig jaar gelukt, dus waren de uitgangspunten sowieso al duidelijk voor mijn afdeling.
Er zit echter iets erg leuks achter die aanpassingen. De overheid geeft aan dat duizend uur genoeg is aan onderwijs. Onderwijs is volgens de definitie lessen plus aan onderwijs gerelateerde activiteiten. Nu is het echter zo dat de onderwijstijd daalt met veertig uur. Op de urentabellen worden echter tussen de zestig en tachtig uur bezuinigd. Met andere woorden: er moeten nog meer buitenactiviteiten worden georganiseerd. Was niet één van de centrale uitgangspunten van haar keutelplan dat elke activiteit gekoppeld moet worden aan één of meerdere vakken? Was er niet gesneden in de hoeveelheid dagen dat activiteiten georganiseerd mochten worden? Wordt er nu niet al een gigantische voorschot genomen op de taakruimte van volgend jaar door leerlingen te verplichten naar huiswerkklassen, inloopuren en zo enorm hete uren onder toezicht te gaan?
De doorrekening van de onderwijstijd zal dit duidelijk maken: er komt straks weer een Rolle rückwärts. En dan gebeurt met het briljante plan van BAS hetzelfde als met alle andere plannen ook: la open trekken, plan erin leggen, la dicht, la op slot doen en et plan lekker laten vergaan tot stof.
Dit lijkt me een goed plan voor dit plan.

onbesproken machteloosheid

2011-02-15T08:41:00.002+01:00

Een korte beschouwing rond het woord rond:
Iets dat rond is mag worden verondersteld als klaar of tenminste geregeld.
Rond deze tijd zou iets klaar of geregeld moeten zijn.
Mensen nemen standpunten in rond een bepaald onderwerp.
Vandaag zaten weer vier middenvelder rond de tafel.
In wezen was het echter rondjes maken vandaag. Of: draaien in cirkels. Iemand die permanent in cirkels blijft draaien weet op gegeven moment niet meer waar het beginpunt en waar het eindpunt is. Een cirkel is immers oneindig. Je kunt er eindeloos in blijven rondlopen als je de lijn blijft volgen. Dan maakt het in principe niet meer uit of je nou kilometers rond de kern heen loopt of dichtbij de kern eromheen draait. Door nooit de cirkel te verlaten kom je nooit bij de kern. Dus blijf je rondjes lopen, om de kern heen draaien. Vandaag was eigenlijk wel te erg. Het is eigenlijk niet in woorden te vatten wat er gebeurde. Vlak voor het babbeluurtje ging BAS vlak bij me staan. Een positie waar ik me als ex-voetballer altijd moet concentreren om geen spontane beweging met mijn elleboog uit te voeren. Een gebroken kaak zou dan het gevolg kunnen zijn. Kom ik volgende week in de rubriek ‘Elleboog van de week’. Ze vroeg of het allemaal wel een beetje ging. De manier waarop liet me spontaan antwoorden dat het eigenlijk niet ging. Geen doorvragen, geen verbazing, geen begrip maar: ‘En…, wat ga je er aan doen?’ Nou, wat moet ik er aan doen? ‘Nou, denk daar maar eens over na.’ Als een gesprek zo begint ben ik gelijk klaar ermee. Dan hoeft de ander geen enkel medeleven van mij te verwachten. Dit voelde zo fout, dit was zo fout dat er maar één ding te doen staat. Ballen terugspelen. Werkdruk? Overbelasting? Ondoordachte plannen? Niet gerealiseerde werkzaamheden? Laat ik dit overleg maar gebruiken om vooral vragen te stellen. Kennelijk hadden de anderen een soortgelijk plan. Dus was het rondjes maken. Oh, wat vervelend. Niet voor mij. Niet voor de andere middenvelders. Wel voor BAS. Eigenlijk was het maar één ding: gênant. Alleen: ik voelde het niet zo. De ander wil permanent baas spelen. De ander reageert te pas en te onpas venijnig, onhandig of beledigd. Dit theaterstuk vandaag had veel weg van een stier die aan zijn neusring door de arena wordt geleid. Een stuk over onbesproken machteloosheid van een uitgesproken machtmens. Onhandig, onmachtig om weerstand te bieden aan open vragen. En zeker geen verheldering biedend op open vragen. Geen idee of BAS dit ook als opstand voelde. In feite was dit een opstand in vragende vorm. Geen eisen, alleen verhelderende vragen. Een spiegel die de ander verblindt. Als die zou kijken tenminste.
Er werden zelfs weer zaken benoemd door de verschillende middenvelders die BAS weken geleden had beloofd. Of zaken die BAS weken geleden opeens niet meer op de agenda had gezet omdat ze toch niets nieuws had te melden. Ze kwamen allemaal langs. Het nog steeds niet gemaakte verslag van haar bijeenkomst met de leerlingenraad, haar besluit om het zogenaamde superklassenboek niet meer op de agenda te zetten omdat ‘het vervelend was om elke week over zoiets te praten.’ De ontbrekende evaluatie hiervan, de nog niet gemaakte enquête over de open dagen, de nog niet geregelde huiswerkklas, de niet vervulde vacatures, de nieuwe manier van toetsing, de scholing die hierover aangekondigd was, het cijferboek dat nog steeds niet gereed is, de bijeenkomst met de schaduwdirectie, de geschrapte uren die wederom een klas betreffen die al nauwelijks economie en wiskunde heeft gehad. Talloze vragen over beleid en organisatorische vraagstukken die allemaal op haar bordje liggen. BAS wil baas zijn, dan mag BAS ook het werk van een baas doen. Confronterend zou je het kunnen noemen. Confronterend was het. De vraag is of BAS dit ook zo ziet.
Het traject om de opdracht van de directie uit te voeren heeft BAS zelf om zeep geholpen. De bespreking met de middenvelders om uitgangspunten te formuleren is zo laat gepland dat het hele traject nooit af is op het moment dat de directie het af wil hebben. Het fossiel gaf 15 maart als deadline aan. BAS denkt rond 15 maart hiermee te moeten beginnen. Met het grootste gemak verkondigde ze dat de doorberekening haar allerlaatste zorg was. Ze wil het laten bij het formuleren van enkele suggesties. Prima, als je geen beleid moet maken. Van een locatiedirecteur mag – dacht ik altijd – wel verwacht worden dat hij dat doet. Profilering van en meer vrijheid voor de locatie is immers één van de uitgangspunten bij de koers van decentralisatie. Dan is het vreemd als een locatiedirecteur opeens niet meer dan uitgangspunten wil verwoorden. Een kluns in timemanagement, persoonlijk en onderwijskundig leiderschap sprak haar overtuiging uit. Dit wordt een prettige wedstrijd tussen de pinguïn en het fossiel. Waarschijnlijk zal BAS binnen twee minuten met een pennenstreek allerlei bezuinigingen doorvoeren omdat ze opeens ziet dat de directie wel degelijk 15 maart bedoelde. En dat is niet rond de kerst. Een dwaas die denkt dat die de ijskoningin en haar fossiel voor gek wil en kan houden. Er zijn al mensen voor minder van het hof gejaagd…
Er was slechts één moment dat BAS weer de echte, oude BAS liet zien. Er werd bij wijze van uitzondering geen vraag gesteld. Er werd een statement gemaakt. In navolging van de partnerschool wilde BAS de leiding en begeleiding van secties verdelen over teamleiders. ‘Dit is niet onze taak’, riepen drie mensen tegelijk. Jawel, dat is wel jullie taak, was de verwachte echo. ‘Nee, daar is geen sprake van.’ Hier kreeg ze de kriebels van. ‘Hier kom ik nog op terug’, riep BAS behoorlijk geïrriteerd. Of dit nou een belofte was of een dreiging hangt weer eens af van het perspectief. In haar bilateraaltje had BAS nog aangegeven dat de aansturing door haar gebeurt en moet gebeuren. In haar plan schrijft BAS over de rol van secties in het verbeteren van de resultaten: Ieder lid van de sectie houdt zich aan de afspraken die in de sectie gemaakt zijn. De sectieleider zorgt ervoor dat dit gebeurt en is het aanspreekpunt voor de locatiedirecteur. Wat wil je nou? Neemt hier iemand zijn eigen geschrijfsel al na twee weken niet meer serieus??

Er gingen al meerdere blogs over de vergeetachtigheid van BAS. Dat ze haar eigen plan al weer vergeten is – het plan dat zij zelf een pareltje vindt – is ernstig. Dat krijg je als je alle alleen maar van anderen kopieert en geen enkel eigen idee hebt. Dan blijf je cirkels draaien. Altijd maar rondjes maken en nooit de kern van het probleem raken.

Ik en jij, je en wij

2011-02-10T13:16:00.000+01:00

Ik en jij, je en wij. Allemaal persoonlijke voornaamwoorden. Ik kwam ze tegen, ik kom ze tegen. Elke dag maar vooral in elke bespreking met BAS. Gisteren kwam er een vervolg op de brainstormsessie van dinsdag. BAS vroeg wat ik ervan vond. Ik hield me op de vlakte. ‘Weet je wat?, vroeg ik en laste een pauze in met als gevolg een erg nieuwsgierige blik van de pinguïn, ‘ik heb er nog geen enkele seconde over nagedacht.’ Wel een raar gevoel benoemd tussen het begin van de middag waarin naar de status van de besprekingen werd gevraagd en het einde waarop de status bekend werd gemaakt. Het begin: alleen maar gezamenlijk ideeën opdoen, brainstormen dus. Het einde: 15 maart wil de directie een plan met onderbouwing zien. Voor het blok zetten zou een uitdrukking zijn die hierbij past. Of: over de schutting flikkeren. Of: iets dat rauw op je dak valt. Het hangt er maar van af welk perspectief je wil gebruiken. Dat vond BAS ook en dus begon ze allerlei rare vragen te stellen. Korte antwoorden van mijn kant waarop ik een hele riedel te horen kreeg over wat ‘je’ zou kunnen doen, wat ‘je’ moet doen, met wie ‘je’ zou moeten praten en talloze anders je’s. Op gegeven moment vroeg ik of ik verheldering mocht krijgen over haar gebruik van het woordje ‘je’. Dat snapte ze niet. Ik legde uit dat je ‘je’ kunt interpreteren als ‘jij’ of in algemene zin als ‘men’. Welke van de twee ze nou bedoelde in haar betoog. Dit riep enige onzekerheid op. Waarom ik deze vraag stelde. Volgens mij was die vraag niet zo moeilijk. Als met ‘je’ jij wordt bedoeld is er sprake van een taak voor mij, ‘men’ is meer brainstormend van aard en geeft allerlei overwegingen aan. Dat wilde ik duidelijk hebben. Wat ik zelf dacht was de repliek. Nu was dat gewoon een uitnodiging voor een ander riedeltje. Alleen van mijn kant deze keer: ‘Je hebt gisteren tegen de schaduwdirectie nog eens met zoveel woorden duidelijk gemaakt dat je teamleiders geen beleid maken. Dat zeg je ook regelmatig tegen ons. Het aanpassen van een urentabel is een beleidszaak, dus lijkt het mijn niet meer dan logisch wie hiervoor verantwoordelijk is’. Ja, dat klopte. Hier kan dus in het vervolg niets meer tegen in worden gebracht. De rest van het gesprek was babbelen. Ze had mijn prognose niet gezien, ze had geen tijd gehad om mijn mail over dit en dat te lezen, ze was er nog niet aan toe gekomen om dit uit te zoeken of over dat verheldering te verkrijgen. Kortom: dit kennen we al, hier gaan we het niet over hebben. Als iemand zelf permanent alles over het hoofd ziet kan die lastig anderen voor het hoofd stoten. Als je zelf permanent niets doet, kun je moeilijk verwachten dat anderen iets doen. Zo spraken we kort over de aanmeldingsavond gisteren. Er was helemaal niets voor geregeld door haar. De conciërges vroegen wederom aan mij hoe alles ingericht moest worden. Hier was haar persoonlijk slaafje voor verantwoordelijk. Die zou dit allemaal doen. Maar als je hier ideeën over hebt, bespreek ze met mijn slaafje. Nou ja.
’s Avonds werd duidelijk dat de getallen in het digitale systeem waarmee alle aanmeldingen verwerkt moeten worden niet was bijgewerkt. BAS dacht dat dit wel gebeurd was. Sterker nog: haar blik was dusdanig verbaasd dat je kon opmaken dat ze hier nog nooit over had gehoord. In dit systeem moet worden aangegeven hoeveel leerlingen per afdeling geplaatst kunnen worden. De getallen waren niet aangepast. Plek zat dus, ware het niet zo dat de directie had bepaald dat er niet zo veel leerlingen aangenomen mochten worden. Het gebouw is er immers niet groot genoeg voor. Dit zou de volgende dag eventjes aangepast moeten worden. ‘Ben je er morgen ook? Dan kunnen wij dat wel eventjes doen.’ Nou, ik ben er wel. Alleen heb ik geen rechten om in dit systeem zaken te veranderen. BAS heeft een reminder gekregen. De PIPO van ons duur stafbureau heeft ook een melding gekregen. En de rest? Heel simpel: jij! Geen ‘ik’ en geen ‘wij’ de komende tijd. Doe je werk en maak er iets moois van. Of: laat het liggen en vertrek. Meer smaken hebben we niet.

file

2011-02-09T13:40:00.001+01:00

Morgen weer een bespreking. Net als vandaag, net als gisteren. Spitsuur met BAS. Net als in het werkelijke spitsuur is het ook nu file. Je komt niet verder, staat vast, beweegt niet of nauwelijks. Een file die niet op wil lossen. In de file zie je urenlang dezelfde auto’s naast je staan. Dat is nu ook zo. De auto’s zijn vraagstukken, onuitvoerbare plannen, dom gebabbel, geïrriteerde mensen, fronsende wenkbrauwen. De vragen kunnen niet worden beantwoord. Een teveel aan onkunde en een gebrek aan denkvermogen aan de overkant. Herhaling van riedeltjes. Ik wil hebben dat… Jij ben verantwoordelijk voor…. Hoe los je dit op…. – allemaal kreten die dagelijks langskomen. Het boeit me steeds minder. Als je in de file staat heeft het geen zin om je op te winden. Ik weet dit uit jarenlange ervaring. Het enige dat helpt is een goede cd, een flesje cola en misschien nog een sigaret. Ontspannen omdat je weet dat je de anderen niet weg kan toveren. De weg achter de file is kristalhelder. De route mag als bekend worden verondersteld. Alleen is het zo dat niemand rijdt. Er zit een grote blokeerder op de weg. Iemand die iedereen en alles in de weg zit. Iemand die politieagent aan het spelen is op een druk kruispunt. Iemand die het verkeer probeert te regelen maar dit dusdanig onhandig doet dat alles vastloopt. Iemand die iedereen weg zou willen hebben. Alleen de ANWB komt maar niet om diegene weg te slepen, desnoods de sloot in de duwen. DE ANWB heeft hier geen ogen en oren voor. Ook dit herhaling Ook dit een onopgelost vraagstuk.
In plaats daarvan een herhaling. Men zegt weleens dat de geschiedenis zich niet herhaalt. Nou, dat mag ernstig worden betwijfeld. Iedereen die het genoegen heeft om met BAS te vergaderen weet dat de geschiedenis zich dagelijks herhaalt. Vandaag wederom een brainstormmiddag. Directie, schaduwdirectie en de schoolleidingen van alle drie de scholen. Er moest gesproken worden over de toekomstige urentabel. Gesproken over is tegenwoordig een synoniem geworden voor bezuinigen. Er moet iets af. Te veel lessen, lees: te duur. De diverse scholen gingen bij elkaar zitten. BAS zat voor. Althans: ze deed wederom een dappere poging om dit te doen. Het was namelijk voornamelijk van de hak op de tak met vooral veel dom blabla van haar kant. Geen lijn, geen leiding. Vorig jaar ging het over het taakbeleid. Net als toen meende BAS te moeten beginnen met: ‘Je moet je eerst de vraag stellen wat voor school willen we eigenlijk zijn.’ Nu begin ik als talendocent als licht allergisch te worden bij mensen die pertinent een onjuiste volgorde in zinnen gebruiken. Maar dat is geen pijnpunt. De pijn zit vooral in het feit dat dit een oeverloze discussie met zich mee brengt. Hebben we geen locatieplan waar dat in staat? Heeft BAS niet zelf een plan geschreven waarin zij dit probeert duidelijk te maken? Is ze dit allemaal weer vergeten? In de eerste ronde over mogelijke parels en successen was zij toch diegene geweest die haar plan als pareltje had verkocht? Ze heeft zelf de uitkomsten uit haar groepje in de plenaire groep vertelt, zodat ook iedereen kon horen dat dit gezegd was. De blikken waren veelzeggend. Een veer in je eigen dikke reet stoppen. Logisch want niemand anders doet dat. Logisch want niemand anders heeft er enige aanleiding voor. Het resultaat was dat er hier en daar wijzigingen aangebracht worden. De presentatie was alles behalve overtuigend of sluitend. Maar: er zit nu een behoorlijke tijdsdruk achter. Over een maand moet alles klaar zijn. Doorberekend, besproken en voorgelegd aan het fossiel. Dit wordt dolle pret. Dit wordt vanaf de zijlijn kijken hoe iemand zonder verstand, zonder overzicht en zonder planning iets rond moet breien dat veel weerstand gaat oproepen. Los van de vraag of diegene het überhaupt wel rond krijgt. Helaas heb ik de volgende periode vooral te maken met nieuwe brugklassers. Want ja: ook die dossiers wil BAS allemaal bespreken, ook hier wil BAS beslissen, ook hier denkt BAS opeens dat ze enige rudimentaire kennis van zaken heeft die voldoende moet zijn om te kunnen bepalen of iemand wel of niet geschikt is voor een opleiding. Dolle pret zal het gevolg zijn. En los hiervan moet BAS ook nog haar pareltje tot een succes maken. Dolle pret.
Met het grootste gemak ga ik toekijken hoe BAS gaat stranden. Net als een gestrande walvis zal ze straks op het strand liggen. Niet in staat om uit eigen kracht het reddende water te halen. Of om het beeld van daarnet te gebruiken. Ze zal blij zijn als ze straks naar de garage gesleept wordt. Ik denk alleen dat het niet de garage maar de sloop wordt waar haar reis naartoe gaat. Prima. Oude auto’s die slecht onderhouden zijn, vormen een gevaar voor het verkeer. Die moeten worden gesloopt. Net als onbenullige automobilisten die echt niet kunnen rijden hun rijbewijs zouden moeten inleveren.
Ik ben maar copiloot. Ik zal er wijs aan doen en niets overnemen. Dit mag ook niet. Het uitwerken van een urentabel is immers synoniem aan beleid. En daar doe ik niet aan. Vandaag kreeg ik het wederom te horen. Wederom een herhaling van zetten, een riedeltje. De schaduwdirectie is uitgenodigd voor een gesprek. Zonder agenda, zonder doel. Hier gingen als mails over heen en weer. Vieze vuile BAS probeerde zich er makkelijk van af te maken door iemand anders de schuld te geven. Ik zat er toevallig bij toen de opdracht aan haar slaafje werd gegeven om de schaduwdirectie uit te nodigen. Er was geen sprake van een agenda. Er was niet eens sprake van een onderwerp. Er was alleen: ik wil hebben dat….
Herhaling dus. File dus. Gisteren, vandaag en morgen ook.
Want: morgen is er weer een bespreking.

file

2011-02-09T13:40:00.000+01:00

Morgen weer een bespreking. Net als vandaag, net als gisteren. Spitsuur met BAS. Net als in het werkelijke spitsuur is het ook nu file. Je komt niet verder, staat vast, beweegt niet of nauwelijks. Een file die niet op wil lossen. In de file zie je urenlang dezelfde auto’s naast je staan. Dat is nu ook zo. De auto’s zijn vraagstukken, onuitvoerbare plannen, dom gebabbel, geïrriteerde mensen, fronsende wenkbrauwen. De vragen kunnen niet worden beantwoord. Een teveel aan onkunde en een gebrek aan denkvermogen aan de overkant. Herhaling van riedeltjes. Ik wil hebben dat… Jij ben verantwoordelijk voor…. Hoe los je dit op…. – allemaal kreten die dagelijks langskomen. Het boeit me steeds minder. Als je in de file staat heeft het geen zin om je op te winden. Ik weet dit uit jarenlange ervaring. Het enige dat helpt is een goede cd, een flesje cola en misschien nog een sigaret. Ontspannen omdat je weet dat je de anderen niet weg kan toveren. De weg achter de file is kristalhelder. De route mag als bekend worden verondersteld. Alleen is het zo dat niemand rijdt. Er zit een grote blokeerder op de weg. Iemand die iedereen en alles in de weg zit. Iemand die politieagent aan het spelen is op een druk kruispunt. Iemand die het verkeer probeert te regelen maar dit dusdanig onhandig doet dat alles vastloopt. Iemand die iedereen weg zou willen hebben. Alleen de ANWB komt maar niet om diegene weg te slepen, desnoods de sloot in de duwen. DE ANWB heeft hier geen ogen en oren voor. Ook dit herhaling Ook dit een onopgelost vraagstuk.
In plaats daarvan een herhaling. Men zegt weleens dat de geschiedenis zich niet herhaalt. Nou, dat mag ernstig worden betwijfeld. Iedereen die het genoegen heeft om met BAS te vergaderen weet dat de geschiedenis zich dagelijks herhaalt. Vandaag wederom een brainstormmiddag. Directie, schaduwdirectie en de schoolleidingen van alle drie de scholen. Er moest gesproken worden over de toekomstige urentabel. Gesproken over is tegenwoordig een synoniem geworden voor bezuinigen. Er moet iets af. Te veel lessen, lees: te duur. De diverse scholen gingen bij elkaar zitten. BAS zat voor. Althans: ze deed wederom een dappere poging om dit te doen. Het was namelijk voornamelijk van de hak op de tak met vooral veel dom blabla van haar kant. Geen lijn, geen leiding. Vorig jaar ging het over het taakbeleid. Net als toen meende BAS te moeten beginnen met: ‘Je moet je eerst de vraag stellen wat voor school willen we eigenlijk zijn.’ Nu begin ik als talendocent als licht allergisch te worden bij mensen die pertinent een onjuiste volgorde in zinnen gebruiken. Maar dat is geen pijnpunt. De pijn zit vooral in het feit dat dit een oeverloze discussie met zich mee brengt. Hebben we geen locatieplan waar dat in staat? Heeft BAS niet zelf een plan geschreven waarin zij dit probeert duidelijk te maken? Is ze dit allemaal weer vergeten? In de eerste ronde over mogelijke parels en successen was zij toch diegene geweest die haar plan als pareltje had verkocht? Ze heeft zelf de uitkomsten uit haar groepje in de plenaire groep vertelt, zodat ook iedereen kon horen dat dit gezegd was. De blikken waren veelzeggend. Een veer in je eigen dikke reet stoppen. Logisch want niemand anders doet dat. Logisch want niemand anders heeft er enige aanleiding voor. Het resultaat was dat er hier en daar wijzigingen aangebracht worden. De presentatie was alles behalve overtuigend of sluitend. Maar: er zit nu een behoorlijke tijdsdruk achter. Over een maand moet alles klaar zijn. Doorberekend, besproken en voorgelegd aan het fossiel. Dit wordt dolle pret. Dit wordt vanaf de zijlijn kijken hoe iemand zonder verstand, zonder overzicht en zonder planning iets rond moet breien dat veel weerstand gaat oproepen. Los van de vraag of diegene het überhaupt wel rond krijgt. Helaas heb ik de volgende periode vooral te maken met nieuwe brugklassers. Want ja: ook die dossiers wil BAS allemaal bespreken, ook hier wil BAS beslissen, ook hier denkt BAS opeens dat ze enige rudimentaire kennis van zaken heeft die voldoende moet zijn om te kunnen bepalen of iemand wel of niet geschikt is voor een opleiding. Dolle pret zal het gevolg zijn. En los hiervan moet BAS ook nog haar pareltje tot een succes maken. Dolle pret.
Met het grootste gemak ga ik toekijken hoe BAS gaat stranden. Net als een gestrande walvis zal ze straks op het strand liggen. Niet in staat om uit eigen kracht het reddende water te halen. Of om het beeld van daarnet te gebruiken. Ze zal blij zijn als ze straks naar de garage gesleept wordt. Ik denk alleen dat het niet de garage maar de sloop wordt waar haar reis naartoe gaat. Prima. Oude auto’s die slecht onderhouden zijn, vormen een gevaar voor het verkeer. Die moeten worden gesloopt. Net als onbenullige automobilisten die echt niet kunnen rijden hun rijbewijs zouden moeten inleveren.
Ik ben mar copiloot. Ik zal er wijs aan doen en niets overnemen. Dit mag ook niet. Het uitwerken van een urentabel is immers synoniem aan beleid. En daar doe ik niet aan. Vandaag kreeg ik het wederom te horen. Wederom een herhaling van zetten, een riedeltje. De schaduwdirectie is uitgenodigd voor een gesprek. Zonder agenda, zonder doel. Hier gingen als mails over heen en weer. Vieze vuile BAS probeerde zich er makkelijk van af te maken door iemand anders de schuld te geven. Ik zat er toevallig bij toen de opdracht aan haar slaafje werd gegeven om de schaduwdirectie uit te nodigen. Er was geen sprake van een agenda. Er was niet eens sprake van een onderwerp. Er was alleen: ik wil hebben dat….
Herhaling dus. File dus. Gisteren, vandaag en morgen ook.
Want: morgen is er weer een bespreking.

Ja en/of nee

2011-02-01T18:14:00.000+01:00

Gaat er iets veranderen? Ja! Nee!
Ja, ja. Die aanscherpingen. Ach, die pinguïn. Het plan is goedgekeurd. Nou nou. Ik vraag me af of iedereen de consequenties van dit besluit wel overziet. Ik vraag me af of de pinguïn zelf wel overziet wat dit allemaal betekent. Los hiervan vraag ik me af hoe het mogelijk is dat directie en schaduwdirectie genoegen nemen met een dusdanig ondoordacht en vooral in financieel opzicht vaag stuk. Een heleboel vragen. Gelukkig moet ik me daar vooralsnog niet druk om maken. De komende tijd ben ik meer dan ooit alleen maar uitvoerend. Beleid? Ik heb geen flauw idee wat dat is. Ik heb het de afgelopen twee jaar in ieder geval niet langs zien komen. En zelf heb ik hier helaas helemaal geen verstand van. Daarom heb ik nog nooit gesnapt dat alle middenvelder dit verwijt kregen. Het is toch allemaal geen wonder dat er niets gebeurt? Er is toch ook geen sluitend beleid? Er zijn toch ook geen haalbare doelen geformuleerd? Er is toch helemaal geen duidelijke visie zichtbaar? Hoe moet er dan ook ooit iets gebeuren?
Nu dus een plan: zaligmakend voor iedereen die in de Heilige Geest gelooft. Want die moet volgens mij mensen gaan bezielen. Of die moet mensen hebben bezield om toestemming te verlenen aan een stuk dat vooral een ding betekent: meer repressie. En ernaast vooral meer administratieve rompslomp. Voor leerlingen en docenten. Een stuk administratief werk waar elke ambtenaar jaloers op zou kunnen worden. De haalbaarheid moet eerst nog worden bekeken. Alle korte termijn maatregelen zijn afhankelijk van de inzetbaarheid van mensen en middelen. Ongelooflijk? Nee, letterlijk geciteerd. Een plan dat iedereen en vooral de organisatie beter moet maken maar waarvan maar eerst nog bekeken moet worden of dat in financieel opzicht überhaupt wel uitvoerbaar is. Prachtig.
De gevolgen zijn echter nu al merkbaar. Repressie. En wel op brede front. Massaal worden leerlingen uit de lessen verwijderd. Vorige week maar liefst drieëntwintig. Ja, precies. Geen typefout. Drieëntwintig etterbakken die allemaal niet hanteerbaar zouden zijn geweest. Je kijkt verkeerd. Ga maar weg! Geen boek bij je? Opzouten! Zit je weer niet recht? Meld je maar bij Don Quixote! Oplossend vermogen van niets bij te veel docenten. En – die heb je ook – expres forceren. Een aantal mensen probeert de toon te zetten. Leden van de oude garde die terug verlangen naar de jaren vijftig. Een strafcoördinator willen ze, iemand die de lieve lange dag niets anders doet dan alleen maar die vervelende gasten bezighouden, liefst meteen verwijdert. Alsof dit zo makkelijk was. Alsof hier geen protocollen voor zijn. Alsof ook de klootzakken geen recht op onderwijs hebben. Alsof docenten niet ook altijd pedagogen zouden moeten zijn. Wat leef je leerlingen eigenlijk voor als je permanent als chargerijn eerste klas les geeft aan eerste klassen? Als je twee keer iets moeten uitleggen in een tweede klas en dat al een teken van ontbrekend niveau bij leerlingen meent te moeten interpreteren?
Nee, natuurlijk is het allemaal niet rooskleurig. Nee, natuurlijk zitten er te veel leerlingen met een tekort aan fatsoen en ook met een tekort aan niveau. Maar iedereen wegsturen is volgens mij ook geen oplossing. Er is een aantal mensen hard mee bezig. De rest kijkt vanaf de zijlijn en heeft van die al te goede adviezen voor de zwoegers. ‘Harrrrder werrrrrken’. Ja, precis. Nu jij nog, klootzak. Of ga met pensioen, oude lul.
De consequenties voor mijn eigen baan heb ik uitgebreid geprobeerd te bespreken met BAS. Het drong niet door. Drie keer aangegeven dat de kans aanwezig, lees: groot is dat ik volgend jaar iets anders ga doen. Docent worden om me uit te kunnen leven op leerlingen. Of ergens anders heen. Het drong niet door. Nee, BAS had het ook druk. Nee, er zou niet nog meer werkverzwaring op mijn schouders gelegd worden. Nee, dit en dat, zus en zo zou nog tot de zomervakantie uitgewerkt worden. Kortom: geen antwoord, geen uitleg, geen perspectief. Uitstel en holle kreten.
Loont dat om te blijven? Wat blijft er behalve loon. Loon die in onderwijsland salaris heet. Loon krijgen alleen maar arbeiders. Maar dat ben ik momenteel. Een stratenmaker is momenteel zeker zinvoller bezig dan ik. Schorsen, aanspreken, ouders bellen, ouders op school roepen, leerlingen terecht wijzen. En het effect? Nul komma nul. Straatcultuur bevecht je niet alleen met repressie. De wereld is helaas zoals die is. Leerlingen zijn helaas voor een deel zoals ze zijn. Leer ermee omgaan om zoek iets anders. Terugverlangen naar een vermeend gouden verleden helpt niet. Maar ach: veranderen is moeilijk. Dat kost energie, daarvoor moet je ook een keer naar jezelf kijken. En als je al oerlelijk bent valt dat niet mee. Altijd maar naar dat chargerijnig hoofd in de spiegel kijken is natuurlijk ook niet leuk.
Deze klus is niet alleen te klaren. Hier zou voor iedereen een taak weggelegd moeten zijn. Alleen: de verkeerde mensen roepen harder dan de rest. En BAS luistert vooral naar diegenen die het hardst roepen. De rest probeert ze koest te houden met allerlei onduidelijke beloftes over de toekomst. Plannen die ze nader uit gaat werken. Het duurde meer dan twee jaar om dit stuk te maken. Moet ik nog meer zeggen?
Ga dit nog veranderen? Jawel. Nee!

You're not funny

2011-01-25T17:23:00.000+01:00

Je zou er bijna om moeten lachen als je met zo veel onvermogen geconfronteerd wordt. Stuiterbal vond het op zich al erg dat BAS op zondagavond al weer vergeten was dat ze twee dagen ervoor nog gesproken hadden over een nascholing. Dan is het toch best hilarisch als een pinguïn de volgende ochtend alweer vergeten is war Stuiterbal is. ‘Komt ze straks aanwaaien?’, vroeg ze aan het begin van het babbeluurtje. ‘Vanuit Amersfoort dan?’, vroeg ik terug. O ja. Dat was het, ik was het even vergeten. Ja, precies. Dat was het. En het woord even past hier evengoed bij als een pinguïn bij een leidinggevende functie. Dit soort kleine missers vallen niet zo op, de consequenties zijn immers nihil. Veel grappiger is dat BAS vergeten was een map met sollicitatiebrieven aan mij te geven vorige week. Eerst vroeg zij via de mail of ik nog geschikte kandidaten had kunnen selecteren uit de binnen gekomen brieven. Ietwat in verwarring mailde ik terug dat ik nog geen enkele brief onder ogen had gekregen. De benoemingscommissie was immers samengesteld uit een andere baas – meneer Koppig – en de sectieleider die inmiddels zo’n 100 brieven de afgelopen zes maanden heeft moeten lezen. Met grote beloftes werd de map met de brieven aangekondigd. Vrijdag zou ze de brieven aan mij geven. Prima vooruitzicht. Een aantal uren in het weekend brieven doorlezen van ofwel aanstormende talenten die een keer op een ponyranch ijsjes hebben verkocht en dit als managementervaring in een jeugdkamp met geheel eigen programma en verantwoordelijkheden proberen te verkopen of – met name – oude mannen in de leeftijd van mijn overleden vader die hun toekomst na jarenlange ervaring in een administratieve functie bij een of andere zorgverzekeraar nu op een middelbare school zien. Helaas: het kwam er niet van. Geen amusement in het weekend met brieven maar theater: Candide van Voltaire. Een prachtig stuk, alleen een erg slechte theatervoorstelling.
Vanochtend proactief naar BAS die zat te babbelen op de administratie. Of zij nog de brieven voor me had. Met enige minachting werd de hele map (toch zo’n kleine 34 brieven) overhandigd. Uiteraard had ze vandaag graag een antwoord welke kandidaat ik geschikt zou vinden. Ze had immers verwacht dat ik de map vrijdag was komen ophalen. Ja, precies. Omdraaien van de werkelijkheid. Iets aan iemand geven wekt bij mij de indruk van een actieve handeling. Dat is in mijn perceptie iets anders dan op je dikke reet zitten en wachten dat iemand werk komt ophalen. Zonder commentaar nam ik de map mee. Elk woord is teveel moeite. Het is namelijk zinloos. Mevrouw ‘Ikkanhetniet’ snapt het toch niet. Ze is te dom. En de meest vervelende combinatie is nog wel domheid die gepaard gaat met een hoge dunk van zichzelf. Allebeide zijn helaas in overgrote mate aanwezig bij BAS. Maar voor de rest? Laat maar.
Later kwam tijdens het babbeluurtje de sectieleider langs. Hij had de brieven gelezen en vond twee kandidaten geschikt. ‘Nou’, zei BAS met een blik in mijn richting, ‘ik heb jouw voorkeur nog niet gehoord’. Ook deze keer zei ik niets. Non verbale communicatie schijnt echter ook boekdelen te spreken. Nogal luchtig probeerde BAS de ijzige stilte op te vullen: ‘Ja, ik dacht die Don Quixote heeft toch niets te doen. Dan kan ik hem op deze manier van de straat houden.’ Ja, natuurlijk. Majesteit praat over haar onderdanen in de derde persoon. Mijn blik werd er niet vrolijker van. En dus vond BAS te moeten opmerken: ‘Als blikken kunnen doden. Dan was ik nu helaas dood. Ik maakte maar een grapje. Mag dat niet meer van jou?’ Mijn antwoord was even kort: ‘Je mag zoveel grapjes maken als je wil. Het is dan mijn keus of ik erover wil lachen of niet.’ Ander thema met precies hetzelfde onhandig handelen van BAS. In februari vindt er weer een brainstormsessie plaats met leden van de directie, de schaduwdirectie en de schoolleidingen van de drie locaties. BAS deelde aan de vertrekkende middenvelder mee dat zij niet mee mocht. Dit ging immers over zaken van volgend schooljaar. ‘Ik hoop dat je dit niet erg vindt. Ik wil graag dat je mij op die dag vervangt.’ Nou, en of mijn collega dat erg vond. Ze was volkomen in schok. De manier waarop, zonder enig overleg, pats boem. ‘Natuurlijk vind ik het erg. Heel erg zelfs.’ En toen viel een ijzige stilte. Wederom. Ik hield expres mijn mond. M. en W. deden dat ook. Expres. Stilte die zo veel meer zegt dan duizend woorden. IJzige stilte die het wantrouwen en de minachting laat voelen die inmiddels heersen. Grappig? O ja, als je van voor het blok zetten houdt tenminste. Later op de dag had BAS weer eens vergeten de roostermakers in te lichten over de afwezigheid van een docent. Het gevolg waren 30 leerlingen die op school rondliepen zonder bestemming. Wat nou rust en orde? Had ik misschien mijn verantwoordelijkheid moeten nemen om de klas een extra lesuur aan te bieden? Als ze maar van de gangen zijn. Klassiek dilemma want de sollicitatiebrieven moesten ook nog worden nagekeken…
De verwondingen nemen toe. BAS gedraagt zich steeds onhandiger. De spanning voor de beslissing morgen door de schaduwdirectie werpt zijn schaduw. Begin van het einde van BAS. Ik hoor geluiden, ik zie mensen, ik luister hier en daar. Morgen bespreek ik de conclusies met haar. In mijn format ter bespreking heb ik bij knelpunten opgeschreven dat het lastig is om permanent in spagaat door de school te lopen. Wantrouwen en de consequenties uit haar toevoeging op het plan wekken wantrouwen en roepen veel vraagtekens op bij mij, ook over mijn eigen toekomst. Zo staat het in mijn aantekeningen die ik gemaild heb.
Ze zal wel weer heel erg betroffen kijken. Dom grijnzen en betroffen kijken – kernkwaliteiten die BAS ook morgen weer zal proberen in te zetten. Volgens mij de enige twee die ze heeft. Maar ach: dat ken ik al en ach: hier trap ik niet meer in. De consequenties zijn helder. Kies maar. Ik heb al gekozen. Ik kies deze keer bij wijze van uitzondering een keer voor mezelf. Het heeft lang geduurd vóór ik dat geleerd heb. Nu ik het eindelijk kan, zal ik het ook niet meer loslaten. En dan zie ik wel of het spreekwoord klopt: wie het laatst lacht, lacht het best.

Belachelijk

2011-01-21T08:45:00.000+01:00

Belachelijk! Weer een aanpassing en weer een verandering en weer een aanscherping. Maar vooral: weer twee of drie taken erbij. BAS heef haar babbelplan gepresenteerd aan de schaduwdirectie. Terecht werden daar opmerkingen geplaatst. Terecht werden daar kritische vragen gesteld. Meer dan algemeen blabla en goede bedoelingen stonden er namelijk niet in. Vooral de haalbaarheid in financieel opzicht mag ernstig betwijfeld worden. En ernaast: water op de molens van enkele docenten. Projecten, excursies, activiteiten, al dan niet in de vorm van een week, zijn fratsen. Vervelend. Lesboeren of the World unite.
Hier kan ik prima mee leven. Terecht wordt erop gewezen dat leerlingen beter moeten presteren. Wie wil dat niet? De manier waarop dit moet gebeuren is op zijn minst discutabel. Of meer restrictie uiteindelijk leidt tot gemotiveerde leerlingen mag op zijn minst besproken worden. Ik heb hier enorme twijfels over. Motivatie kun je namelijk niet afdwingen. En hier moest vorig jaar toch vooral aan gewerkt worden? Inzet en motivatie van leerlingen verhogen. Dat kwam uit heel veel reacties op een studiedag in september. Hierover lees ik bitter weinig terug. Of wel: inspirerende docenten voor de klas: wow!! Wat een plan! Domme kretologie!
Maar wel: controle, aanspreken, verplicht laten werken. Dat kunnen we veel beter. Leerlingen afzagen, afmaken, afserveren. Allemaal prima. Alles op zijn tijd. Maar alsjeblieft niet voortdurend. Dat is namelijk de toon die het plan ademt. Water op de molens van de ouderwetse lesboeren die hun tijd zien komen. Liefst gepaard met heel veel grammatica. Zo deden we het vroeger toch ook? Vroeger was toch alles beter? Lang leve de jaren vijftig!!!
Een plan richting een enorme accentverschuiving. Lik op stuk is bezig met een comeback. Dwang, controle, sturing.
Dat is allemaal niet zo erg. BAS lult maar voort. BAS gaat zelf ook nog meer controle uitoefenen. Alhoewel: BAS kondigt aan alles te controleren. BAS laat zich straks alles voorleggen. Een soort ijsprinces die alles eerst wil zien vóór die goedkeuring verleent aan zaken. Ik zie me straks als een soort veredeld slaafje van een uitgesproken ongeïnspireerd maar vooral onwijs onbegaafde pinguïn. Straks moet elk geval van een leerling die in overtreding is besproken worden met BAS. Nu al is het zo dat van alle leerlingen die misselijk zijn de ouders gebeld moeten worden. Lukt dat niet moet de leerling maar misselijk voor een kantoor blijven zitten tot de ouders bereikbaar zijn. Maar straks moet elke leerling voorgelegd worden. Mag ik schorsen? Mag ik een leerling na laten blijven? Mag ik een leerling opgeven bij Leerplicht?
BAS geeft aan de beslissing te nemen. Mij rest dan alles in Magister te zetten, de brief te sturen, de ouders op te roepen enzovoorts. Dat doen we nu ook al. Maar voortaan moet het niet alleen in Magister worden genoteerd. Nee. De docent en de mentor moet ook nog worden geïnformeerd. Waarschijnlijk in een persoonlijke brief.
Beste Pietje,
Vandaag heb ik het volgende gedaan. Leerling A heeft zich misdragen bij collega X. Dan kan natuurlijk niet. Dus heb ik het geval aan BAS voorgelegd. BAS vond ook dat dit niet kon en vroeg: Hoe los je dit nu op? Ik heb voorzichtig gevraagd of ik de leerling mag schorsen. A is immers al diverse keren negatief opgevallen. BAS gaf aan dat ik dan wel goed met de ouders moest communiceren en vooral ook de docenten moest inlichten. Dit doe ik nu nederig. Ik hoop dat je dit een goede beslissing vindt. Ik hoop uiteraard dat je vandaag fijne lessen kunt draaien zonder A. En ja: helaas moet die nu een toets inhalen bij jou. Heb je nog een reservetoets. Dan kan A hem morgen rond 20.00 uur bij mij komen inhalen. Ik denk dat ik dan alle brieven aan collega’s klaar heb…

Slechts een kleine alinea over pedagogisch handelen van de lesboeren. Een nog korter stukje over zorg of: het tekort of falen ervan. Als een soort mantra komt het terug. De teamleider legt aan de locatiedirecteur voor. Alsof BAS in die meer dan twee jaar ook maar één keer een knoop van enig belang heeft gehakt. Maar nu opeens wel?
Straks moeten alle leerlingen die zich aanmelden geplaatst worden. De teamleider legt aan de locatiedirecteur voor in welke afdeling de leerling geplaatst wordt. Omkleed met een argumenten. Lieve hemel! Niet alleen alle dossiers doornemen maar per leerling een korte argumentatie schrijven waarom een leerling daar wordt geplaatst. En dat aan iemand die hier helemaal geen verstand van heeft. Iemand die hier ook helemaal niets van snapt. Die niet verder komt dan: ‘ik wil dat die leerling succesvol is.’ O ja? Dat kan mij toch niet schelen? Waarom zou ik hier rekening mee houden bij de plaatsing? Dat gaat toch zoals bij Lingo? Groene balletje? Doe maar vwo. Wat een waanzin! Dit gaat echt nergens over. Na enkele tientallen uren in kaart brengen, bellen, navraag doen, afwegen straks ook nog een beargumenteerd voorstel uitwerken waarom ik denk dat een leerling in staat is om een opleiding te volgen. Een gigantische motie van wantrouwen. Zo voel ik het. Alsof het hele plaatsingsbeleid beter wordt door een schakel in te bouwen die helemaal niets begrijpt van onderwijskundige rapporten of leerlingvolgsystemen. Lieve help! Hier heb ik geen trek in.
Vervolgens mag ik straks na het tweede rapport met alle ouders en leerlingen praten die het niet goed doen. Nog een taak erbij. Ik denk dat ik volgend jaar van januari tot en met de voorjaarsvakantie op school blijf slapen. Dan loop ik niet het risico dat ik flauw val zonder dat er een EHBO’er in de buurt is.
Laten we wel wezen. Ik heb niets tegen controle. Ik ben voorstaander van duidelijkheid, communicatie, doelgerichtheid. Daar gaat het niet om. Maar ik ben fel tegen regimes, onnozel geneuzel en eenzijdig afschuiven en mensen kapot maken. Daar zoek je maar iemand anders voor. Dat mag dan misschien niet solidair zijn. Maar als dit het is dat is dat het wat het is. Ik weet in ieder geval wat het voor mij is.
Los hiervan doe ik straks ook nog de volledige coördinatie over inloopuren en huiswerkklas. Toe maar. Ook hier ouders op school in het geval dat een leerling het niet naar behoren doet. Het staat er niet maar conform de andere restricties in het plannetje (o wat een ontoereikend woord voor dit stuk poep, voor deze keutel uit de hersenen die een vacuüm zijn) dat ik de maatregelen die ik wil nemen eerst moet voorleggen aan BAS. Kortom: drie gesprekken vooraf. Eerst met de docent, dan met de leerling en dan met BAS om uiteindelijk de ouders te spreken. Vier gesprekken over iets dat binnen vijf minuten opgelost kan worden.
Ook hier dus bijna een volledige taak voor mij erbij. Geen andere persoon die zich hier veel mee moet bemoeien.
Ik klaag niet graag. Maar dit zal ik niet trekken. Ik heb nu al elke middag om een uur of half zes het gevoel dat ik beter maar nog drie uur door kan gaan om enigszins overzicht te krijgen. Met een baas die alles delegeert, inclusief de hele PR, kom ik nauwelijks toe aan gesprekken met leerlingen. Het is kort afhandelen, duidelijke taal spreken. Maar praten met collega’s over hun ideeën? Praten met collega’s over hun klassen? Wanneer? ’s Avonds om een uur of negen zou dat eventueel nog kunnen. Maar daar slaap ik meestal inmiddels. Gesloopt en weinig gemotiveerd om ’s avonds ook maar nog iets te doen dat ook maar in de buurt van creatief nadenken komt. Ook nu: ventileren, afschrijven.
Dinsdag wordt er een beslissing genomen over het plan. Dan is er helderheid. Één ding wordt me steeds duidelijker. Dit ga ik niet doen. Dit trek ik niet. Dit zal me opbreken. Het orgaan dat over dit soort plannen beslist heeft het vaak graag over werkbelasting. Laat ik het kort houden: ik ben benieuwd.
Maandag en dinsdag nog tijd om verheldering bij BAS te vragen, Wat een tegenspraak. BAS en verheldering. Vragen stellen, aangeven wat het met mij zal doen, bezwaren neerleggen.
En dan weet ik woensdag wat mij te doen staat. Een compleet nieuwe leiding over een afdeling kan soms ook erg verfrissend zijn.
Kies maar. Dit is geen dreigement. Dit is een keuze. En als de anderen gekozen hebben, dan zal ik dat ook doen. Linksom of rechtsom.
Tot slot een citaat uit een lied:
Es ist schön zu reisen, wenn man schöne Ziele hat. Doch wie ein Geier zu kreisen, ich bin’s langsam so satt
Perfecte samenvatting van mijn gemoedstoestand. Nog enkele uurtjes. En dan weekend: ik was er lang niet meer zo aan toe dan aan het einde van deze week.

Spitsuur

2011-01-19T18:04:00.001+01:00

Stilstand. Geen vooruitgang. Blokkade. Niet alleen op de snelwegen, ook op mijn werk. Niets beweegt. Het is weer eens spitsuur. Elke vrijdag mag ik het meemaken. Bijna elke vrijdag hoor ik de broer van classicus van die vervelende mededelingen doen.
‘Tussen knooppunt Oudenrijn en Maasbergen 15 kilometer file na een ongeluk. Inmiddels is één rijstrook weer open. Vertraging ongeveer 45 minuten’. Ja, hoor. Bedankt. Anderhalf uur stop en go. Het lijkt bijna op het leven. Laten we wel wezen. Zo gaat dat toch altijd. De mens beweegt zijn hele leven. Hij komt op aarde, beweegt een beetje en treedt dan weer af. Waarom we bewegen, wat ons beweegt en wat de zin van dit bewegen is, blijft voor velen lange tijd een raadsel. Dan lig je op gegeven moment in je kist en kun je nog eeuwen hierover nadenken. Maar zo gaat dat dus: de mens stapt in de auto, rijdt enkele kilometers en dan staat hij stil en windt zich op. Samen met duizenden andere automobilisten sta je dan op de snelweg en ben je beledigd dat al die anderen precies op het zelfde moment naar huis willen. Kijk maar in je achteruitspiegel als je in de file staat. De mens windt zich erover op dat ieder ander hetzelfde doet als hij. Namelijk: anderen dom in de weg staan.
Uiteindelijk beheersen we toch allemaal niets zo perfect als anderen voor de voeten lopen ofl in de weg staan. Stil staan, vast zitten vinden we vreselijk. Als er geen schot in een zaak zit winden we ons op. Het enige dat voortbeweegt zijn de secondetellers op je horloge. De rest staat stil. Zo lang je beweegt, leef je. Dat wist Aristoteles al. Hij was ervan overtuigd dat alles beweegt behalve God. Hij geloofde dat elke beweging iemand of iets nodig heeft dat deze beweging aanstoot. Dus zou er iets of iemand moeten bestaan wat de allereerste beweging in gang gezet heeft. Een soort onbewogen beweger. Maar: dat alles beweegt en alleen God in de file staat lijkt me nou ook niet echt een logische verklaring voor het heelal. Aristoteles had geen rijbewijs. Hij wist dus niets van files. Misschien is dat een verklaring voor zijn filosofische ideeën.
Maar ja. Dat vaststaan, anderen dom voor de voeten lopen, zaken en mensen blokkeren ken ik al te goed van mijn werk. Vandaag vroeg Stuiterbal ernaar. Hoe ik het beleefde. Of ik oplossingen zag. Natuurlijk wel. Ik weet heus wel dat de file op gaat lossen. Ik ben ervan overtuigd dat diegene die alles blokkeert zelfs door mensen op hetzelfde hiërarchische niveau ongeschikt wordt gevonden voor haar functie. Maar dat is niet alles. De baan van mij houdt gelukkig meer in dan alleen maar je blind starren op een onhandige, ongeschikte pinguïn. Vandaag Double R en een nieuwe docent die te maken kregen met het ongelooflijke onvermogen om afspraken naar de roostermakers te communiceren. Achteraf management om de schade te beperken. Dat is alles wat BAS kan. En zelfs dat lukt niet. Mensen zijn dan al beschadigd. Hoe je dan nog vertrouwen denkt te kunnen creëren bij deze en gene blijft waarschijnlijk voor altijd haar raadsel.
BAS is zeker niet de onbewogen beweger die alles in gang zet. Meer een zwart gat dat energie opslurpt en goede ideeën doet verdwijnen. Een soort antimaterie die het ongekende talent heeft om mensen vast te laten lopen, om een organisatie in de sloop te helpen, om positieve ontwikkelingen om te buigen naar gepruts.
Januari is geen goede maand om na te denken over ontwikkelingen en eigen perspectieven. Het is voor mij permanent spitsuur. Nieuwe leerlingen die de school komen bezoeken, voorbereidingen op open dagen, leerlingen die over de schreef gaan, niet presteren of anders te veel aandacht vragen, docenten die na twee weken vakantie zo langzamerhand de druk van het werk weer gaan voelen, plaatsingen, aanmeldingen en nog een paar andere geintjes die ervoor zorgen dat het woord ontspanning ergens eind februari weer eens in de agenda gezet mag worden.
Het enige wat helpt bij een spitsuur is rust, een koel hoofd en geen overhaaste beslissingen.
Stilstand. Geen vooruitgang. Blokkade. Niet alleen op de snelwegen, ook op mijn werk. Stilstaan bij stilstand en je afvragen wat het met je doet. Een schone taak voor januari.

Paternosterlift

2011-01-18T17:40:00.001+01:00

Mijn moeder zei altijd dat je niet slecht mag praten over doden. Ik ben goed opgevoed, dus luister ik nog steeds naar het advies van mijn moeder. Ook al was iemand zijn hele leven lang een klootzak, nooit laat ik een slecht woord horen op het moment dat die dood gaat.
Maar hoe zit dat nou met een dood paard? Mag je daar ook geen kwaad woord over zeggen? Een dood paard in de gedaante van een pinguïn?
Week in week uit zie ik me geconfronteerd met een portie onvermogen, domheid en geneuzel. Trekken aan een dood paard. Een paard dat een kar zou moeten trekken maar zelf de allergrootste belemmering in de organisatie vormt. Het is eigenlijk misselijk makend. Het is pure zelfbeheersing dat ik nog niet gillend ben opgestapt of de kamer uit ben gelopen bij het wekelijks babbeluurtje. Ik zit erbij, kijk vanaf een afstandje naar mij, luister naar iedereen, zeg af en toe iets, stel een vraag, probeer intelligent of geïnteresseerd te kijken maar denk voor de rest vooral: duurt het nog lang? Kan niemand haar wegsturen? Mag ik een plaspauze? Mag ik even een peuk roken? Kun je niet dood vallen? Of één keer – één enkele keer maar – iets zinnigs zeggen? Moet het allemaal zo dom zijn? Heb ik dit verdiend?
Trekken aan een dood paard. Vandaag kreeg ik een advies in weer eens een kalender die we kregen om onze dagelijkse les in leiderschap te leren. Dat krijg je alleen uit zo’n kalender. Van BAS moet je dat echt niet verwachten. De tip van de dag luidde: ‘Overleg met een onwetende alsof hij een wijze is.’ Simpel – stelt de auteur. Stel vragen om aan het algemene, domme, generaliserende gebabbel een einde te maken. Het is zo vaak geprobeerd. Enkele vragen stellen om een plan – wat een overdrijving voor een stuk papierverspilling – onderuit te halen, pardon: helder te krijgen. Het is vaak geprobeerd maar BAS kan er geen helder stuk van maken. BAS blijft maar roepen. Elke leerling heeft meer reflectievermogen. En dan nog aangeven dat ze uren gewerkt heeft aan het document. Wat een farce, wat een verspilling aan materiaal, energie en papier.
Een plan van aanpak om leerlingen beter te begeleiden, aanvulling op haar zo ongelooflijk ongeïnspireerd gepresenteerde plan van begin januari. Een plan om leerlingen gedwongen naar schooltijd of in tussenuren te laten werken. Het komt neer op twaalf uur extra op het rooster. Alleen voor de eerste twee klassen. De bovenbouwleerlingen die ook extra begeleid moeten gaan worden zullen nog geteld moeten worden. Investering in kwantiteit in plaats van kwaliteit. Meer van hetzelfde. Ja, ja: resultaten in de lift. Welke kant gaat die op? En ook docenten nemen straks een lift. Snel naar een andere school die wellicht niet luistert naar het commando van de verpersoonlijking van onvermogen. Een dood paard in de gedaante van een pinguïn. Aan top van een organisatie die op sleeptouw genomen wil worden. In plaats van paardenkracht een paardenlul aan top. Prettige wedstrijd is dat elke week. De lift die steeds meer lijkt op een paternosterlift. De oude liften in oude gebouwen. Blijf er een poos in staan en die gaat omhoog en omlaag, omhoog en omlaag. De kunst is alleen om uit te stappen op het moment dat je de juiste verdieping hebt bereikt. Ik stel voor om BAS in zo’n lift te stoppen en tussen twee verdiepingen de stroom af te zetten. En dan heb je alleen maar nog veel beton nodig.
Antwoorden op de financiële consequenties van haar aanpak? Nee, natuurlijk niet. Het idee van BAS was dusdanig ondoordacht dat ik het niet op papier kan brengen. Los van de uren die niet beschikbaar zijn, los van de roostermomenten die niet te vinden zal het vooral een administratief monster baren. Papieren, nog meer papieren om hele kasten ermee te vullen. Niet geëigend om een kwaliteitsslag te maken. BAS die met de botte bijl de organisatie met een administratieve rompslomp beter wil maken. Dwang op alle fronten. Naar docenten, naar ouders en naar leerlingen. Mijn vaderland heeft slechte ervaringen met ijzeren regimes gemaakt. Ik denk dat dit niet bij mij past. Ik sta dus voor de lift en vraag mij af op welke verdieping ik ga utstappen? Is dit nog mijn school als alles moet zoals BAS dat wil?
Ik heb geen trek in dit soort scenario’s. Ik heb geen energie om er met volle kracht tegen in te gaan. Er wordt toch niet geluisterd. Ik heb geen behoefte aan zoveel dom geneuzel, gebabbel, geouwehoer. Ik verbaas me over mezelf dat ik me dit laat overkomen.
Hoop? Ja, die is er altijd. Ik weet dat BAS haar plannen moet voorleggen aan de medezeggenschapsraad. Morgen. BAS wil daar mensen overtuigen. Prettige wedstrijd. Een botte bijl. Volgens mij zijn de messen al geslepen. Het is niet denkbeeldig dat BAS morgen gefileerd wordt. Volgens mij wordt dat een bloedbad. Wie gaat dit allemaal opruimen dan en in de vaatwasser zetten?
In de grond van mijn hart en op het puntje van mijn tong voel ik weerstand, weerzin, zelfs woede opkomen. Is het beschaving of onvermogen dat ik dit kennelijk niet voldoende laat blijken?
Ik sta in de paternosterlift. Waar stopt die? Waar stap ik uit?

Leven na de dood?

2011-01-12T14:40:00.001+01:00

Heb je weleens erover nagedacht wat na de dood komt? Wat doen we eigenlijk dan? Volgens mij weet dat niemand. Er is ook nog niemand terug gekomen, dus weten we het niet zeker. Misschien keren we wel weer terug op deze planeet. In een ander lichaam, in een andere gedaante: als pinguïn, varken of als bacterie. Daar kun je misschien alleen maar hopen dat Hindoestanen niet gelijk hebben. Je kunt je ook afvragen hoe ver onderzoekers over pakweg 500 jaar zijn. Dan kun je het lichaam misschien nu laten invriezen om te kijken hoe het er in die tijd aan toe gaat. Misschien kom je dan iemand tegen die je 500 jaar daarvoor al niet kon uitstaan. Stel je voor. Je bent langzaam aan het ontdooien en je doet je ogen en oren open en je hoort BAS iets in het Limburgs tegen je babbelen. Nee: ik ben sceptisch of invriezen een goede oplossing is. Bovendien ben ik een beetje gevoelig voor kou. De winter duurt me nu al te lang. En pakweg vijf weken is niets vergeleken met 500 jaar. En om eerst 500 jaar in een ijskast door te brengen om dan dezelfde domme opmerkingen tegen te komen. Nee, hoor. Bedankt.
En wie weet: wellicht zijn de mensen over 500 jaar ook gewoon raar. Ik bedoel: nog vreemder dan nu. Wie weet wat die dan met mij gaan doen. Misschien word je als magazijn gebruikt om allerlei beschadigde onderdelen te vervangen bij de levende wezens. Of je wordt gebruikt als decoratie. Dan sta je dan naakt in de etalage. Dat lijkt me eerlijk gezegd minder leuk. En sommige mensen wil je ook niet in de etalage zien, vooral niet naakt. Sommige mensen wil je eigenlijk helemaal niet meer zien of horen. Je weet niet wat mensen over 500 jaar bezig houdt. Als je tegen mensen 500 jaar geleden had gezegd dat wij met miljoenen tegelijk zouden toekijken als 22 mannen achter een namaak van varkensleer aanrennen om dat ding zonder enige zin te trappen met als doel het in een 7,32 breed en 2,42 hoog voorwerp te schieten dan hadden die mensen toch gelijk geroepen: Nee, invriezen hoeft van mij niet. Die zijn gewoon gek daar in de toekomst. En je had ze geen ongelijk kunnen geven ook.
Vooral lijkt me invriezen niet leuk omdat je totaal geen controle meer over jezelf hebt. Dat je gewoon verder leeft in al die tijd lijkt me erg onwaarschijnlijk. Je lichaam invriezen kan misschien nog. Spieren in de ijskast, dat doen we regelmatig. Of wat dacht jij wat we met al dat besmette vlees doen? Maar hersenen? Dat lijkt me hetzelfde als aardbaaien invriezen. Zodra je ze uit de ijskast haalt worden ze erg papperig. De celwanden van je hersenen zullen vernietigd worden en dan blijft er van je hersenen alleen maar één grote celhoop over, zonder structuur, vorm of denkvermogen.
Daarom raden onderzoekers ook af van invriezen. Hoewel: je kunt je laten invriezen. Alleen moet je het ontdooien weglaten. Prima advies. Zo zijn ze de wetenschappers. Welke zin heeft invriezen van zaken die je niet meer uit de ijskast gaat halen?
Misschien is mensen over 500 jaar ook een delicatesse. Van aliens of andere wezens?
Of: je kunt over 500 jaar volledig zonder brein leven. In principe krijgen sommige mensen dat nu al prima voor elkaar. Mijn baas is er een voorbeeld van.

Paradise lost?

2011-01-11T11:05:00.001+01:00

Die Herrlichkeit der Welt ist immer adäquat der Herrlichkeit des Geistes, der sie betrachtet. Der Gute findet hier sein Paradies, der Schlechte genießt hier schon seine Hölle. (Heinrich Heine)
Fantastische schrijver, deze Heine. In de 19e eeuw een soort revolutionair denker die asiel zocht in Frankrijk en van daaruit de toestanden in zijn vaderland beschreef. ‘Deutschland- ein Wintermärchen’ is één van zijn bekendste boeken en tegelijkertijd één van mijn favoriete. Prachtig boek, prachtige schrijver die ook wel eens op mijn blog geciteerd mag worden.
Tevens een mooie uitspraak over optimisten en pessimisten. Is het glas halfvol of halfleeg? Ik hoor op zich bij de eerste categorie maar betrap me de laatste tijd steeds meer op negatieve gedachten en verwachtingen. Ik voel me steeds meer opgezogen door het moeras van domme rotondes, steeds weer terugkerend naar het uitgangspunt, week in en week uit. Niet eens routine maar herhaling van onnodige rondjes langs allerlei beleidsvelden waarop we zouden moeten werken. Alleen de gereedschappen ontbreken. Praat maar met mensen. Ja, prachtig. Praten is altijd goed. Communicatie is het toverwoord van de 21e eeuw. Maar mag het ook doelgericht? Mogen we weten waarover? Mogen we weten met welk doel? Heb je fatsoenlijke gegevens om met mensen erover in gesprek te gaan? Heb je enig idee van een structurele cyclus? Het domme blabla wekt bij mij het idee van een os die vastgebonden aan een jok rondjes maakt om water uit de bron te halen. Steeds maar rondjes maken met als doel kostbaar water naar boven te halen. Liefst elke week cijfers uit de bron halen en vervolgens erover in gesprek gaan. Geen samenhang, geen doel, geen structuur. Nee, BAS wil dat de resultaten op korte termijn verbeteren. O ja? Ik niet! BAS wil rust, orde en regelmaat. O ja? Ik niet! BAS wil gemotiveerde leerlingen. O ja? Ga zo maar door. Zaken die als reeds ingevoerde maatregelen worden verkocht maar die slechts door een deel van het voetvolk wordt waar gemaakt. Ga dit voor elkaar boksen. Zo kun je de opdracht ook omschrijven. Doe wat, maakt niet uit wat maar regel het. Als je dat niet ‘over de schutting’ mag noemen weet ik het ook niet meer. Geen flauw benul maar grenzeloze verwachtingen. Wel op korte termijn.
Heine had zijn utspraak wel aangepast als hij BAS had gekend. De klein denkende vindt op deze school zijn paradijs. De grootdenkende beleeft hier al zijn hel.
Gelukkig is er meer dan beleid. Gelukkig maak ik geen beleid. Ik mag dus op deze plek van de zijkant blijven roepen. En morgen met een stralend gezicht verkondigen dat we er met zijn allen voor gaan dat alles beter wordt. Dat we het kunnen. Dat we het willen. Dat we er in zullen slagen. De woorden ‘mits’ en ‘als’ en ‘maar’ gaan we maar schrappen vanaf morgen. We krijgen de glazen wel vol. En dan zuipen we ons helemaal lam om te vergeten.
Positief? Natuurlijk!
Der Gute findet hier sein Paradies, der Schlechte genießt hier schon seine Hölle.

Pruts

2011-01-10T15:13:00.001+01:00

Consequent handelen. Een talent. Je kunt wel van alles zeggen over BAS maar dat zij altijd consequent handelt is meer dan duidelijk. Stelselmatig laat zij steken vallen. En dat met een consequentie die wel schrikbarend is. De voorstelling vorige week donderdag was al schrikbarend. Vandaag een vervolg hierop in een kleinere setting. Locatieoverleg heet dat officieel. Babbeluur noem ik het. Het ging nergens over. Een povere voortzetting van vorige week. Geen enkel reflectievermogen, geen nog zo klein teken van inzicht. Reproduceren van wat iemand anders zei of van zaken die een niveau hoger besproken werden. Dat is alles wat BAS nog net voor elkaar krijgt. Oké, ook die informatie is vaak onvolledig maar ach: niemand kan alles onthouden. Ik probeerde drie keer iets te zeggen mar werd drie keer afgekapt. Een vierde keer hoeft dan niet. Herhaaldelijk besproken dat ik dit niet kan uitstaan. Verschillende keren is van haar kant beloofd om hier verandering in aan te brengen. En zo was het grotendeels een een-tweetje tussen BAS en Stuiterbal. Nu kan Stuiterbal ook wel alles verwoorden, daar gaat het niet om. Het gaat er meer om dat er iemand zit te zitten en niet verder komt dan alleen maar zaken roepen, alleen maar steken laten vallen, alleen maar roepen zonder dat het ergens op slaat. Ik zou me er erg boos over kunnen maken. Het probleem is alleen: ik ben dit stadium voorbij. Lekker boeiend. Een pinguïn die de boel verknalt, een ‘ik-kan-niets-maar-blijf-beweren-dat- ik-geweldig-ben’ die niet beter weet of kan en hier gewoon mee wegkomt. Moet ik me dan hierover druk maken? Een baas die kwaliteit verwacht maar prutswerk levert. Moet ik me daar boos over maken? Een dwaas die iedereen en alles voor het hoofd stuit maar volledige steun, solidariteit en medewerking verwacht maar zelf te pas en te onpas alles aanhaalt wat je misschien niet perfect hebt aangepakt. Moet ik daarmee samenwerken? Moet ik daarmee solidair zijn? Iemand die steun interpreteert als over de schutting gooien. Moet ik daarvoor alles oplossen?
Het antwoord op al deze vragen zou eenvoudig ‘nee’ kunnen zijn. Helaas voel ik me nog steeds mede verantwoordelijk voor het geheel, voor mijn eigen leerlingen, voor mijn eigen docenten. Die hebben steun, medewerking en solidariteit nodig maar vooral: ze hebben steun, medewerking en solidariteit verdiend. Maar een bazige pinguïn die zich opblaast en voordoet als Messias terwijl het een armoedige, kleinzielige klein denkende, niets overziende intellectuele armoedzaaier is kan me niet inspireren om de goede dingen te doen. Het allemaal weer overnemen kan ook niet de juiste oplossing zijn. Mijn agenda is nou al niet te overzien, het bordje ligt nu al vol.

Kortom: dit wordt doormodderen. Komende week, komende maand en – wie weet – de komende jaren. Prachtig perspectief. De steun van BAS binnen de school is nu al beperkt tot twee kamers waar de mensen zitten die mogen beslissen of zij goed genoeg is. Van haar zelf hoeft niemand te verwachten dat ze ooit voldoende reflecteert op haar onvermogen en daaruit de juiste consequentie trekt. Want consequent handelen doet BAS altijd. Keer op keer, steek op steek.

Consequent handelen

2011-01-07T14:52:00.004+01:00

Er zijn van die mensen die altijd consequent handelen. Mensen die kennelijk een innerlijk protocol volgen. Of mensen die altijd heel doelgericht hun weg bewandelen en dan ook zonder aarzelen of twijfelen die weg bewandelen tot het einde.
Knap, hoor. Ik zit zo niet in elkaar. Ik vind het weleens leuk om ook zijpaadjes te bewandelen, uitstapjes te nemen. Mensen die me niet zo goed gezind zijn interpreteren dat als vluchtgedrag of om de hete brei heen praten. De waarheid ligt waarschijnlijk ergens in het midden. Tot op bepaalde hoogte heb ik enorm veel respect voor mensen die altijd en overal consequent handelen. In het onderwijs in het omgaan met pubers (niets anders is werken in het onderwijs) is consequent handelen een duidelijke meerwaarde. Het biedt duidelijkheid, het schept kaders waarin pubers zich kunnen en mogen bewegen. De vraag is hoe strikt en nauw deze kaders zijn om te kunnen bepalen of er überhaupt nog wel ruimte is voor een puber om te bewegen. Anders wordt het les volgen in een dwangbuis. Niet zo makkelijk, niet zo leuk.
Een ander soort mens in het onderwijs zijn van die leidinggevende. Ik heb er bijzonder veel waardering voor als zij consequent hun weg bewandelen. Storm en weerstand trotseren om het hogere doel te bereiken waarvan de hele organisatie beter wordt. Knap is dat. Een onovertroffen zelfbewustzijn en reflectievermogen is kenmerkend voor dit type leider. Jaloersmakend goed verwoorden zij hun ideeën en weten een positieve sfeer te creëren waarin iedereen zich meteen uitgenodigd voelt om mee te denken en vooral ook om mee te werken.
Vandaag zat ik weer met mijn mond open vol bewondering te luisteren. Een voorstelling om van te genieten. Duidelijk van begin tot eind presenteerde BAS een nieuw plan. Bordenvol briljante ideeën werden op een dusdanig plastische manier gepresenteerd dat je het allemaal meteen voor je zag. Geen twijfel, geen aarzelen. Een topprestatie waar ik erg jaloers op ben. Zou ik dat maar kunnen. Ik keek vol bewondering en luisterde aandachtig, altijd op zoek naar een zwakke plek in haar betoog. Zo zeer ik ook mijn best deed – ik kon geen fouten ontdekken. Een overtuigend, een gepolijst verhaal vanaf de allereerste zin. Prachtig, onvoorstelbaar goed was het, een meesterwerk dat op elke retoriekschool zo gebruikt kon worden. Helaas: er was niemand die dit gedenkwaardig moment op camera heeft vastgelegd om toekomstige generaties aspirant managers dit materiaal ter beschikking te stellen. Inbedden, perspectief bieden, samenhang, intonatie, vlotheid en pauzes, beeldspraak, meeslepend, plastisch, tot de verbeelding werkend. Het was er allemaal. Een plaatje, te mooi om te herhalen. Ik ben blij dat ik erbij mocht zijn. Hier zal ik nooit aan kunnen tippen. Dit niveau zal ik nooit bereiken. Mijn blijheid heeft dan ook een andere kant. Teleurstelling, twijfel. Mijn eigen capaciteiten zijn ontoereikend. Mijn manier van denken en praten zal dit niveau nooit bereiken. Ik zal dus nooit door kunnen groeien. De lat ligt te hoog voor mij.
Helaas kwamen er later wat kritische geluiden. Onverdiend, onterecht. Die hebben mijn dag een beetje verpest. Ik was zo trots om dit evenement bij te mogen wonen en dan hoor je alleen maar kritiek door alle zuurpruimen en klaagzangers. Vreselijk. Ze snappen het niet, ze zeiken ter wille van het zeiken.
Of:
Zouden ze gelijk kunnen hebben? Hebben ze gelijk?
Nee, natuurlijk niet. Ze zeuren maar wat.
Of: misschien wel een beetje.
Of: wellicht had het toch beter gekund.
Of: zeker. Ze hebben volkomen gelijk. Het was drie keer niets.
Ik ben geen wiskundige maar deze rekensom kan ik ook nog maken. Drie keer nul is nul is synoniem voor de leidiggevende kwaliteiten van BAS.

Ik denk dat ik voor de laatste optie ga. Als ik het goed bekijk. En ook als ik niet zo goed kijk.
De voorberspreking van het plan met allerlei aanvullingen, niet genoemde aspecten, nuanceringen zijn niet opgenomen. Geen tijd, vergeten of waarom dan ook.

De voorstellingwas een herhaling van zetten, een tentoonstelling van onvermogen: retoriek, inhoudelijk en qua opbouw. Een wanprestatie allereerste klas. Schandelig dat je na twee jaar geen enkele stap verder bent gekomen. Teleurstellend dat iemand hier keer op keer mee weg komt. Demotiverend dat dit vooral weer nog meer weerstand gaat oproepen waar zij wederom niets mee doet of wil of kan. Weerstand waar de middenvelders straks in de uitvoering mee geconfronteerd worden.

Maar het erge is: het went. Je verwacht niet meer anders. De tweede keer dat de directie moest ingrijpen om BAS te redden.
Hoe vaak dit nog moet gebeuren? Ik weet het niet. De ijskoningin staat bekend als iemand die erg consequent handelt.
Misschien is haar perceptie dan alleen maar anders. En dan is haar handelen ook alleen maar consequent. Of het consequent handelen moet nog komen…

Vanouds en opnieuw

2011-01-04T13:17:00.000+01:00

Gelukkig Nieuwjaar!! Zoals vanouds en elk jaar opnieuw. Nieuwe start, oude valkuilen. Goede voornemens en slechte gewoontes. De witte laag sneeuw is verdwenen en heeft plaats gemaakt voor een grijze januari. Ik denk liever nog niet aan de hoeveelheid werk die op mij wacht deze en volgende maand. Uitstelgedrag. Oude gewoonte. De koe bij de horens zoals BAS dat graag wil? Liever nog niet. Ik zit nog na te genieten van rust en geborgenheid in de vakantie. De hoeveelheid werk die niet wil passen bij mijn goede voornemens. Minder werken, minder stress, meer tijd voor mezelf en belangrijke mensen en zaken. Vanavond de eerste beproeving. De computer staat sowieso aan. En nu? Zou ik toch even goed dat plannetje kunnen maken? Zaken kunnen opzoeken? Een document kunnen aanpassen? Een lessenreeks kunnen voorbereiden? Een … ik kan nog een poos doorgaan. De eerste dag en het bordje ligt vol. Dat was het eigenlijk nog van vóór de vakantie. Gek is dat in het onderwijs. Met zijn allen werken we keihard om dan onmiddellijk op een wilkeurig bepaald moment te stoppen. Na een break waarin iedereen zo goed en zo kwaad mogelijk probeert te ontspannen proberen we de draad weer op te pakken en merken meteen dat we in de vijfde versnelling moeten. Als kind vond ik kwartetten altijd erg leuk. Als jongen waren de autokwartetten interessant. Één van de onderdelen in zo’n kwartet was altijd de categorie ‘van 0 op 100’. Zes seconden was toen al megasnel. Ik denk dat bij een kwartet van verschillende beroepen het onderwijs in een dergelijke categorie vrij hoog zou scoren. Als je er niet meteen staat, loop je achter de feiten aan. Daar kies ik dit jaar dan maar bewust voor. Nu dan maar een dvd met een live concert dat ik helaas gemist heb. Gisteren de bijbehorende cd al op weg terug naar Nederland keihard beluisterd in de auto, nu dan de beelden erbij. Genieten dus. Tijd voor mezelf, tijd voor ontspanning. Tijd na de start. Een start met oude gewoontes. Babbeluurtje met een BAS die zoals vanouds alles op de agenda had geflikkerd maar de belangrijkste onderdelen niet had voorbereid. Oude valkuilen? Genoeg. Meer dan dat. De kunst zal zijn om zo lang mogelijk rond mijn eigen valkuilen heen te lopen. Ben benieuwd hoe lang dit vol te houden is. De ervaring leert dat je goede voornemens na pakweg twee weken bij het grof vuil zet zoals spullen die je niet meer nodig hebt.
Laat ik proberen mijn uitstelgedrag eens hierop toe te passen. Wellicht dat ik dat ‘avonds doorwerken nog een paar werken kan uitstellen…

Iedereen een goede start en vooral veel geluk dit jaar!!

Was er iets?

2010-12-22T10:01:00.002+01:00

Was er iets? Is er ook maar iets gebeurd van enige betekenis dit jaar? Het was toch eigenlijk als altijd. Toch? Niets. Er is weer niets gebeurd. Saai!!
Oké: in januari kreeg ik een papiertje. Op de verjaardag van vrouwlief mijn ticket voor een vaste aanstelling. Wat naar eigen verwachting misschien wel nooit zou gebeuren, gebeurde dan toch: Don Quixote heeft iets afgerond. Bij de diploma uitreiking vertelde de hoge heer van het deugtnietinstituut dat we er erg trots op mochten zijn. Bachelor of Education. Wow! Ik heb de impact onderschat. Een diploma heb ik altijd onderschat. Wat zegt dit nou ver mij en mijn capaciteiten? Eigenlijk wel een rare zaak als je in het onderwijs werkt…
Maar voor de rest? Was er iets? Een korte aardbeving. 35 seconden. In Haïti. Een eiland dat sowieso al bitter arm was terug naar de Middeleeuwen gestuurd door deze natuurramp.
En anders? Een open dag met een BAS die opeens verdwenen was. Woede, kwaadheid, ongeloof bij iedereen. Terug op school probeerde BAS een piemel op een poster weg te wrijven. Enige hilariteit was het gevolg. Maar voor de rest? Ach: miljarden euro’s voor Griekenland. Hoeveel was het alweer precies? 110 miljard. Peanuts. In februari had ik de neiging om elke dag geld op te nemen bij mijn bank. Elke dag een tientje. Puur om te kijken of mijn geld er nog was. Inernetbankieren had niet zo veel zin. Virtueel is het geld er altijd. Maar wat heb je daar nou aan als je er niet bij kunt.? Getallen waren voor mij nog nooit tastbaar. Biljetten wel. Maar goed. Nadat mijn geld veilig bleek te zijn. Wat was er nog meer? Een saai jaar, toch? Een enorme groei op school. Leerlingenaantallen die dusdanig stijgen dat elk beursgenoteerd bedrijf jaloers zou worden. En bovenaan: een dom grijnzende pinguïn die denkt dat ze dit zelf allemaal voor elkaar gebokst heeft. Maar voor de rest? Een milieuramp. Deep Water Horizon. Een multinational die door de knie gaat. Ruim 2,5 miljard euro aan schadekosten, elke dag een miljoen liter aardolie dat in de oceaan stroomt. Ach ja: de bezineprijzen rezen weer eens de pan uit. Dat was de grootste zorg van de meeste mensen. Maar verder? Een vulkaan die half Europa stil laat staan. Eyjafjalla. Zo heette die. Bij al die babbeluren op school naast me een ijsvulkaan die vooral minachting had voor Huttemetut zoals Stuiterbal BAS noemt. Onbegrip, wantrouwen, stilstand. Plannen die begraven worden, ideeën die niet opgepikt worden. Wapperen, verwijten, babbelen. April en mei.Verloren maanden.
Maar was dat anders dan voorheen? In juni dan de start van een geweldige zomer. Vuvuzela’s alom. Een pracht WK. Helaas zonder droomfinale. Wel met een torenhoge rekening voor mijn mobieltje aan het einde van de maand. SMS’jes die heen en weer vliegen. Prachtig. Plagen en oprechte deelname na elke westrijd. En dan: een heerlijke, lange zomervakantie. Italië, Toscane. Een gloedhitte. Net als in Rusland. Op het nieuws lijkt het alsof het hele land in brand staat. En enkele kilometers verder op: Pakistan dat onderloopt. Een rivier die buiten de oevers treedt. Een oppervlakte die drie keer zo groot is als Nederland staat onder water. Onder invloed van alle minachtende commentaren door rechtse demogogen zoals Wilders en Sarrazin geven mensen minder geld dan bijvoorbeeld voor Haïti. Dat Duitse alter ego van Wilders gaat zelfs zo ver dat hij denkt te mogen praten over een genetisch verschil waardoor Moslims minder getalenteerd zijn. Een lesje in het vragstuk: hoe zet ik mezelf buitenspel. Demagogie, gevaarlijk rechtspopulisme. Maar ach: hoe zei de rector van mjin vrouw altijd? Sommige leren het nooit en andere nog later….
Een korte fase om je op te winden in een saai jaar. Want er gebeurde toch werkelijk niets. Ofwel soms? Oké. Mijn zus kreeg nieuwe tanden. Maar dat interesseert de wereld niet echt. Voor de rest? Verkiezingen. Een rechtse meerderheid in Nederland. Een gedoogkabinet met een gevarlijke blone meneer die op de achtergrond mee aan de touwtjes trekt. Met een frctie waarin kennelijk allerlei deugnieten zitten.
Maar ach: Europa groeit steeds dichter naar elkaar toe. Waarom dan niet ook gewoon Italiaanse toestanden in Nederland? Maar verder geen bijzonderheden dit jaar. Paardengefluister aan het begin an het nieuwe schooljaar. Wow! Echt bijzonder. Een pinguïn die contact probeert te maken met een paard. Op gezwollen enkels door een manege. En daarna weer veel blabla. Verbouwingsplannen op school, grote klassen, bewerkelijke leerlingen. Logjes over schedelopeningen en klimaatveranderingen die niet anders zijn ddan spot en hoon voor BAS. Sloopwerkzaamheden, privé en zakelijk. Mensen die vastlopen. Veel. Te veel. En vanaf december? Ijs, kou. Ja, het is winter. Vandaag begint die officieel. Maar ondertussen hebben de meeste gemeentes al geen zout meer. Vanochtend las ik dat zelfs het vuil niet meer opgehaald kan worden. Te gladde wegen. De burgers wordt gevraagd om het zelf weg te brengen. Blamage voor een overheid die niet functioneert. Ik troost me met de gedachte dat het nog 89 dagen zijn. 89 dagen en dan begint officieel de lente.
Ondertussen maar winterslaap houden. Er gebeurt toch niets buiten. Saai, toch? Zoals het hele jaar. Er gebeurde werkelijk niets!
Volgend jaar maar anders. En ondertussen?

Prettgie feestdagen iedereen!!

pendelen

2010-12-21T12:11:00.002+01:00

We bewegen in seconden in een wereld van uren en dagen. Nog ruim een week en de eerste jaar van een nieuwe decennium is al weer voorbij. De eerste decennium van een nieuwe eeuw, van een nieuwe millennium. Bijzondere tijden. Liefde. Verdriet. Verstand. Gevoel. Warmte. Kou. We hebben het allemaal maar zijn zo zelden in staat om goed in te schatten welke oplossing de beste is. We pendelen tussen mogelijke oplossingen. Pendelen tussen realiteit en dromen. Realiteiten die niet zijn waar we van dromen. Dromen die realiteit worden. De schaarse momenten warin alles goed voelt. Zo zelden, zo kostbaar. Ik vergeet deze momenten niet. Ze zijn er. De kunst is deze momenten te koesteren, vast te houden. Wetend dat ze weer voorbij gaan. Ze komen en gaan. Als de zon, als de wolken, als eb en vloed.

Tien jaar pendelen tusen twee werelden. Tien jaar. Mijn hemel. Bijna een kwart van mijn leven, ook al maak ik me nu iets jonger….
Ga maar uit van veertig weken pendelen in een jaar. Met een voorzichtige schatting van zo’n 550 kilometer rijden per week heb ik inmiddels zo’n kwart miljoen kilometers achter de rug in deze decennium. Aanschouwelijk is dit circa vijfenhalf keer de aarbol rond. Hemel: wat had ik allemaal kunnen zien van deze planeet. Maar dat is klagen. Ik heb ervoor gekozen om andere zaken te zien die minstens zo spannend zijn:

Tien jaar waarin ik mijn eigen kinderen zie opgroeien. Van een afstand, van dichtbij. Klein, schattig, hulp behoevend aan het begin. Iets groter nu, niet altid meer schattig maar altijd ware schatten, nog steeds hulp behoevend. Twee kleine wonderen die in de puberteit beland zijn. Het mysterie van eigen kinderen. Elke dag gedroomde realiteit. Verantwoordelijkheid, verrijking, belasting, anval op mijn zenuwen. Alles tegelijk maar een constante golfstroom die verwarmt en ervoor zorgt dat ik niet bevries. Hemelsgeschenk en uitdaging.

Tien jaar waarin mensen om me heen ontwikkelen. Van jong volwassen naar volwassen. Groei. Vallen en opstaan. Permanente gang van ontwikkeling. Menigeen is ouder geworden. Menigeen is wijzer geworden. Soms van zichzelf, soms door schande wijs geworden. Banden die hechter zijn geworden. Collega’s die vrienden worden. Samen lachen, samen huilen, praten, roddelen, diepgaande gesprekken en lol trappen. Veel wat ik geleerd heb. Van mezelf, over mezelf, met een ander, door een ander. Gemeenschap. Hecht, warm, waardevol. Reden om te blijven pendelen door alle jaren heen.

Uitdagingen in mijn werk, problemen in mijn werk, oplossingen die voor de hand liggen, oplossingen die niet makkelijk te vinden zijn. Samen en alleen. Er zijn zoveel momenten die ik me nu herinner. Nu ik tijd heb. Nu ik rust heb.

Einde van het jaar, einde van een decennium pendelen. Laat me even in mijn melancholische bui. Die waait wel over.

Files, sialoliet en ijsbergen

2010-12-20T09:15:00.002+01:00

Nog één keer dan. Kilometers file. Berichten op de radio dat het verkeer helemaal tot stilstand gekomen was in de Randstad. Alsof ik dat niet zelf kon zien. Paniek alom. Lichte sneeuwval en alles staat stil. Ik dus ook. Paniekerige Hollanders met zomerbanden die verbaasd kijken dat hun auto opeens slingert. Verkeerde keuzes maken en dan de snelweg op gaan. Vijf uur om bij de grens te komen. Prachtig winterwonderland….

Vergeleken met de massa sneeuw die hier gevallen is was de sneeuwlaag in de Randstad flinterdun. Nu ik thuis ben vind ik het helemaal niet erg: stlstaan. Nu ik thuis ben zie ik sterker dan ooit hoe flinterdun alle lagen waren die de afgelopen twee weken pijn en verdriet bedekt hebben bij menigeen. Nu ik thuis ben: stilstaan, bezinnen, uitrusten, berusten, lief hebben, mezelf weer eens zien. Tijd om om te kijken. Nergens van op kijken. Nu even niet.
Pure noodzaak na een emotioneel jaar. Stuiterbal schreef het al. Roerig was het. Te roerig. De laatste twee á drie weken waren slopend. Te vaak zat ik onder de ijsberg. Gesprekken over de diepere lagen. Knopen die vastzitten, emoties die geen plek gegeven kunnen worden, frustraties die de overhand winnen, partners of ex-partners die niet meewerken, tegenwerkingen, bewerkelijke groepen, vermoeidheid die overwint. Ik luisterde, ik vertelde, ik vroeg, ik relativeerde, ik….
Ik zag. Veel, soms te veel. Erbij te vaak één ding over het hoofd gezien. Mezelf. Als je permanent het stukje ijsberg bestudeert dat onder het water zit, krijg je het koud. Induiken, onderduiken in de ijskoude wateren van twijfel, emotie, verdriet, angst, onzekerheid. Een soort Leonardo di Caprio die uren in ijswater zwimt. Minder knap, oké. Maar wel een lang volhoudend...
De enorme warmte die uit het vertrouwen spreekt dat je de onderlaag van de ijsberg mag zien deed me goed. Het gevoel te kunnen helpen. Het gevoel gewaardeerd te worden. Het gevoel dat je er echt toe doet. Alleen: het slurpt energie. Energie die ik graag geef, die ik graag over heb. Mensenmens? Vooruit dan maar. Er zijn ergere scheldwoorden..;))
Nu ik zo thuis zit merk ik hoeveel energie het gekost heeft. En de vragen blijven: heeft het geholpen? Heeft het een toegevoegde waarde? Heb ik de grenzen goed bewaakt? De grenzen van de ander, mijn eigen grenzen? Ben ik te ver gegaan? Heb ik genoeg gedaan?
Het heeft allemaal met loslaten te maken. Dat vinden we moeilijk in het onderwijs. Ik ook. Als je te laat loslaat of erger: als je niet loslaat ligt er drammen en doordraven op de loer. Menigeen kan hier slecht tegen. Ik ook, tenminste als ik moe ben. Menigeen voelt zich dan onder druk gezet. Ik heb het zelf meegemaakt en tijd geleden. Het gevaar iets of iemand kwijt te raken als je te ver gaat. ‘Hoe ver je gaat heeft met denken niets te maken. Hoogstens met en wil.’ Regel uit een bekend nummer van Blof. Ik heb het gevoel dat te veel dingen niet zjn afgerond. Dat het werk nog niet af is, weet ik al lang. Dat vind ik ook niet meer boeiend. Dat went. Want: als je iets af hebt, wacht de volgende klus toch al op je. Ofwel: het is nooit af.
Het mensenwerk is nooit af. Er is ook geen vakantie die willekeurig bepaalt of iets klaar is. Alsof frustraties meteen weg zijn als we vakantie hebben. Alsof verdriet opeens omslaat in vreugde als we vakantie hebben. Was dat maar zo simpel. Alleen: tjd krijg je. In overvloed. Gelukkig. Tijd voor jezelf. Tijd om zaken te laten bezinken. Tijd voor afstand. Tijd voor jezelf. Pure noodzaak opeens op zaterdag…
Tegen avond kreeg ik opeens een enorme bult aan mijn keel. Een enorm gezwollen lymfeklier. Alsof ik een golfbal had verslikt. Oude rollenpatronen thuis. Don Quixote die denkt: het is van zelf gekomen en zal dus ook weer vanzelf verdwijnen. En vrouwlief die roept: meteen naar de dokter.
Logisch wie hier de overhand heeft, toch? Dus rond een uur of tien uur ’s avonds naar een dokter. Wat blijkt? Ik heb last van sialoliet. Ofwel: speekselsteen. Hier had ik nog nooit van gehoord. Wel van tandsteen, galsteen, nierensteen. Maar speekselsteen? Het moet niet gekker worden. Als zo’n steentje dus vast zit gaat je lymfeklier geïrriteerd doen. De enige manier waaop zo’n klier reageert is dan: opzwellen. Net als mijn baas dus eigenlijk. Als die het niet weetgaat die zich ook altijd opzwellen....
Bij mij is het waarschijnlijk een bijwerking van de superdure medicijnen voor mijn rheuma. Een dubbele kin die niet het gevolg is van te veel vreten. De medicijnen voor het bestrijden van sialoliet waren echt bijzonder: veel drop om nog meer speeksel te produceren. Op die manier kun je een steentje dan weg spoelen. Drop op kosten van je ziekteverzekering. Ook een nieuwe ervaring….

Tijd voor mezelf, tijd voor bezinning. Is hiervoor niet kerstmis uitgevonden? Op weg naar huis vijf uur lang naar een geweldige cd geluisterd van The Corrs. Live en unplugged. Samenvatting van de afgelopen weken. Kracht van een onwijs hechte groep tegelijk.

When the daylight's gone and you're on your own
And you need a friend just to be around
I will comfort you, I will take your hand
And I'll pull you through, I will understand

And you know that

I'll be at your side, there's no need to worry
Together we'll survive through the haste and hurry
I'll be at your side
If you feel like you're alone, and you've nowhere to turn
I'll be at your side

Afgelopen vrijdag had ik ook veel mensen aan mijn kant. Te veel. Gevolg van de enorme file op mijn favoriete snelweg. En toch was dat anders…

Ik ga nu nog een drop nemen. Wellicht dat mijn lymfeklier dan weer gewoon doet…

Doorheen

2010-12-09T09:36:00.001+01:00

Er doorheen zitten. Er doorheen zijn. Zich er doorheen slaan. Drieklank. Er doorheen zitten omdat je energie er doorheen is en je er dan doorheen slaan. Realiteit vlak voor de vakantie. Geen klagen, niet eens wanhoop. Gewoon realiteit. Door blijven gaan terwijl je het liefst wil blijven liggen ’s ochtends. Niet uit verveling. Uit een tekort aan energie. Vermoeidheid. Leegte. De motor moet nog eens op volle toeren. Nog enkele dagen. Gisteravond heb ik brieven gelezen. Mensen die het onderwijs in willen. Veel brandhout. Zonde van het papier, zonde van mijn tijd. Gesprekken moeten nog volgen. Voor de vakantie. ‘Tuurlijk. Volgende week. ‘Tuurlijk. Ik heb zeeën aan tijd. Daarmee is mijn week meteen gevuld. Maandag of dinsdag gesprekken. Waarschijnlijk zelfs maandag en dinsdag. Met BAS en God om de tafel. Leuk!!. Dat weet ik nu al. Na drie maanden eindelijk een vacature geplaatst. Perfect!! Door gebrek aan planning nu opeens weer een enorme piek. Waarom ook niet? Kunnen we uitzieken in de vakantie. Geen idee waarom ik erbij moet zitten. Wederom. Nog een keer. Maar ach: laat ik niet vervallen in slachtoffergedrag. Het is leuk, het is uitdagend. Bij een vak als Nederlands kan ik me iets erbij voorstellen. Staat u ook met uw gedachtegoed in de Middeleeuwen? Wat vindt u van al die linkse fascisten in Den Haag? Houdt u ook zo ontiegelijk veel van grammatica? Vragen die ik zou kunnen voorleggen aan de kandidaat. Of bij wiskunde vragen of harder werken de enige weg is naar een voldoende. Maar nee: mensen komen te gast. Mensen willen een bijdrage leveren. Dan ben ik altijd goed opgevoed. Mensen zullen al genoeg schrikken van BAS en God. Moet ik niet ook nog eens het ergste van mij laten zien.
Nog een verslag en een bilateraaltje met BAS. Vermoeiend. Dat weet ik nu al. Voor dat bilateraaltje moet ook nog een plan klaar zijn. Een pr-circus waar ik opeens de eindverantwoordelijkheid voor kreeg. Natuurlijk kan ik dit beter dan BAS. Natuurlijk heb ik ideeën hoe dit kan en moet. Maar om vlak voor de vakantie te horen dat je het allemaal zelf mag doen is op zijn minst onhandig gepland. Met een tekort aan energie is het moeilijker om zaken goed te bedenken. Het is vooral lastig om nu mensen bereid te vinden om mee te doen. Iedereen zit er doorheen of slaat zich er doorheen. Jij, ik, allemaal. Volgens BAS zou ik nog met zo’n dertig mensen gesprekken moeten voeren. Over cijfers, over afspraken, over toetsing. Zelf krijgt BAS het niet voor elkaar om binnen drie maanden een vacature te plaatsen. Maar de ander moet dit allemaal binnen een week doen. Leuk gespreksonderwerp voor het bilateraaltje. Prettige wedstrijd.
Een uitbrander moet het worden. Gaat het worden. Zodanig dat de ander korting krijgt bij een plaatselijk crematorium. Aannames ontkrachten zodat knopen gehakt kunnen worden. Vragen naar de bekende weg die ik al ken. Ik ben niet geniaal. Wel briljant. In ieder geval als ik het relateer aan BAS. De weg naar onzekerheid bij BAS ligt open. De weg is bekend. Ik ken de route. Ironisch, zelfverzekerd zonder arrogant te zijn, doelgericht, vragend, opperend, rolvast. Nog een keer er doorheen slaan. Er doorheen slaan, niet doorslaan. Doorgaan niet doordraven, doorvragen, doordringen, doorbreken. Drieklank dus.

En dan? Vakantie. Tijd voor bezinning, rust, vrouw, kinderen, vrienden. Twee weken in een warm bad in een veilige thuishaven. Net als op school met mijn collega’s. En toch anders. Puur voor mezelf, puur voor de ander. Net als op school. Wat is dan het verschil?